Jako gawędziarka zadebiutowała dopiero w wieku 42 lat.
Twórczość literacka Walerii Prochownik bardzo mocno związana jest z kulturą, religią i pięknem Beskidu Żywieckiego, choć nie opiera się na opisach przyrody. Pisarkę interesują przede wszystkim ludzkie charaktery, zwłaszcza te pozytywnie oceniane. Czasami pretekstem czy inspiracją do pisania są dla niej zdarzenia krótkie i z pozoru błahe (np. stłuczony kieliszek do wina, wątpliwej jakości czasopismo). Innym razem twórczość stanowi rodzaj oczyszczenia. Często, zwłaszcza w swoich gawędach, podejmuje też temat zbójnictwa, próbując zrozumieć losy dawnych harnasi.
Współpracuje ze Stowarzyszeniem Społeczno-Kulturalnym „Grojcowianie” w Wieprzu, który wystawia napisane przez nią widowiska sceniczne („Boże Narodzenie w Beskidach”, „Mojka – dziod”, „Kolędnicy”, „Ej byli chłopcy, byli”). Jest współautorką scenariusza i tłumaczenia dialogów na gwarę do filmu "Smutny i radosny XX wiek Jonka spot Grojca".
Publikacje indywidualne Rajski ogród (Lublin 1994) - wydany w serii "Biblioteka Dziedzictwo" Stowarzyszenia Twórców Ludowych Boże Narodzenie w Beskidach (Żywiec 2009) - wydane przez Towarzystwo Miłośników Ziemi Żywieckiej Wcielenia.