Opis Obraz przedstawia siedzącą, półpostaciową podobiznę Amélie Matisse. Jego format, skala, poza oraz strój modelki odwołują się do tradycji portretu reprezentacyjnego, jednocześnie wyraźnie odchodząc od wcześniejszych konwencji malarskich. Wyraziste, nienaturalne kolory i wirujące pociągnięcia pędzla tworzą twarz kobiety. Zielona linia rozdzielająca twarz posłużyła malarzowi do wyodrębnienia światła i cienia. Pociągnięcia pędzla i kolory definiują dzieło, kierując uwagę widza na detale, takie jak dłoń w rękawiczce i ozdobny wachlarz. Co więcej, wyimaginowany kapelusz sygnalizuje całkowite odejście od malarstwa jako odzwierciedlenia rzeczywistości. Wreszcie namalowane tło jest w dużej mierze niejednoznaczne, trudno ustalić położenie krzesła i otoczenie.
Rozwój fowizmu Matisse zaskoczył paryską socjetę, prezentując portret podczas Salonu Jesiennego w 1905 roku. Rozpoczął pracę nad płótnem we wrześniu i ukończył je przed wystawą w październiku. Powstało ono jako część większej serii, nad którą pracował na południu Francji od maja do września 1905 roku. W tym okresie w jego domu w Collioure pracował również inny ważny fowista André Derain. Obaj dążyli do traktowania koloru jak „materiału” na podobieństwo kamienia czy drewna. Ten cel był inspiracją do namalowania Kobiety w kapeluszu.