Luksemburg (lb. Lëtzebuerg, fr. Luxembourg, niem. Luxemburg) – miasto i gmina, siedziba administracyjna kantonu Luksemburg oraz stolica Wielkiego Księstwa Luksemburga. Do 3 października 2015 miasto leżało w dystrykcie Luksemburg. Jest centrum administracyjnym i finansowym państwa; położone na południu kraju, nad miejscem połączenia rzek Alzette i Pétrusse. W Luksemburgu ma swoją siedzibę kilka instytucji Unii Europejskiej, w tym jej Trybunał Sprawiedliwości. Liczy 132 780 mieszkańców (1 stycznia 2023) i tym samym jest pod względem liczby mieszkańców największym miastem w kraju.
Historia
mały|lewo|Ratusz miasta mały|lewo|Pałac Wielkich Książąt W miejscu dzisiejszego miasta istniały już prawdopodobnie zabudowania w czasach Cesarstwa Rzymskiego, lecz obecnie za moment powstania Luksemburga przyjmuje się rok 963 gdy wywodzący się z lokalnego rodu Zygfryd kupił od opactwa benedyktyńskiego w Trewirze castellum quod dicitur Lucilinburhuc – niewielki zamek zbudowany na skale przy dawnej drodze rzymskiej z Reims do Trewiru. Zygfryd zbudował nowy zamek na skale zwanej Bock, w pobliżu której rozrosła się osada miejska. Sam Zygfryd jest dziś uznawany za pierwszego hrabiego Luksemburga, choć sam nie posługiwał się tym tytułem. Miejscowość otrzymała prawa miejskie w 1244.