thumb|Żołnierze regimentu Czapskiego w 1775 thumb|Żołnierz regimentu Czapskiego w czasie insurekcji kościuszkowskiej (3.) thumb|Żołnierz (2.) i oficer (5.) 3. regimentu thumb|Strzelec regimentu Czapskiego (4.) thumb 3 Regiment Pieszy Czapskiego – oddział piechoty armii koronnej wojska I Rzeczypospolitej. Inna nazwa: regiment grenadierów pod im. Królewicza.
Formowanie i zmiany organizacyjne Wykonując w roku 1777 ustawę sejmu z roku 1776 rozpoczęto reorganizację trzech regimentów dragonii. Zreorganizowany, spieszony były konny regiment dragonii im. królewicza składał się z sześciu kompanii. Początkowo w hierarchii plasował się na ósmym miejscu. W 1790Rodowody pułków polskich... na str.26 występuje data 1789 w którym otrzymał nr. 3-ci roku szef regimentu, Mikołaj Czapski, spowodował, że regiment przesunięto na miejsce trzecie. Miejsce to utrzymał do końca.
Funkcjonowały różne nazwy regimentu. Nazywano go: „Regimentem Spieszonym Królewicza", „Regimentem Grenadierów Czapskiego", „Regimentem Grenadyerów pod Imieniem Królewicza chodzącym szefostwa JW Czapskiego Pułkownika [...]" lub po prostu „Czapskich".