Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsiz dnia 1 marca 2019 r.w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej na operacje typu „Inwestycje odtwarzające potencjał produkcji rolnej” w ramach poddziałania „Wsparcie inwestycji w odtwarzanie gruntów rolnych i przywracanie potencjału produkcji rolnej zniszczonego w wyniku klęsk żywiołowych, niekorzystnych zjawisk klimatycznych i katastrof” objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 1)Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi kieruje działem administracji rządowej - rozwój wsi, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2018 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi (Dz. U. poz. 1250). Treść rozporządzenia Na podstawie art. 45 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2018 r. poz. 627 oraz z 2019 r. poz. 83) zarządza się, co następuje: § 1. Rozporządzenie określa szczegółowe warunki i tryb przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej na operacje typu „Inwestycje odtwarzające potencjał produkcji rolnej” w ramach poddziałania „Wsparcie inwestycji w odtwarzanie gruntów rolnych i przywracanie potencjału produkcji rolnej zniszczonego w wyniku klęsk żywiołowych, niekorzystnych zjawisk klimatycznych i katastrof” objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, zwanym dalej „programem”, w tym: 1) formę i tryb składania wniosków o przyznanie tej pomocy, zwanej dalej „pomocą”, oraz wniosków o płatność; 2) szczegółowe wymagania, jakim powinien odpowiadać wniosek o przyznanie pomocy; 3) szczegółowe wymagania, jakim powinna odpowiadać umowa o przyznaniu pomocy, zwana dalej „umową”; 4) przypadki, w których następcy prawnemu beneficjenta albo nabywcy gospodarstwa rolnego lub jego części jest przyznawana pomoc, oraz warunki i tryb przyznawania tej pomocy. § 2. 1. Pomoc przyznaje się rolnikowi, o którym mowa w art. 18 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 487, z późn. zm.)2)Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały ogłoszone w Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 865, Dz. Urz. UE L 280 z 24.09.2014, str. 1, Dz. Urz. UE L 367 z 23.12.2014, str. 16, Dz. Urz. UE L 127 z 22.05.2015, str. 1, Dz. Urz. UE L 28 z 04.02.2016, str. 8, Dz. Urz. UE L 130 z 19.05.2016, str. 1, Dz. Urz. UE L 129 z 19.05.2017, str. 1, Dz. Urz. UE L 350 z 29.12.2017, str. 15, Dz. Urz. UE L 30 z 02.02.2018, str. 6 oraz Dz. Urz. UE L 16 z 18.01.2019, str. 1., zwanego dalej „rozporządzeniem nr 1305/2013”, jeżeli: 1) jest posiadaczem samoistnym lub zależnym: a) gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 553 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2018 r. poz. 1025, 1104, 1629, 2073 i 2244 oraz z 2019 r. poz. 80) obejmującego co najmniej 1 ha gruntów ornych, sadów, łąk trwałych, pastwisk trwałych, gruntów rolnych zabudowanych, gruntów pod stawami lub gruntów pod rowami lub b) nieruchomości służącej do prowadzenia produkcji w zakresie działów specjalnych produkcji rolnej w rozumieniu ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2019 r. poz. 299 i 303) w brzmieniu z dnia 12 grudnia 2014 r. - położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zwanych dalej „gospodarstwem”; 2) w gospodarstwie, którego jest posiadaczem, prowadzi działalność rolniczą w zakresie produkcji zwierzęcej lub roślinnej, z wyłączeniem chowu i hodowli ryb, i działalność ta nie jest prowadzona w celach naukowo-badawczych; 3) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej „numerem identyfikacyjnym”; 4) w roku składania wniosku o przyznanie pomocy lub w co najmniej jednym z dwóch lat poprzedzających rok składania wniosku o przyznanie pomocy: a) w gospodarstwie, którego jest posiadaczem, wystąpiły szkody spowodowane co najmniej przez jedno ze zdarzeń losowych wymienionych w art. 3 ust. 2 pkt 2-6 i 8-11a ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich (Dz. U. z 2017 r. poz. 2047 oraz z 2018 r. poz. 650 i 2124) i szkody te, oszacowane przez komisję, o której mowa w art. 4 ust. 7 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2017 r. poz. 2137 oraz z 2018 r. poz. 1669, 2073 i 2212), zwaną dalej „komisją”, w danym roku kalendarzowym: - wynoszą co najmniej 30% średniej rocznej produkcji rolnej w gospodarstwie z trzech lat poprzedzających rok, w którym wystąpiła szkoda, albo z trzech lat w okresie pięcioletnim poprzedzającym rok, w którym wystąpiła szkoda, z pominięciem roku o najwyższej i najniższej produkcji w gospodarstwie - w uprawach rolnych, zwierzętach gospodarskich w rozumieniu ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o organizacji hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich (Dz. U. z 2017 r. poz. 2132), zwanych dalej „zwierzętami gospodarskimi”, lub rybach, - dotyczą składnika gospodarstwa, którego odtworzenie wymaga poniesienia kosztów wchodzących w zakres kosztów kwalifikowalnych, o których mowa w § 4 ust. 1 pkt 1-6, lub b) powiatowy lekarz weterynarii nakazał temu rolnikowi, w drodze decyzji, zabicie świń lub zniszczenie zwłok świń w celu zwalczania afrykańskiego pomoru świń w związku z wyznaczeniem gospodarstwa, którego jest posiadaczem, jako ogniska tej choroby zgodnie z przepisami o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt albo w związku ze zlokalizowaniem tego gospodarstwa na obszarze zapowietrzonym albo zagrożonym, ustanowionym zgodnie z przepisami o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt, a: - w dniu wydania tej decyzji świnie, których dotyczyła ta decyzja, stanowiły co najmniej 30% świń będących w posiadaniu rolnika, - po wykonaniu tej decyzji w siedzibie stada w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 2 kwietnia 2004 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt (Dz. U. z 2017 r. poz. 546 oraz z 2018 r. poz. 1642), w której przebywały świnie, których dotyczyła ta decyzja, rolnik nie utrzymuje świń. 2. Liczbę świń zabitych albo padłych, o których mowa w ust. 1 pkt 4 lit. b, ustala się na podstawie protokołu, o którym mowa w § 11 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 30 lipca 2009 r. w sprawie rzeczoznawców wyznaczonych przez powiatowego lekarza weterynarii do przeprowadzenia szacowania (Dz. U. poz. 1161), a liczbę świń będących w posiadaniu rolnika ustala się na podstawie rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych i siedzib stad tych zwierząt, o którym mowa w przepisach ustawy z dnia 2 kwietnia 2004 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt. 3. Pomocy nie przyznaje się rolnikowi, o którym mowa w art. 18 ust. 2 rozporządzenia nr 1305/2013, zwanemu dalej „rolnikiem”, któremu powiatowy lekarz weterynarii nakazał, w drodze decyzji, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lit. b, zabicie świń lub zniszczenie zwłok świń, jeżeli temu rolnikowi została przyznana pomoc w ramach poddziałania „Pomoc na rozpoczęcie działalności gospodarczej na rzecz rozwoju małych gospodarstw” objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. 4. W przypadku rolnika będącego osobą fizyczną pomoc jest przyznawana, jeżeli poza warunkami wymienionymi w ust. 1 rolnik ten ponadto, nie później niż w dniu złożenia wniosku o przyznanie pomocy, jest: 1) obywatelem państwa członkowskiego Unii Europejskiej; 2) pełnoletni. 5. Warunki przyznania pomocy, o których mowa w ust. 1 pkt 1, powinny być spełnione nie później niż w dniu: 1) wystąpienia szkody, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lit. a - w przypadku określonym w ust. 1 pkt 4 lit. a; 2) wydania decyzji, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lit. b - w przypadku określonym w ust. 1 pkt 4 lit. b. 6. W przypadku rolnika będącego osobą prawną, z wyjątkiem przedsiębiorcy zagranicznego będącego osobą prawną, albo spółką osobową w rozumieniu ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1577, z późn. zm.3)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2018 r. poz. 398, 650, 1544, 2219 i 2244 oraz z 2019 r. poz. 55 i 60.) pomoc jest przyznawana, jeżeli poza warunkami wymienionymi w ust. 1 rolnik został ponadto wpisany do rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym nie później niż w dniu: 1) wystąpienia szkody, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lit. a - w przypadku określonym w ust. 1 pkt 4 lit. a; 2) wydania decyzji, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lit. b - w przypadku określonym w ust. 1 pkt 4 lit. b. 7. W przypadku przedsiębiorcy zagranicznego będącego osobą prawną albo jednostką organizacyjną niebędącą osobą prawną posiadającą zdolność prawną, który wykonuje działalność gospodarczą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w ramach oddziału, pomoc jest przyznawana, jeżeli poza warunkami wymienionymi w ust. 1 jego oddział został ponadto wpisany do rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym nie później niż w dniu: 1) wystąpienia szkody, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lit. a - w przypadku określonym w ust. 1 pkt 4 lit. a; 2) wydania decyzji, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lit. b - w przypadku określonym w ust. 1 pkt 4 lit. b. 8. W przypadku rolnika będącego wspólnikiem spółki cywilnej pomoc jest przyznawana, jeżeli: 1) spełnia warunki przyznania pomocy określone w ust. 1 pkt 1 i 4, a gospodarstwo, w którym wystąpiły zdarzenia określone w ust. 1 pkt 4 lit. a lub b, stanowi wkład wniesiony do tej spółki; 2) w ramach umowy tej spółki jest prowadzona działalność rolnicza w zakresie określonym w ust. 1 pkt 2; 3) tej spółce został nadany numer identyfikacyjny; 4) każdy ze wspólników będący osobą fizyczną, nie później niż w dniu złożenia wniosku o przyznanie pomocy, jest obywatelem państwa członkowskiego Unii Europejskiej oraz jest pełnoletni; 5) każdy ze wspólników będący osobą prawną, z wyjątkiem przedsiębiorcy zagranicznego będącego osobą prawną, albo spółką osobową w rozumieniu ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych został wpisany do rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym nie później niż w dniu: a) wystąpienia szkody, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lit. a - w przypadku określonym w ust. 1 pkt 4 lit. a, b) wydania decyzji, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lit. b - w przypadku określonym w ust. 1 pkt 4 lit. b; 6) oddział każdego przedsiębiorcy zagranicznego będącego osobą prawną albo jednostką organizacyjną niebędącą osobą prawną posiadającą zdolność prawną, który wykonuje działalność gospodarczą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w ramach tego oddziału, został wpisany do rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym nie później niż w dniu: a) wystąpienia szkody, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lit. a - w przypadku określonym w ust. 1 pkt 4 lit. a, b) wydania decyzji, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lit. b - w przypadku określonym w ust. 1 pkt 4 lit. b. § 3. 1. Pomoc przyznaje się na operację: 1) zapewniającą odtworzenie składnika gospodarstwa, który uległ zniszczeniu bądź uszkodzeniu - w przypadku określonym w § 2 ust. 1 pkt 4 lit. a; 2) umożliwiającą odtworzenie potencjału produkcji rolnej w gospodarstwie przez realizację inwestycji niezwiązanej z produkcją świń - w przypadku określonym w § 2 ust. 1 pkt 4 lit. b; 3) obejmującą wyłącznie inwestycje związane bezpośrednio z działalnością rolniczą, w tym również przygotowaniem do sprzedaży produktów rolnych wytwarzanych w gospodarstwie; w przypadku gdy operacja jest związana bezpośrednio z działalnością rolniczą w zakresie produkcji zwierzęcej, operacja może obejmować wyłącznie inwestycje związane z produkcją zwierzęcą w zakresie zwierząt gospodarskich, z tym że w przypadku określonym w § 2 ust. 1 pkt 4 lit. b - w zakresie zwierząt gospodarskich innych niż świnie; 4) uzasadnioną ekonomicznie, w tym pod względem racjonalności jej kosztów; 5) której koszty kwalifikowalne nie są finansowane z udziałem innych środków publicznych; 6) spełniającą wymagania określone przepisami prawa mającymi zastosowanie do inwestycji realizowanych w ramach operacji; 7) której realizacja nie jest możliwa bez udziału środków publicznych; 8) o planowanej wysokości kosztów kwalifikowalnych powyżej 20 tys. zł. 2. Pomoc przyznaje się, jeżeli: 1) operacja będzie realizowana nie więcej niż w dwóch etapach, a wykonanie zakresu rzeczowego, zgodnie z zestawieniem rzeczowo-finansowym operacji, w tym poniesienie przez beneficjenta kosztów kwalifikowalnych operacji oraz złożenie wniosku o płatność końcową, nastąpi w terminie: a) 36 miesięcy od dnia zawarcia umowy - w przypadku operacji realizowanych w dwóch etapach, b) 24 miesięcy od dnia zawarcia umowy - w przypadku operacji realizowanych w jednym etapie - lecz nie później niż do dnia 30 czerwca 2023 r.; 2) złożenie wniosku o płatność pośrednią nastąpi w terminie 24 miesięcy od dnia zawarcia umowy; 3) płatność końcowa będzie obejmować nie mniej niż 25% łącznej planowanej wysokości pomocy. 3. Przez wniosek o płatność: 1) pośrednią - rozumie się wniosek o płatność składany po zrealizowaniu każdego z etapów operacji, jeżeli dany etap nie jest etapem końcowym; 2) końcową - rozumie się wniosek o płatność składany po zrealizowaniu całej operacji. 4. W przypadku operacji obejmujących inwestycje polegające na nabyciu rzeczy będących przedmiotem leasingu: 1) pomoc przyznaje się, jeżeli: a) operacja będzie realizowana nie więcej niż w pięciu etapach, b) złożenie pierwszego wniosku o płatność pośrednią nastąpi w terminie 12 miesięcy od dnia zawarcia umowy, przy czym złożenie pierwszego wniosku o płatność pośrednią w odniesieniu do części operacji obejmującej wyłącznie inwestycje niepolegające na nabyciu rzeczy będących przedmiotem leasingu nastąpi w terminie określonym w ust. 2 pkt 2, c) wniosek o płatność będzie składany nie częściej niż co 6 miesięcy, d) zakończenie realizacji operacji i złożenie wniosku o płatność końcową nastąpi w terminie 60 miesięcy od dnia zawarcia umowy, lecz nie później niż do dnia 30 czerwca 2023 r., przy czym złożenie ostatniego wniosku o płatność w odniesieniu do części operacji obejmującej wyłącznie inwestycje niepolegające na nabyciu rzeczy będących przedmiotem leasingu nastąpi w terminach określonych w ust. 2 pkt 1; 2) nie stosuje się przepisu ust. 2 pkt 3. § 4. 1. Pomoc przyznaje się w formie refundacji części kosztów kwalifikowalnych, do których zalicza się koszty: 1) budowy, przebudowy lub remontu budynków, przy czym w przypadku określonym w § 2 ust. 1 pkt 4 lit. a - wyłącznie tych budynków, które nie podlegają obowiązkowemu ubezpieczeniu na podstawie ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 473 i 2448 oraz z 2019 r. poz. 125), lub budowli, wykorzystywanych wyłącznie do produkcji rolnej oraz do przechowywania, magazynowania, przygotowywania do sprzedaży produktów rolnych (łącznie ze zlokalizowanymi w tych budynkach pomieszczeniami higieniczno-sanitarnymi), wraz z zakupem lub montażem instalacji technicznej, zakupem wyposażenia, kosztami rozbiórki i utylizacji materiałów szkodliwych pochodzących z rozbiórki, pod warunkiem że rozbiórka jest niezbędna do realizacji operacji; 2) zakupu nowych maszyn, urządzeń, tuneli foliowych oraz innego wyposażenia do produkcji rolnej, przechowalnictwa, suszenia, magazynowania, przygotowywania produktów rolnych do sprzedaży, w szczególności sprzętu do uprawy, pielęgnacji, ochrony, nawożenia oraz zbioru roślin, lub urządzeń do przygotowania, przechowywania, czyszczenia, sortowania, kalibrowania i konfekcjonowania produktów rolnych, maszyn lub urządzeń do przygotowywania lub składowania pasz, maszyn lub urządzeń do pojenia, zadawania pasz, urządzeń do pozyskiwania lub przechowywania mleka; 3) odtwarzania: a) plantacji chmielu, sadów lub plantacji krzewów owocowych, gatunków owocujących efektywnie dłużej niż 5 lat, w tym koszty zakupu materiału szkółkarskiego przeznaczonego do założenia sadu lub plantacji krzewów owocowych, gatunków owocujących efektywnie dłużej niż 5 lat - w przypadku określonym w § 2 ust. 1 pkt 4 lit. a, b) potencjału produkcji rolnej w gospodarstwie przez zakładanie plantacji chmielu, sadów lub plantacji krzewów owocowych, gatunków owocujących efektywnie dłużej niż 5 lat, w tym koszty zakupu materiału szkółkarskiego przeznaczonego do założenia sadu lub plantacji krzewów owocowych gatunków owocujących efektywnie dłużej niż 5 lat - w przypadku określonym w § 2 ust. 1 pkt 4 lit. b - przy czym w przypadku gatunków roślin uprawnych wymienionych w wykazie gatunków roślin, których odmiany podlegają rejestracji oraz których materiał siewny może być wytwarzany, oceniany i kontrolowany, ogłoszonym w obwieszczeniu, o którym mowa w art. 1 ust. 3 ustawy z dnia 9 listopada 2012 r. o nasiennictwie (Dz. U. z 2017 r. poz. 633 oraz z 2018 r. poz. 650), kosztem kwalifikowalnym jest zakup materiału siewnego kategorii kwalifikowany roślin sadowniczych lub materiału szkółkarskiego CAC w rozumieniu tej ustawy, zakupionego u podmiotów wpisanych do ewidencji dostawców zgodnie z art. 87 tej ustawy; 4) zakupu zwierząt gospodarskich wchodzących w skład stada podstawowego w rozumieniu przepisów o organizacji hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich; 5) zakupu sprzętu komputerowego i oprogramowania oraz zakupu patentów i licencji służących wsparciu prowadzonej działalności rolniczej; 6) zakupu, instalacji lub budowy elementów infrastruktury technicznej wpływających bezpośrednio na warunki prowadzenia działalności rolniczej; 7) rat zapłaconych z tytułu wykonania umowy leasingu, nieprzekraczające ceny netto nabycia rzeczy, o których mowa w pkt 2, jeżeli przeniesienie własności tych rzeczy na beneficjenta nastąpi w okresie realizacji operacji, lecz nie później niż do dnia złożenia wniosku o płatność końcową; 8) ogólne, o których mowa w art. 45 ust. 2 lit. c rozporządzenia nr 1305/2013, zwane dalej „kosztami ogólnymi”. 2. Do kosztów ogólnych zalicza się koszty: 1) przygotowania dokumentacji technicznej operacji, w szczególności: a) kosztorysów, b) projektów budowlanych lub architektoniczno-budowlanych, c) operatów wodnoprawnych, d) ocen lub raportów oddziaływania na środowisko, e) dokumentacji geologicznej lub hydrologicznej, f) wypisów i wyrysów z katastru nieruchomości, g) projektów technologicznych; 2) sprawowania nadzoru inwestorskiego lub autorskiego; 3) związane z kierowaniem robotami budowlanymi. 3. Do kosztów, o których mowa w ust. 1 pkt 1-6, zalicza się koszty transportu do miejsca realizacji operacji materiałów służących realizacji operacji oraz maszyn i urządzeń objętych operacją, a także koszty montażu. 4. Pomoc nie obejmuje kosztów innych niż określone w ust. 1-3, w szczególności: 1) nabycia nieruchomości; 2) podatku od towarów i usług (VAT); 3) nabycia rzeczy używanych; 4) leasingu zwrotnego, kosztów związanych z umową leasingu, w szczególności marży finansującego oraz ubezpieczenia; 5) kosztów dostosowania gospodarstwa do norm lub wymogów Unii Europejskiej; 6) kosztów odtworzenia uszkodzonego lub zniszczonego budynku, który podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu budynków wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, o którym mowa w ustawie z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych - w przypadku określonym w § 2 ust. 1 pkt 4 lit. a. 5. Pomoc przyznaje się w wysokości do 80% kosztów kwalifikowalnych. 6. W przypadku gdy wysokość kosztów kwalifikowalnych w zakresie danego zadania ujętego w zestawieniu rzeczowo-finansowym operacji p