W bajce dominują dwa wątki. Pierwszy dotyczy życia oczernionej przez złe języki żony i ujawnienia prawdy o intrygach. Drugi temat przewodni jest pomysłem Puszkina. Dotyczy obrazu idealnego państwa. Nie ma w nim biedy, ponieważ nawet wiewiórka gryzie złote orzeszki, a granic strzegą uzbrojeni rycerzeС. М. Бонди, Комментарий к сказке А. С. Пушкина „Сказка о царе Салтане”..
Fabuła Trzy siostry rozmawiają o tym, co by każda uczyniła, gdyby poślubił ją car Sałtan. Pierwsza obiecuje nakarmić ludzi chlebem, druga – utkać dla wszystkich szaty, trzecia – urodzić carowi syna bohatera. Sałtan, który podsłuchuje rozmowę, wybiera na żonę najmłodszą prządkę. Wraz z nią na dwór udają się jej siostry, które planują zgubić carową. Starsza zostaje kuchtą, średnia – tkaczką.
Wybucha wojna i car wyjeżdża. Podczas jego nieobecności królowa powija syna Gwidona. Jej siostry wraz ze swatką Babarychą oczerniają carową przed Sałtanem, informują, że urodził mu się dziwoląg. Car w gniewie rozkazuje wsadzić żonę z dzieckiem do osmolonej beczki i wrzucić do morza. Morze wyrzuca więźniów na bezludną wyspę Bujan. Carewicz robi łuk i idzie na polowanie, podczas którego ratuje zaklętą w łabędzia dziewczynę.