Opole () – słowiańska wspólnota rodowo-terytorialna z okresu plemiennego, a później wraz z rozwojem feudalizmu najniższa jednostka administracyjno-podatkowa w Polsce średniowiecznej.
Większe opola w czasie późniejszym przekształciły się w kasztelanie, a mniejsze stały się ich podokręgami. Dzisiejszym odpowiednikiem opola jest gmina. Podobne jednostki terytorialne występowały również na terenie innych ziem zamieszkanych przez Słowian – na Rusi pod nazwą pogost, w Czechach żupa. thumb|420px|Mapa, przedstawiająca Wielkopolskę w średniowieczu; w legendzie tej mapy znajduje się znak opisany jako „czoła opoli” – miejscowości, będące według dzisiejszej terminologii stolicami tych jednostek terytorialnych
Pochodzenie i znaczenie terminu Opole to nazwa jednej z najstarszych jednostek terytorialnych Słowian występujących na terenie wczesnośredniowiecznej Polski. Były one tworzone jeszcze w czasach przedpaństwowych, od połowy pierwszego tysiąclecia. Termin ten określał zarówno lokalny związek osiedleńczy, skupiony wokół pola uprawianego przez członków tej społeczności, które stanowiło podstawę ich bytu, jak również terytorium przez nich zamieszkane.