Być może pierwszym, który użył terminu neokonfucjanizm, był francuski jezuita Jean Joseph Marie Amiot (1718 – 1793), w roku 1777 w drugim tomie swoich Mémoires concernant les Chinois piszący o współczesnych mu chińskich uczonych „les neo-confuceens”, a także używający określenia „cosmogonie neo-confuceenne” (kosmogonia neokonfucjańska).
Współczesne użycie terminu „neokonfucjanizm” wiąże się jednak przede wszystkim z osobą chińskiego filozofa Feng Youlana (1895 – 1990). Po raz pierwszy użył on go w roku 1922 w swojej pisanej w USA dysertacji doktorskiej w odniesieniu do filozofii Wang Yangminga (1472 – 1529). Później Feng Youlan zaczął jednak na oznaczenie tej szkoły filozoficznej używać chińskiego terminu „daoxue” (道學) – „badanie dao”. Kiedy Derk Bodde (1909 – 2003) przełożył jego Historię Filozofii Chińskiej na angielski, oddał „daoxue” jako „neokonfucjanizm” (ang. neoconfucianism) i stąd Feng Youlan mógł twierdzić, iż „Określenie «neokonfucjanizm» jest nowo utworzonym zachodnim odpowiednikiem terminu daoxue”. Określenie „daoxue” było początkowo stosowane w odniesieniu do nauczania braci Cheng Hao (1032 – 1085) i Cheng Yi (1033 – 1107), by zostać przyjęte przez wielu konfucjanistów tego okresu.