Przez prawie trzydzieści wieków był centrum starożytnego świata i polem bitwy wielkich imperiów: Asyrii z Królestwem Medów, Medów z Persami, Persów z Królestwem Macedonii, Macedonii z Seleucydami, Seleucydów z Królestwem Partii, Partów z imperium rzymskim, Rzymu z Persją Sasanidów, Persów z Cesarstwem Bizantyńskim, Bizancjum z Imperium Arabskim, Arabów z krzyżowcami, krzyżowców z Mamelukami, Mameluków z Imperium Osmańskim, Turków z Persją Safawidów, oraz muzułmanów z kolonializmem europejskim.
Po I wojnie światowej na Bliskim Wschodzie ścierały się interesy Francji i Wielkiej Brytanii; po II wojnie państwa te zaczęły stopniowo tracić swe wpływy na rzecz Stanów Zjednoczonych.
Uwarunkowania polityczne Współcześnie pod względem kulturowym zdecydowaną większość stanowi ludność arabskojęzyczna wyznająca islam (oprócz Arabów wyznają go również Turcy oraz ludy irańskie).
Region ten był i nadal jest niestabilny pod względem politycznym; można tu wymienić chociażby konflikt izraelsko-arabski i związane z nim wojny izraelsko-arabskie, wojnę iracko-irańską czy wojnę w Zatoce Perskiej.