thumb|Piazza del Campidoglio z pomnikiem Marka Aureliusza thumb|Plac na Kapitolu w nocy Kapitol (, ) – wzgórze w Rzymie, położone na północny zachód od Palatynu i Forum Romanum.
Nazwę tego wzgórza o dwóch wierzchołkach wywodzi się tradycyjnie od czaszki ludzkiej (caput – głowa) odkrytej przy kładzeniu fundamentów pod główną świątynię. Nie należało ono do pierwotnej osady palatyńskiej ani do tzw. Septimontium (miasta siedmiu wzgórz). Według tradycji, po osiedleniu się Latynów na Palatynie, a Sabinów z Cures (Kwiryci) na Kwirynale, Kapitol został wybrany na miejsce wzniesienia zamku (arx) na wierzchołku północnym oraz głównej świątyni na wierzchołku południowym.
Starożytna zabudowa U stóp Kapitolu kończyła się Via Sacra. Od początków Rzymu Kapitol był twierdzą i sanktuarium oraz symbolem miasta. Stała na nim świątynia triady bóstw (Jowisza Kapitolińskiego, Junony i Minerwy), której wzniesienie tradycyjnie przypisywano królowi Tarkwiniuszowi Starszemu. Poświęcenia sanktuarium dokonał jednak dopiero w roku 509 p.n.e. konsul Marcus Horatius. W świątyni przechowywano księgi sybillińskie. Nowo wybrani konsulowie składali w niej ofiary przed objęciem urzędowania, a wodzowie odbywający triumf składali ofiary Jowiszowi.