thumb|240px|Wizerunek Murasaki Shikibu na karcie do gry uta-garuta (okres Edo) thumb|240px|Krzew murasakishikibu (Callicarpa japonica) – pseudonim (imię opisowe) japońskiej pisarki i poetki z okresu Heian. Zaliczana jest do Trzydziestu Sześciu Mistrzyń Poezji. Jej imię zostało umieszczone w „Zbiorze z Ogury” (Ogura hyakunin-isshu, „Zbiór z Ogura – po jednym wierszu od stu poetów”), zbiorze stu najpiękniejszych wierszy wybranych z wcześniejszych antologii poetyckich, utworzonym najprawdopodobniej przez poetę Teika Fujiwarę (1162–1241).
Życiorys Jej prawdziwe imię jest nieznane. Była córką uczonego konfucjanisty, arystokraty (bocznej gałęzi wpływowego rodu Fujiwara) i urzędnika administracji cesarskiej, Tametokiego Fujiwary (Fujiwara no Tametoki). Przyjmuje się, że jej imię pochodzi od jednej z jej bohaterek, Murasaki no Ue lub od koloru murasaki (fiolet)Fiolet był w Japonii kolorem szat górnej części dwunastu klas urzędników, wyznaczonych przez księcia Shōtoku (574–622). Był to także kolor miłości, a zapach fioletowego murasaki (nawrot czerwonobłękitny, ang. purple gromwell) prezentował samo piękno.. Natomiast shikibuŚciślej nazwano ją Tō no Shikibu, gdzie „Tō” jest prawdopodobnie sinojapońskim czytaniem pierwszej części rodowego nazwiska Fujiwara, czyli „fuji” (藤, fioletowa glicynia japońska, Wisteria floribunda).