Warunki naturalne thumb|Rynek w Gnieźnie Gniezno, podobnie jak Rzym, zbudowano na siedmiu wzniesieniach. Wzgórze Lecha jest największym wzniesieniem w mieście – wybudowano na nim katedrę gnieźnieńską, dawny gród obronny wraz z kaplicą zamkową (obecnie znajduje się tam kościół św. Jerzego) oraz zespół kolegiat, obecnie mieszkania kanoników, siedziby Muzeum Archidiecezjalnego oraz Archiwum Archidiecezjalnego. Wzgórze Panieńskie mieści się nieopodal Wzgórza Lecha – znajduje się tam rynek miasta oraz klasztor Ojców Franciszkanów Konwentualnych wraz z kościołem. Kolejnym wzgórzem jest tzw. Zajezierze, mieszczące się na północny zachód od Jeziora Jelonek. Znajduje się tam kościół Świętych Apostołów Piotra i Pawła wraz z cmentarzem. Przez środek wzgórza przebiega droga wojewódzka nr 190 w kierunku Kłecka. Wzgórze Świętokrzyskie mieści się przy Jeziorze Świętokrzyskim. Zbudowano na nim kościół Świętego Krzyża wraz z najstarszym w Gnieźnie cmentarzem. Wzgórze Krzyżackie znajduje się nieopodal Wzgórza Panieńskiego i jest oddzielone od niego tzw. Doliną Pojednania. Na tym wzniesieniu znajdował się klasztor bożogrobców wraz z kościołem (obecnie kościół św. Jana) oraz szpital. Kolejnym wzniesieniem są Cierpięgi, gdzie od średniowiecza po czasy współczesne znajduje się plac handlowy oraz kościół św. Wawrzyńca.