Obsada książę Iwan Chowański, dowódca strzelców – bas książę Andrzej Chowański, jego syn – tenor książę Wasyl Golicyn – tenor Dosifiej, przywódca sekty starowierców – bas bojar Fiodor Szakłowity – baryton Kuźma, strzelec – baryton Marfa – mezzosopran Zuzanna -– sopran
Treść Akcja opery rozgrywa się w Moskwie i okolicach w 1682 r.
Akt I thumb|250 px| Fiodor Szalapin w roli Dosifieja w 1912 r. Szakłowityj dyktuje anonim do cara, w którym ostrzega go przed możliwym buntem staroobrzędowców oraz strzelców dowodzonych przez Chowańskiego. Pojawia się Iwan Chowański i obiecuje bronić ludu rosyjskiego przed każdym niebezpieczeństwem. Tymczasem jego syn Andriej ściga niemiecką dziewczynę Emmę, od czego odwodzi go Marfa, kobieta należąca do staroobrzędowców. Andriej grozi zabiciem Emmy, jednak pojawia się Dosifiej, zabierając ze sobą obie kobiety.
Akt II
W gabinecie księcia Golicyna Marfa przepowiada mu przyszłość, widząc jego rychły upadek. Po jej wyjściu Golicyn poleca swojej służbie zabić ją. Pojawia się Iwan Chowański, a wkrótce po nim Dosifiej, namawiając obu do współpracy. Wraca Marfa, cudem ocalona przez gwardię carską, a po niej Szakłowityj, który informuje zgromadzonych, że car już wie o ich planowanym buncie.
Akt III