Według pierwotnej postaci teorii analizy kontrastywnej (w ramach której prowadziło się systematyczne badania pary języków w celu wykazania ich różnic i podobieństw strukturalnych), im większe różnice między dwoma językami, tym silniejszy wystąpi transfer negatywny. Jednak w wyniku dokładniejszych badań nad przyswajaniem języka drugiego, ten pogląd na związek między różnicami strukturalnymi i transferem został zrewidowany. Obecnie uważa się, że większe różnice między językami nie wywołują transferu, a skłaniają uczących się do unikania w L2 struktur, które nie występują bądź są inne od ich odpowiedników w L1.

Transfer świadomy i nieświadomy Transfer może odbywać się w sposób świadomy bądź nieświadomy. Świadomy transfer występuje, kiedy uczący się lub nie w pełni kompetentni tłumacze zgadują przy produkcji tekstu lub mowy w L2, ponieważ nie opanowali lub zapomnieli użycia danego elementu w L2. Tacy użytkownicy języka mogą być świadomi różnic, ale brakuje im umiejętności w L2 i w konsekwencji podpierają się swoim językiem ojczystym.