Uszomierz (ros. Ушомирская волость, ukr. Ушомирська волость) – dawna gmina wiejska (wołost) istniejąca w latach 1867–1923 na Wołyniu. Siedzibą gminy był Uszomierz (Ушомир).
Historia Gmina zbiorowa Uszomierz powstała w wyniku reformy struktur administracyjnych państwa rosyjskiego w latach 1864–1867. Należała do powiatu żytomierskiego w guberni wołyńskiej.
W 1885 roku obejmowała 75 miejscowości, a zamieszkiwało ją 12.661 ludności. Większymi miejscowościami w gminie były: Uszomierz, Bondarówka, Złobycze, Kropiwna, Lisowszczyzna i ChołośniaВолости и важнейшие селения Европейской России. – Вып. 3: Губернии Малороссийские и Юго-Западные: Харьковская, Полтавская, Черниговская, Киевская, Волынская, Подольская / Издание Центрального статистического комитета. – СПб.,1885. – 349 c.
18 marca 1921, po zawarciu traktatu pokojowego między RFSRR i Ukraińską SRR z jednej a Polską z drugiej strony, wyznaczono nową granicę państwową, która podzieliła gubernię wołyńską na dwie częściAdam Janusz Mielcarek, Podziały terytorialno-administracyjne II Rzeczypospolitej w zakresie administracji zespolonej, Warszawa 2008. Gmina podległa administracji Ukraińskiej SRR w szczątkowej guberni wołyńskiejЕнциклопедія історії України : у 10 т. / редкол.: В. А. Смолій (голова) та ін. ;