271–297, Science Direct.:
Teoria pióropuszy płaszcza przewiduje, że w płaszczu Ziemi występują prądy konwekcyjne wynoszące gorącą magmę ku górze, aż do spodniej warstwy litosfery. Tam tworzą plamy gorąca (ang. hotspots) przejawiające się na powierzchni intensywnym wulkanizmem. W okresie trwającej ok. miliona lat największej fali aktywności formują one większą część wielkich pokryw lawowych, podczas gdy następujący później etap powolnego sączenia się magmy i uzupełniania powstałego tworu może trwać z grubsza od 10 do 100 milionów lat. Te dwie fazy interpretowane są w myśl hipotezy pióropuszowej jako ślady dwóch podstawowych elementów morfologicznych pióropusza: "głowy" i "ogona". W wielu symulacjach komputerowych i eksperymentach laboratoryjnych wznosząca się w objętości cieczy niestabilność termiczna (czyli masa gorętsza od otoczenia, która z tego powodu, jako lżejsza, wypychana jest ku górze) przybiera kształt "grzyba". Najpierw formuje się wybrzuszenie, które potem przybiera kształt płynącej do góry meduzy ("głowy"), za którą ciągnie się węższy strumień gorącej materii ("ogon").