Pochodził z panującego w VI wieku rodu królewskiego Ui Neil i był jednym z potomków Nialla, króla Irlandii panującego w V wieku. Wykształcenie zdobywał w wielu miejscach, m.in. w klasztorze w Moville pod opieką świętego Finiana oraz klasztorze Glas Naoidhen (dzisiejsze Glasnevin, dzielnica Dublina) prowadzonym przez świętego Mobi z Glasnevin, gdzie Kolumba otrzymał święcenia kapłańskie z rąk biskupa Clonfert.
Po zakończeniu nauki, zgodnie z ówczesną praktyką, rozpoczął zakładanie klasztorów, zaczynając od 546 roku w Derry w Ulsterze. Najważniejszymi jego misjami w Irlandii były powstałe około 553 roku Durrow i Kells. Według niektórych źródeł, w tym okresie Kolumba udał się również do Tours, gdzie odnalazł grób i relikwie świętego Marcina oraz mszał zwany potem Missale Columbae zabrany do Derry.
Około 560 roku – przebywając w Moville – skopiował w tajemnicy słynny psałterz Cathach przywieziony z Rzymu przez świętego Finiana. Został za to potępiony, a król Diarmait zmusił go do zwrócenia kopii. Wtedy Kolumba doprowadził do wojny z Diarmaitem i św. Finianem, by odzyskać psałterz. Pokonał obu w bitwie pod Coll-Dreverny w 561 roku i odzyskał rękopis, ale kosztem śmierci kilku tysięcy ludzi.