1521–1643 bywa określana jako „pierwsze supermocarstwo”, patrz: http://www.thelatinlibrary.com/imperialism/notes/spanishempire.html The Spanish Empire. Anglia, Niderlandy Niderlandy, Anglia, wojna trzydziestoletnia,II wojna francusko-hiszpańskawojna holendersko-portugalska 1618–1661(łącznie) Hiszpania, PortugaliaHabsburgowie (Austria),Rzeczpospolita (Polska)Polska, I Rzeczpospolita – choć formalnie nie uczestniczyła w wojnie trzydziestoletniej, lecz jako przeciwnik Szwecji może być uznana za sojusznika Hiszpanii i Austrii. Francja, Niderlandy, Szwecja Francja, NiderlandySzwecjawojny Ludwika XIV iIII wojna północna 1672–1721 Anglia → 1707 Wielka Brytania, Niderlandy, RosjaAustria, Francja, Hiszpania,Szwecja, Turcja Wielka Brytania, FrancjaFrancja uzyskała utrzymanie tronu hiszpańskiego w rękach Bourbonów, lecz została zahamowana w swoich aspiracjach przez W.Brytanię i Austrię., Rosja wojna siedmioletnia 1756–1763 Rosja, Francja, HiszpaniaAustria, Wielka BrytaniaPrusy, Wielka Brytania, Prusy wojny francuskie(rewolucyjnei napoleońskie) 1792–1815 Wielka Brytania, RosjaPrusy, AustriaMonarchia Habsburgów → od 1804 Cesarstwo Austriackie.