Fabuła gry osadzona jest w Drodze Mlecznej w 2183 roku, kiedy ludzkość poznała już tajniki lotów międzygwiezdnych, możliwych dzięki urządzeniom znanym jako przekaźniki masy, będącymi pozostałością po wymarłej rasie obcych – protean. Terminem „efekt masy” (ang. mass effect) określa się w grze technologię wpływającą na masę, co tworzy fenomeny, takie jak sztuczna grawitacja czy możliwość podróżowania z prędkością nadświetlną. „Stolicą” galaktyki jest stacja kosmiczna Cytadela, a rząd sprawuje Rada Cytadeli, w której zasiadają przedstawiciele najwyżej rozwiniętych ras – turian, salarian i asari. Galaktykę zamieszkują również inne rasy, z których większość podlega jurysdykcji Rady: quarianie, krogranie, volusowie, elkorowie, hanarzy, drelle i vorche. Osobną rasą są gethy – syntetyczne konstrukty stworzone przez quarian w oparciu o sztuczną inteligencję jako tania siła robocza, które zbuntowały się przeciwko swoim twórcom po zyskaniu samoświadomości. Interesy ludzkości reprezentuje przed Radą powstałe w 2157 r. Przymierze Układów.