Rozporządzenie Ministra Zdrowiaz dnia 30 września 2024 r.w sprawie określenia wymagań, jakim powinny odpowiadać zakłady i urządzenia lecznictwa uzdrowiskowego 1)Minister Zdrowia kieruje działem administracji rządowej - zdrowie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 grudnia 2023 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Zdrowia (Dz. U. poz. 2704). Treść rozporządzenia Na podstawie art. 5 ust. 3 oraz art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1420) zarządza się, co następuje: § 1. Rozporządzenie określa: 1) wymagania, jakim powinny odpowiadać zakłady lecznictwa uzdrowiskowego i urządzenia lecznictwa uzdrowiskowego; 2) wymagania eksploatacyjne, funkcjonalne i techniczne, jakim powinny odpowiadać urządzenia lecznictwa uzdrowiskowego. § 2. Użyte w rozporządzeniu określenia oznaczają: 1) gabinet diagnostyczno-zabiegowy - pomieszczenie służące do wykonywania zabiegów diagnostycznych lub terapeutycznych o charakterze zabiegowym, wyposażone w leki pierwszej pomocy, zestaw do udzielania pierwszej pomocy oraz w co najmniej umywalkę z baterią z ciepłą i zimną wodą, dozownik z mydłem w płynie, dozownik ze środkiem dezynfekcyjnym, pojemnik z ręcznikami jednorazowego użycia i pojemnik na odpady, zlew z baterią z ciepłą i zimną wodą w przypadku konieczności mycia i sterylizacji narzędzi i sprzętu wielokrotnego użycia; 2) gabinet lekarski - pomieszczenie służące do udzielania porad lekarskich, wyposażone w co najmniej umywalkę z baterią z ciepłą i zimną wodą, dozownik z mydłem w płynie, dozownik ze środkiem dezynfekcyjnym, pojemnik z ręcznikami jednorazowego użycia i pojemnik na odpady; 3) pokój łóżkowy - pomieszczenie dla pacjentów wyposażone w łóżko lub łóżka jednoosobowe, umywalkę z baterią z ciepłą i zimną wodą, pojemnik na odpady, szafkę przyłóżkową, jeden stół na pokój, jedno krzesło na osobę i szafę ubraniową; 4) pomieszczenie higieniczno-sanitarne - pomieszczenie wyposażone co najmniej w miskę ustępową, umywalkę, natrysk i pojemnik na odpady; 5) pomieszczenie higieniczno-sanitarne zbiorowe - pomieszczenie wyposażone co najmniej w miskę ustępową, uchwyty zapewniające bezpieczeństwo przy korzystaniu z toalety, umywalkę, dozownik z mydłem w płynie, dozownik z płynem antyseptycznym, pojemnik z ręcznikami jednorazowego użycia i pojemnik na zużyte ręczniki; 6) pomieszczenie porządkowe - pomieszczenie służące do przechowywania sprzętu stosowanego do utrzymania czystości, środków czystości, preparatów myjąco-dezynfekcyjnych, a także do przygotowywania roztworów roboczych oraz mycia i dezynfekcji sprzętu stosowanego do utrzymywania czystości, wyposażone w zlew z baterią i dozownik ze środkiem dezynfekcyjnym. § 3. 1. Pomieszczenia zakładu lecznictwa uzdrowiskowego lokalizuje się w strefie „A” ochrony uzdrowiskowej, w samodzielnym budynku albo w zespole budynków. 2. Dopuszcza się lokalizowanie pomieszczeń: 1) szpitala uzdrowiskowego lub innego niż szpital zakładu leczniczego, w którym są udzielane stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne inne niż szpitalne lub świadczenia zdrowotne zakładu przyrodoleczniczego w budynku o innym przeznaczeniu - pod warunkiem całkowitego wyodrębnienia od pomieszczeń tego budynku; 2) przychodni uzdrowiskowej w budynku o innym przeznaczeniu - pod warunkiem całkowitego wyodrębnienia od pomieszczeń tego budynku, z wyłączeniem węzłów komunikacji pionowej i poziomej, w tym budynku, wspólnych dla wszystkich użytkowników, które nie są komunikacją wewnętrzną tego zakładu leczniczego. 3. Pokoje łóżkowe nie mogą znajdować się poniżej poziomu terenu urządzonego przy budynku. 4. Dopuszcza się lokalizowanie poniżej poziomu terenu urządzonego przy budynku pomieszczeń o charakterze diagnostycznym, terapeutycznym, magazynowym i pomieszczenia o funkcjach pomocniczych, przeznaczonych na pobyt ludzi, pod warunkiem uzyskania zgody właściwego państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego. § 4. Kształt i powierzchnia pomieszczeń zakładu lecznictwa uzdrowiskowego umożliwiają prawidłowe rozmieszczenie, zainstalowanie i użytkowanie urządzeń, aparatury i sprzętu, które stanowią jego niezbędne funkcjonalne wyposażenie. § 5. 1. Pomieszczenia i urządzenia zakładu lecznictwa uzdrowiskowego, które wymagają utrzymania aseptyki, oraz wyposażenie tych pomieszczeń powinny być możliwe do mycia i dezynfekcji. 2. Pomieszczenia wymagające utrzymania aseptyki są urządzone w sposób, który umożliwia mycie i dezynfekcję tych pomieszczeń i ich wyposażenia. 3. Podłogi w pomieszczeniach, w których są udzielane świadczenia zdrowotne o charakterze zabiegowym lub diagnostyczno-zabiegowym, są wykonane z materiałów trwałych o powierzchniach gładkich, antypoślizgowych, zmywalnych, nienasiąkliwych i odpornych na działanie środków myjąco-dezynfekcyjnych. 4. Ściany wokół umywalek i zlewozmywaków są wykończone w sposób zabezpieczający przed zawilgoceniem, a w pomieszczeniach o charakterze diagnostycznym, terapeutycznym, magazynowym i o funkcjach pomocniczych są wykonane z materiałów trwałych o powierzchniach gładkich, zmywalnych, nienasiąkliwych i odpornych na działanie środków myjąco-dezynfekcyjnych. 5. Sufity w pomieszczeniach, w których są udzielane świadczenia zdrowotne, są wykonane w sposób zapewniający gładkość i szczelność powierzchni. § 6. 1. Instalacje i urządzenia wentylacji mechanicznej i klimatyzacji w zakładzie lecznictwa uzdrowiskowego podlegają okresowemu przeglądowi, czyszczeniu lub dezynfekcji, lub wymianie elementów instalacji zgodnie z zaleceniami producenta, jednak nie rzadziej niż co 12 miesięcy. 2. Dokonanie czynności, o których mowa w ust. 1, wymaga udokumentowania. § 7. Wpokojach łóżkowych zakładu lecznictwa uzdrowiskowego zapewnia się bezpośredni dostęp światła dziennego. § 8. Wzakładzie lecznictwa uzdrowiskowego, w którym są udzielane stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne: 1) co najmniej 2 % pokoi łóżkowych i pomieszczeń higieniczno-sanitarnych jest dostępnych dla osób z niepełnosprawnościami, w tym poruszających się na wózkach inwalidzkich; 2) znajduje się co najmniej izolatka będąca pomieszczeniem przeznaczonym do odosobnienia pacjenta lub grupy pacjentów, chorych albo podejrzanych o chorobę zakaźną - w celu uniemożliwienia przeniesienia czynnika chorobotwórczego na inne osoby. § 9. 1. Szpital uzdrowiskowy odpowiada następującym wymaganiom: 1) oddział szpitalny składa się z zespołu pomieszczeń pielęgnacyjnych i ogólnych, przy czym pomieszczenia ogólne mogą być wspólne dla całego szpitala uzdrowiskowego; 2) w skład zespołu pomieszczeń pielęgnacyjnych wchodzą co najmniej: a) pokoje łóżkowe wyposażone dodatkowo w system sygnalizacji przywoławczej; wymaganie dotyczące umywalki uważa się za spełnione w przypadku, gdy przy pokoju jest zlokalizowane pomieszczenie higieniczno-sanitarne, b) pomieszczenia higieniczno-sanitarne przy pokojach łóżkowych lub pomieszczenia higieniczno-sanitarne zbiorowe przeznaczone dla pacjentów, wyposażone w natrysk, c) gabinet lekarski, d) punkt pielęgniarski z dostępem do umywalki wyposażonej w baterię z ciepłą i zimną wodą, dozownik z płynem na mydło, dozownik ze środkiem dezynfekującym, pojemnik z ręcznikami jednorazowego użytku i pojemnik na zużyte ręczniki, e) gabinet diagnostyczno-zabiegowy; 3) w skład pomieszczeń ogólnych wchodzą co najmniej: a) pokój dla osób wykonujących zawód medyczny i pracowników administracyjnych, b) pomieszczenie higieniczno-sanitarne przeznaczone dla osób wykonujących zawód medyczny oraz innych osób zatrudnionych w szpitalu, c) pomieszczenie porządkowe, d) jadalnia i pomieszczenia przeznaczone do przygotowania lub dystrybucji posiłków i napojów; 4) w szpitalu uzdrowiskowym, w którym są udzielane świadczenia opieki zdrowotnej w ramach kierunku leczniczego choroby kardiologiczne i nadciśnienie, znajduje się stanowisko wzmożonego nadzoru kardiologicznego, zlokalizowane w wyodrębnionym pomieszczeniu, w którym zapewnia się możliwość prowadzenia stałego nadzoru kardiologicznego, wyposażone co najmniej w: a) antystatyczne łóżko do intensywnej terapii, dostępne z trzech stron, w tym z dwóch dłuższych, b) kardiomonitor przy każdym łóżku, c) aparat EKG, d) instalacje gazów medycznych lub butle z tlenem, e) zestaw do reanimacji, w skład którego wchodzą co najmniej defibrylator oraz zestaw do intubacji i wentylacji (worek samorozprężalny), f) elektryczne urządzenie do ssania; 5) w przypadku gdy różne zakłady lecznictwa uzdrowiskowego są zlokalizowane w jednym budynku albo w zespole budynków, gabinety lekarskie, punkty pielęgniarskie i gabinety diagnostyczno-zabiegowe oraz pomieszczenia ogólne mogą być wspólne dla tych zakładów. 2. W budynkach szpitala uzdrowiskowego nie mogą być stosowane zsypy. § 10. Sanatorium uzdrowiskowe odpowiada wymaganiom określonym w § 9 ust. 1 pkt 2, 3 i 5. W sanatorium uzdrowiskowym nie ma obowiązku podziału pomieszczeń na ogólne i pielęgnacyjne. § 11. Szpital uzdrowiskowy dla dzieci odpowiada wymaganiom określonym w § 9, z uwzględnieniem potrzeb zakwaterowania dzieci, a ponadto następującym wymaganiom: 1) wyodrębnia się co najmniej następujące pomieszczenia: a) świetlica (pokój zabaw) dla dzieci z wyposażeniem, b) sala szkolna, c) pokój do samodzielnej pracy dla dzieci, d) pokój dla nauczycieli; 2) zapewnia się pokoje łóżkowe wydzielone ze względu na przedział wiekowy i płeć dzieci; 3) wyposażenie, w szczególności gniazda wtykowe elektryczne, okna, krany z gorącą wodą i poręcze są odpowiednio zabezpieczone; 4) zapewnia się pomieszczenie higieniczno-sanitarne dla rodziców lub opiekunów dziecka; 5) układ funkcjonalny szpitala zapewnia możliwość izolowania poszczególnych oddziałów; 6) wydziela się ogrodzony teren do zajęć ruchowych. § 12. Sanatorium uzdrowiskowe dla dzieci odpowiada wymaganiom określonym w § 9 ust. 1 pkt 2 i 3 oraz w § 11 pkt 1-4 i 6. W sanatorium uzdrowiskowym dla dzieci nie ma obowiązku podziału pomieszczeń na ogólne i pielęgnacyjne. § 13. 1. W skład przychodni uzdrowiskowej wchodzą co najmniej następujące pomieszczenia: 1) gabinet lekarski; 2) gabinet diagnostyczno-zabiegowy; 3) pomieszczenie higieniczno-sanitarne zbiorowe, przy czym przynajmniej jedno pomieszczenie powinno być dostępne dla osób z niepełnosprawnościami, w tym poruszających się na wózkach inwalidzkich. 2. W przypadku gdy przychodnia uzdrowiskowa jest zlokalizowana w budynku albo zespole budynków, w których są zlokalizowane inne zakłady lecznictwa uzdrowiskowego, gabinety lekarskie i gabinety diagnostyczno-zabiegowe oraz pomieszczenia ogólne mogą być wspólne. § 14. Zakład przyrodoleczniczy odpowiada następującym wymaganiom: 1) posiada działy zabiegowe, pomieszczenia i wyposażenie odpowiednie do prowadzonego w nim kierunku leczniczego; 2) w skład zakładu przyrodoleczniczego wchodzą co najmniej: a) gabinet diagnostyczno-zabiegowy, b) punkt pielęgniarski z dostępem do umywalki wyposażonej w baterię z ciepłą i zimną wodą, dozownik z płynem na mydło, dozownik ze środkiem dezynfekującym, pojemnik z ręcznikami jednorazowego użytku i pojemnik na zużyte ręczniki, c) dział balneoterapii lub peloidoterapii, który w zależności od prowadzonego kierunku leczniczego oraz dostępnych naturalnych surowców leczniczych jest wyposażony w: - wanny do kąpieli leczniczych lub - basen leczniczy, lub - inhalatoria do inhalacji z leczniczych wód mineralnych, lub - urządzenia do wykorzystywania gazów leczniczych, lub - wanny do kąpieli peloidowych, lub - stanowiska do zawijań lub okładów lub fasonów peloidowych; 3) w przypadku gdy zakład przyrodoleczniczy jest zlokalizowany w budynku albo w zespole budynków, w których są zlokalizowane różne zakłady lecznictwa uzdrowiskowego, to gabinety lekarskie, punkty pielęgniarskie i gabinety diagnostyczno-zabiegowe oraz pomieszczenia ogólne mogą być wspólne dla tych zakładów; 4) w zależności od prowadzonego kierunku leczniczego i zakresu udzielanych świadczeń opieki zdrowotnej w zakładzie przyrodoleczniczym znajdują się: a) dział hydroterapii wyposażony w: - wanny lub - natryski, lub - basen rehabilitacyjny, b) dział kinezyterapii wyposażony co najmniej w: - drabinki rehabilitacyjne, - maty lub materace do ćwiczeń, - rotory do ćwiczeń kończyn górnych i kończyn dolnych, - cykloergometr lub bieżnię rehabilitacyjną, - uniwersalny gabinet usprawniania leczniczego (UGUL) lub inny system spełniający jego rolę, - stół rehabilitacyjny, - stół lub tablicę do ćwiczeń manualnych, c) dział termoterapii wyposażony w: - zestaw do kriostymulacji parami ciekłego azotu lub dwutlenkiem węgla (CO₂) lub nadmuchem zimnego powietrza lub - urządzenie do niskotemperaturowej krioterapii ogólnoustrojowej z zakresem uzyskiwanych temperatur od -120 ° do -160 ° i z możliwością obserwacji pacjenta w trakcie zabiegu, d) dział światłolecznictwa wyposażony w: - lampę do naświetlań promieniowaniem podczerwonym lub ultrafioletowym lub - zestaw do laseroterapii, e) dział fizykoterapii wyposażony w: - zestaw do elektroterapii z osprzętem lub - zestaw do magnetoterapii, lub - zestaw do ultradźwięków, z wyłączeniem zakładu przyrodoleczniczego dla dzieci do ukończenia 18. roku życia, f) dział masażu leczniczego; 5) sale kinezyterapii indywidualnej lub grupowej oraz gabinety masażu manualnego stanowią odrębne pomieszczenia; 6) urządzenia do światłolecznictwa i elektroterapii są instalowane w oddzielnych pomieszczeniach lub boksach; 7) urządzenia do magnetoterapii oraz urządzenia do laseroterapii są instalowane w oddzielnych pomieszczeniach lub boksach zgodnie z Polskimi Normami; 8) urządzenia emitujące fale elektromagnetyczne wielkiej częstotliwości są instalowane w pomieszczeniach lub boksach odpowiednio zabezpieczonych przed szkodliwym oddziaływaniem promieniowania elektromagnetycznego na otoczenie; 9) posiada miejsca, w których można w pozycji siedzącej oczekiwać na zabiegi i wypoczywać po nich, odpowiednio do rodzajów i liczby stanowisk zabiegowych; 10) posiada co najmniej salę wypoczynkową, w której zgodnie ze wskazaniami medycznymi można po zabiegach wypoczywać w pozycji leżącej lub siedzącej, przy kąpielach mineralnych oraz kąpielach i zawijaniach peloidowych, z wyłączeniem zakładów przyrodoleczniczych funkcjonalnie powiązanych z innymi zakładami lecznictwa uzdrowiskowego, w których są udzielane stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne - jeżeli w zakładzie przyrodoleczniczym są wykonywane zabiegi wyłącznie pacjentom tego zakładu; 11) posiada co najmniej dwa pomieszczenia higieniczno-sanitarne zbiorowe, licząc łącznie na 60 osób równocześnie przebywających w zakładzie przyrodoleczniczym, przy czym przynajmniej jedno pomieszczenie powinno być dostępne dla osób z niepełnosprawnościami, w tym poruszających się na wózkach inwalidzkich; 12) ściany i podłogi pomieszczeń, w których odbywają się zabiegi balneoterapii, hydroterapii oraz kąpieli i zawijań peloidowych, są wyłożone materiałem wodoszczelnym, pozwalającym na ich łatwe mycie i dezynfekcję, zabezpieczającym przed poślizgiem; 13) do stanowisk zabiegowych w pomieszczeniach, w których odbywają się zabiegi balneoterapii, hydroterapii oraz kąpieli i zawijań peloidowych, jest doprowadzona woda ciepła i zimna; 14) urządzenia i instalacje są oznakowane w sposób umożliwiający ich rozróżnienie i identyfikację; 15) przy wannach kąpielowych są zamocowane uchwyty ułatwiające pacjentowi wejście do wanny i wyjście z niej oraz instalacja przywoławcza; 16) posiada wentylację nawiewno-wywiewną w: a) kuchniach borowinowych, b) pomieszczeniach do zabiegów peloidoterapii lub parafinoterapii, c) pomieszczeniach do zabiegów hydroterapeutycznych, d) pomieszczeniach do zabiegów inhalacyjnych, e) salach kinezyterapii; 17) pomieszczenia zakładu przyrodoleczniczego posiadają co najmniej wentylację grawitacyjną; 18) w przypadku użytkowania wód leczniczych, w których są rozpuszczone substancje gazowe, układ instalacji zabezpiecza przed nadmiernymi stratami składników gazowych, których wysokość nie może przekraczać wartości, powyżej których woda traci swoją charakterystykę; 19) doprowadzenie do wanien wód leczniczych zgazowanych następuje w sposób wykluczający rozpryskiwanie wody; 20) instalacje wody ciepłej i zimnej dla hydroterapii zapewniają zasilanie w wodę o ciśnieniu co najmniej 4 atmosfer; 21) w zakresie saturatorów i innych urządzeń wykorzystujących dwutlenek węgla: a) saturatory zapewniają minimalne nasycenie dwutlenkiem węgla wody o naturalnej temperaturze w ilości 2200 mg/l, b) butle z dwutlenkiem węgla zarówno pełne, jak i puste, są umieszczone w uchwytach; 22) pomieszczenia, w których w celach leczniczych są wykorzystywane gazy lecznicze: dwutlenek węgla, radon (Rn) lub siarkowodór (H2S), oraz w przypadku, gdy występuje ich wydzielanie się z wód leczniczych, są wyposażone w dolne przelewy gazowe oraz w wentylację mechaniczną wyposażoną w wyciąg dolny; 23) w zakresie urządzeń do przygotowywania i stosowania zabiegów peloidowych: a) pomieszczenie zabiegowe do kąpieli i zawijań peloidowych jest wyposażone w kabinę natryskową lub w służącą do kąpieli oczyszczającej wannę z baterią natryskową, b) zużyta borowina jest odprowadzana poza obręb zakładu przyrodoleczniczego, c) proces technologiczny użytkowania peloidów wyklucza możliwość używania do zabiegów peloidów zużytych (odpadowych), d) przechowywane peloidy są odpowiednio zabezpieczone przed zanieczyszczeniem i wysuszeniem; 24) preparaty używane do kąpieli i sole kąpielowe są przechowywane w trwałych pojemnikach chroniących je przed zanieczyszczeniem; 25) sprężarki stosowane do zabiegów inhalacyjnych posiadają czerpnię powietrza wyprowadzoną na zewnątrz zakładu przyrodoleczniczego i umożliwiającą pobór powietrza z zewnątrz, a przewód tłoczny ma zainstalowany filtr powietrza wymieniany zgodnie z zaleceniami producenta; 26) urządzenia mechaniczne napędzane silnikiem elektrycznym posiadają izolację zapobiegającą przenoszeniu się drgań i hałasu; 27) pomieszczenia, w których wykonuje się zabiegi, są wyposażone w sprzęt umożliwiający określenie czasu trwania zabiegu; 28) w widocznym miejscu jest umieszczana informacja o rodzaju zabiegów wykonywanych w zakładzie przyrodoleczniczym i o godzinach ich wykonywania; 29) w widocznym miejscu są wywieszane przepisy porządkowe dla korzystających z zakładu przyrodoleczniczego. § 15. 1. Szpital uzdrowiskowy w urządzonym podziemnym wyrobisku górniczym odpowiada wymaganiom określonym w § 9 ust. 1 pkt 2, 3 i 5 i ust. 2, a ponadto następującym wymaganiom: 1) znajduje się w wyodrębnionym urządzonym podziemnym wyrobisku górniczym oraz w obiektach naziemnych zlokalizowanych bezpośrednio w pobliżu wlotu do wyrobiska górniczego; 2) zapewnia dostęp do podziemnej komory leczniczej przeznaczonej do zabiegów fizjoterapii, w której mikroklimat odznacza się obecnością aerozoli mineralnych, korzystną jonizacją powietrza oraz stabilnymi i optymalnymi dla zdrowia warunkami termicznymi i poziomem wilgotności; 3) w skład zespołu pomieszczeń zlokalizowanych w podziemnym wyrobisku górniczym wchodzą co najmniej: a) wydzielone miejsca łóżkowe w podziemnej komorze leczniczej, b) pomieszczenie higieniczno-sanitarne w podziemnej komorze leczniczej, przy czym przynajmniej jedno pomieszczenie dostępne dla osób z niepełnosprawnościami, w tym poruszających się na wózkach inwalidzkich, c) gabinet diagnostyczno-zabiegowy, d) pokój osób wykonujących zawód medyczny, e) pomieszczenie porządkowe, f) jadalnia i pomieszczenia przeznaczone do przygotowania lub dystrybucji posiłków i napojów. 2. W szpitalu uzdrowiskowym w urządzonym podziemnym wyrobisku górniczym udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej jest zorganizowane w sposób uniemożliwiający samowolne przemieszczanie się pacjentów do wyrobisk górniczych, w których nie są udzielane te świadczenia. § 16. 1. Sanatorium uzdrowiskowe w urządzonym podziemnym wyrobisku górniczym odpowiada wymaganiom określonym w § 10 oraz w § 15 ust. 1. 2. W sanatorium uzdrowiskowym w urządzonym podziemnym wyrobisku górniczym udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej jest zorganizowane w sposób uniemożliwi