W trakcie działań wojny polsko-rosyjskiej 1654-1667 walczył przeciwko Polakom oraz Tatarom krymskim, mając na celu zjednoczenie wszystkich ziem ukraińskich pod swoją władzą. Walczył więc przeciwko Jerzemu Chmielnickiemu (który wspierał Polskę), prowadząc w ramach wojny polsko-rosyjskiej niejako wojnę domową. Działania wojenne odbywały się w sojuszu z atamanem zaporoskim Iwanem Brzuchowieckim.
W początkowej fazie swoich działań Somko otrzymał wsparcie wojskowe Moskwy, jednak z czasem car. rozpoczął tajne rozmowy z bardziej uległym i mającym mniejsze ambicje hetmanem Iwanem Brzuchowieckim. Wyczuwając swoją szanse, Brzuchowiecki oskarżył Somkę o tajne pertraktacje z Chmielnickim i Pawełem Teterą (wspomagającymi stronę polską), co opóźniło decyzję starszyzny kozackiej rozpatrującej w 1662 roku w Kozielcu jego kandydaturę na urząd hetmański (hetmana wybierano co roku, lub co roku przedłużano czas pełnienia tego stanowiska).
„Czarna Rada” i śmierć Po kolejnym roku w dniach 17 i 18 czerwca 1663 roku w Nieżynie odbyła się tzw. czarna rada, gdzie starszyzna kozacka oraz spora grupa szeregowych kozaków dokonała wyboru nowego hetmana Ukrainy Lewobrzeżnej.