Rozporządzenie Ministra Energiiz dnia 15 marca 2018 r.w sprawie szczegółowych zasad kształtowania i kalkulacji taryf oraz rozliczeń w obrocie paliwami gazowymi 1)Minister Energii kieruje działem administracji rządowej - energia, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 13 grudnia 2017 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Energii (Dz. U. poz. 2314). Spis treści Treść rozporządzenia Rozdział 1 - Przepisy ogólne Rozdział 2 - Szczegółowe zasady kształtowania taryf Rozdział 3 - Szczegółowe zasady kalkulacji cen i stawek opłat Rozdział 4 - Szczegółowe zasady rozliczenia z odbiorcami oraz między przedsiębiorstwami energetycznymi Rozdział 5 - Przepisy epizodyczne, przejściowe i końcowe Treść rozporządzenia 2)Niniejsze rozporządzenie w zakresie swojej regulacji wdraża dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/73/WE z dnia 13 lipca 2009 r. dotyczącą wspólnych zasad rynku wewnętrznego gazu ziemnego i uchylającą dyrektywę 2003/55/WE (Dz. Urz. UE L 211 z 14.08.2009, str. 94). Na podstawie art. 46 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne (Dz. U. z 2017 r. poz. 220, z późn. zm.3)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2017 r. poz. 791, 1089, 1387 i 1566 oraz z 2018 r. poz. 9, 138 i 317.) zarządza się, co następuje: Rozdział 1 Przepisy ogólne § 1. Rozporządzenie określa szczegółowe zasady: 1) kształtowania taryf dla paliw gazowych; 2) kalkulacji cen i stawek opłat; 3) rozliczeń z odbiorcami oraz między przedsiębiorstwami energetycznymi. § 2. Użyte w rozporządzeniu określenia oznaczają: 1) charakterystyka poboru lub zatłaczania paliw gazowych - określone w umowie lub rzeczywiste wielkości określające w szczególności: a) roczną ilość energii zawartej w odbieranych lub w zatłaczanych paliwach gazowych i nierównomierność ich odbioru lub zatłaczania w czasie, b) godzinową lub dobową ilość energii zawartej w odbieranych lub w zatłaczanych paliwach gazowych, c) ciśnienie w miejscu dostarczania lub zatłaczania paliwa gazowego; 2) grupa przyłączeniowa - grupę w rozumieniu § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 2 lipca 2010 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu gazowego (Dz. U. z 2014 r. poz. 1059 oraz z 2017 r. poz. 150); 3) grupa taryfowa - grupę odbiorców dostarczających lub odbierających paliwa gazowe z systemu gazowego lub korzystających z usług związanych z zaopatrzeniem w te paliwa, dla których określa się jeden zestaw cen lub stawek opłat i warunków ich stosowania; 4) moc odbioru - maksymalną ilość energii zawartej w paliwie gazowym odbieranym z instalacji magazynowej w ciągu jednej godziny; 5) moc przyłączeniowa - moc w rozumieniu § 2 pkt 2 rozporządzenia, o którym mowa w pkt 2; 6) moc umowna - maksymalną ilość energii zawartej w paliwie gazowym, którą w okresie godziny lub doby można dostarczyć do lub odebrać z systemu gazowego lub instalacji skroplonego gazu ziemnego, określoną w umowie: a) sprzedaży paliw gazowych, b) o świadczenie usług przesyłania lub dystrybucji paliw gazowych, c) o świadczenie usług skraplania gazu ziemnego, d) kompleksowej - na okres od godziny 600 dnia 1 października danego roku do godziny 600 dnia 1 października kolejnego roku, w przypadku umowy zawartej na czas nieokreślony lub umowy zawartej na czas określony co najmniej jednego roku, albo na czas trwania umowy w przypadku umowy krótkookresowej; 7) moc zatłaczania - maksymalną ilość energii zawartej w paliwie gazowym, którą można zatłoczyć do instalacji magazynowej w ciągu jednej godziny; 8) odbiorca - odbiorcę w rozumieniu art. 3 pkt 13 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne, zwanej dalej „ustawą”; 9) okres regulacji - okres, na jaki zostały ustalone wartości współczynników korekcyjnych, o których mowa w § 9 ust. 1; 10) okres rozliczeniowy - okres przyjęty do rozliczeń za dostarczane paliwo gazowe; 11) pojemność czynna - pojemność instalacji magazynowej stanowiącą różnicę między jej całkowitą pojemnością a pojemnością niezbędną dla zapewnienia bezpieczeństwa pracy instalacji magazynowej oraz minimalnego ciśnienia paliw gazowych w okresie ich odbioru; 12) pozyskanie paliw gazowych - zakup paliw gazowych, ich wydobywanie, wytwarzanie i przetwarzanie; 13) procesowe składowanie - przechowywanie skroplonego gazu ziemnego w zbiorniku magazynowym zainstalowanym w instalacji skroplonego gazu ziemnego w okresie od rozładunku dostawy skroplonego gazu ziemnego do momentu jego odbioru z instalacji po przeładunku, załadunku lub po jego regazyfikacji; 14) przedłużone procesowe składowanie - przechowywanie skroplonego gazu ziemnego w zbiorniku magazynowym zainstalowanym w instalacji skroplonego gazu ziemnego przez okres dłuższy niż planowany w harmonogramie na przeprowadzenie procesu regazyfikacji tej ilości gazu ziemnego z mocą określoną w umowie; 15) przedpłatowy układ pomiarowy - układ w rozumieniu § 2 pkt 8 rozporządzenia, o którym mowa w pkt 2, umożliwiający pobór paliwa gazowego przez odbiorcę tego paliwa w ilości z góry opłaconej; 16) przyłącze do sieci gazowej - przyłącze w rozumieniu § 2 pkt 5 rozporządzenia, o którym mowa w pkt 2; 17) punkt wejścia - miejsce dostarczania paliw gazowych do sieci gazowej, w tym z instalacji magazynowej, o określonej lokalizacji fizycznej; 18) punkt wyjścia - miejsce odbioru paliw gazowych z sieci gazowej, w tym miejsce dostarczenia paliw gazowych do instalacji magazynowej, o określonej lokalizacji fizycznej; 19) punkt wirtualny - punkt w rozumieniu § 2 pkt 10 rozporządzenia, o którym mowa w pkt 2; 20) układ pomiarowy - układ w rozumieniu § 2 pkt 8 rozporządzenia, o którym mowa w pkt 2; 21) umowa krótkoterminowa - umowę, o której mowa w art. 5 ust. 2 lub 3 ustawy, zawartą na okres krótszy niż rok; 22) usługa krótkoterminowa - usługę świadczoną w okresie krótszym niż rok; 23) usługa wirtualnej dystrybucji zwrotnej - usługę świadczoną przez przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się dystrybucją paliw gazowych, polegającą na umownym transporcie paliw gazowych z miejsca ich wydobycia lub wytwarzania lub z instalacji skroplonego gazu ziemnego, przyłączonych do sieci dystrybucyjnej, do punktu wirtualnego w sieci przesyłowej; 24) usługa wirtualnego przesyłania zwrotnego - usługę świadczoną przez przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się przesyłaniem paliw gazowych, polegającą na umownym przesyłaniu paliw gazowych w kierunku przeciwnym do fizycznego przepływu paliw gazowych w fizycznych punktach wejścia do sieci przesyłowej lub punktów wyjścia z sieci przesyłowej. Rozdział 2 Szczegółowe zasady kształtowania taryf § 3. 1. Określone w taryfie ceny lub stawki opłat dla poszczególnych grup taryfowych różnicuje się odpowiednio do kosztów uzasadnionych wykonywanej działalności gospodarczej związanej z dostarczaniem paliw gazowych, z uwzględnieniem eliminowania subsydiowania skrośnego. 2. Taryfę kształtuje się w taki sposób, aby odbiorca mógł na jej podstawie obliczyć należności odpowiadające zakresowi usług związanych z zaopatrzeniem w paliwa gazowe, określonemu w umowie sprzedaży paliw gazowych lub w umowie o świadczenie usług przesyłania lub dystrybucji paliw gazowych, lub w umowie o świadczenie usług magazynowania paliw gazowych, lub w umowie o świadczenie usług skraplania gazu ziemnego lub regazyfikacji skroplonego gazu ziemnego, lub w umowie kompleksowej. § 4. 1. Przedsiębiorstwo energetyczne wykonujące działalność gospodarczą w zakresie przesyłania paliw gazowych ustala w taryfie: 1) stawki opłat za świadczenie usług przesyłania paliw gazowych, zwane dalej „stawkami opłat przesyłowych”; 2) sposób ustalania stawek opłat przesyłowych pobieranych: a) na podstawie umów krótkoterminowych, b) za usługi świadczone na zasadach przerywanych, c) w ramach usługi wirtualnego przesyłania zwrotnego; 3) sposób ustalania opłaty za przyłączenie do sieci przesyłowej; 4) sposób ustalania bonifikat za niedotrzymanie parametrów jakościowych paliw gazowych; 5) sposób ustalania bonifikat za niedotrzymanie standardów jakościowych usług przesyłania paliw gazowych; 6) bonifikaty za niedotrzymanie standardów jakościowych obsługi odbiorców; 7) sposób ustalania opłat za: a) przekroczenie mocy umownej, b) nielegalny pobór paliw gazowych; 8) stawkę opłaty za wstrzymanie dostarczania paliw gazowych, jeżeli wstrzymanie dostarczania spowodowane było przyczynami, o których mowa w art. 6b ust. 1 i 2 ustawy; 9) stawki opłat lub sposób ustalania stawek opłat za usługi wykonywane na dodatkowe zlecenie odbiorcy. 2. Przedsiębiorstwo energetyczne wykonujące działalność gospodarczą w zakresie dystrybucji paliw gazowych ustala w taryfie: 1) grupy taryfowe i kryteria kwalifikowania odbiorców do tych grup; 2) stawki opłat za świadczenie usług dystrybucji paliw gazowych, zwane dalej „stawkami opłat dystrybucyjnych”; 3) sposób ustalania stawek opłat dystrybucyjnych pobieranych: a) na podstawie umów krótkoterminowych, b) za usługi świadczone na zasadach przerywanych, c) w ramach usługi wirtualnej dystrybucji zwrotnej; 4) sposób ustalania opłaty za przyłączenie do sieci wysokich ciśnień oraz stawki opłat za przyłączenie do sieci niskich, średnich lub podwyższonych średnich ciśnień; 5) sposób ustalania bonifikat za niedotrzymanie parametrów jakościowych paliw gazowych; 6) sposób ustalania bonifikat za niedotrzymanie standardów jakościowych usług dystrybucji paliw gazowych; 7) bonifikaty za niedotrzymanie standardów jakościowych obsługi odbiorców; 8) sposób ustalania opłat za: a) przekroczenie mocy umownej, b) nielegalny pobór paliw gazowych; 9) stawkę opłaty za wstrzymanie dostarczania paliw gazowych, jeżeli wstrzymanie dostarczania spowodowane było przyczynami, o których mowa w art. 6b ust. 1 i 2 ustawy; 10) stawki opłat lub sposób ustalania stawek opłat za usługi wykonywane na dodatkowe zlecenie odbiorców. 3. Przedsiębiorstwo energetyczne wykonujące działalność gospodarczą w zakresie obrotu paliwami gazowymi ustala w taryfie: 1) grupy taryfowe i kryteria kwalifikowania odbiorców do tych grup; 2) ceny paliw gazowych; 3) stawki opłat abonamentowych; 4) bonifikaty za niedotrzymanie standardów jakościowych obsługi odbiorców. 4. Przedsiębiorstwo energetyczne wykonujące działalność gospodarczą w zakresie obrotu paliwami gazowymi, które zawiera z odbiorcami umowy kompleksowe, o których mowa w art. 5 ust. 4 ustawy, dodatkowo podaje w umowie informację o stosowaniu taryfy przedsiębiorstwa energetycznego wykonującego działalność gospodarczą w zakresie przesyłania lub dystrybucji paliw gazowych, do którego sieci jest przyłączony odbiorca. 5. Przedsiębiorstwo energetyczne wykonujące działalność gospodarczą w zakresie magazynowania paliw gazowych ustala w taryfie: 1) grupy taryfowe i kryteria kwalifikowania odbiorców do tych grup; 2) stawki opłat za świadczenie usług magazynowania paliw gazowych, zwane dalej „stawkami opłat magazynowych”; 3) sposób ustalania stawek opłat magazynowych pobieranych: a) na podstawie umów krótkoterminowych, b) za usługi świadczone na zasadach przerywanych; 4) sposób ustalania bonifikat za niedotrzymanie standardów jakościowych usług magazynowania paliw gazowych; 5) bonifikaty za niedotrzymanie standardów jakościowych obsługi odbiorców; 6) stawki opłat lub sposób ustalania stawek opłat za usługi wykonywane na dodatkowe zlecenie odbiorcy. 6. Przedsiębiorstwo energetyczne wykonujące działalność gospodarczą w zakresie skraplania gazu ziemnego lub regazyfikacji skroplonego gazu ziemnego ustala w taryfie: 1) grupy taryfowe i kryteria kwalifikowania odbiorców do tych grup; 2) stawki opłat za świadczenie usług skraplania gazu ziemnego lub usług regazyfikacji skroplonego gazu ziemnego; 3) sposób ustalania stawek opłat za świadczenie usług skraplania gazu ziemnego lub usług regazyfikacji skroplonego gazu ziemnego na podstawie umów krótkoterminowych; 4) stawkę opłaty za przedłużone procesowe składowanie skroplonego gazu ziemnego; 5) sposób ustalania bonifikat za niedotrzymanie standardów jakościowych usług skraplania gazu ziemnego lub usług regazyfikacji skroplonego gazu ziemnego; 6) bonifikaty za niedotrzymanie standardów jakościowych obsługi odbiorców; 7) stawki opłat lub sposób ustalania stawek opłat za usługi wykonywane na dodatkowe zlecenie odbiorcy. § 5. 1. Podział odbiorców na grupy taryfowe jest dokonywany w zależności od poziomu kosztów uzasadnionych, ponoszonych przez przedsiębiorstwo energetyczne w związku z dostarczaniem paliw gazowych, na podstawie następujących kryteriów: 1) rodzaju paliw gazowych; 2) charakterystyki technicznej punktów wejścia lub punktów wyjścia; 3) charakterystyki funkcjonalnej punktów wejścia lub punktów wyjścia; 4) wielkości i charakterystyki zatłaczania lub odbioru paliw gazowych z instalacji magazynowej; 5) wielkości i charakterystyki dostarczania lub odbioru paliw gazowych w miejscach ich dostarczania lub odbioru; 6) zakresu świadczonych usług; 7) miejsc dostarczania lub odbioru paliw gazowych; 8) systemu rozliczeń; 9) zużycia paliw gazowych na potrzeby odbiorców w gospodarstwach domowych; 10) ilości energii zawartej w paliwie gazowym nabywanym w punkcie wirtualnym; 11) odbioru paliw gazowych z użyciem przedpłatowego układu pomiarowego. 2. Odbiorca, który z sieci gazowej odbiera paliwa gazowe z kilku miejsc, jest zaliczany do grup taryfowych oddzielnie w każdym z tych miejsc odbioru, o ile umowa nie stanowi inaczej. Rozdział 3 Szczegółowe zasady kalkulacji cen i stawek opłat § 6. 1. Ceny lub stawki opłat zawarte w taryfie kalkuluje się na okres 12 miesięcy kalendarzowych. 2. Koszty uzasadnione będące podstawą kalkulacji cen lub stawek opłat, o których mowa w ust. 1, dla wykonywanej działalności gospodarczej w zakresie: 1) przesyłania, dystrybucji, magazynowania i skraplania gazu ziemnego oraz regazyfikacji skroplonego gazu ziemnego - stanowią planowane, dla danego roku, koszty uzasadnione przedsiębiorstwa energetycznego, wraz z uzasadnionym zwrotem z kapitału zaangażowanego w wykonywaną działalność gospodarczą; 2) obrotu paliwami gazowymi - stanowią planowane, dla danego roku, koszty uzasadnione związane z wykonywaną działalnością gospodarczą oraz marża na uzasadnionym poziomie. § 7. 1. Koszty, o których mowa w § 6 ust. 2, ustala się zgodnie z art. 44 i art. 45 ustawy oraz zasadami ewidencji kosztów określonymi w przepisach o rachunkowości, w sposób umożliwiający ustalenie kosztów stałych i kosztów zmiennych, planowanych przez przedsiębiorstwo energetyczne dla poszczególnych rodzajów działalności gospodarczej, z uwzględnieniem źródeł tych kosztów. 2. Podstawą ustalania i oceny kosztów, o których mowa w § 6 ust. 2, są porównywalne koszty poniesione przez przedsiębiorstwo energetyczne w roku kalendarzowym poprzedzającym rok przedłożenia taryfy do zatwierdzenia, określone na podstawie sprawozdań finansowych zgodnie z art. 44 ust. 2 ustawy. 3. Podstawą oceny kosztów, o których mowa w § 6 ust. 2, mogą być porównywalne koszty działalności gospodarczej przedsiębiorstw energetycznych wykonujących - w porównywalnych warunkach - działalność gospodarczą tego samego rodzaju. 4. Koszty, o których mowa w § 6 ust. 2, ustala się, przyjmując, dla każdego roku okresu regulacji, ilość energii zawartej w paliwach gazowych planowanych do sprzedaży, przesyłania, dystrybucji, magazynowania, skraplania lub regazyfikacji, planowane wielkości mocy umownych, mocy zatłaczania i mocy odbioru oraz planowaną liczbę pakietów, układów pomiarowych i zawieranych umów. 5. Podstawą oceny ilości energii zawartej w paliwach gazowych planowanych do sprzedaży, przesyłania, dystrybucji, magazynowania, skraplania lub regazyfikacji, wielkości mocy umownych, mocy zatłaczania i mocy odbioru, liczby pakietów, układów pomiarowych i zawieranych umów, są odpowiednie dane z roku kalendarzowego poprzedzającego rok przedłożenia taryfy do zatwierdzenia. 6. W przypadku nowo tworzonych przedsiębiorstw energetycznych lub podejmowania przez istniejące przedsiębiorstwa energetyczne nowego rodzaju działalności gospodarczej w zakresie dostarczania paliw gazowych wysokość cen lub stawek opłat kalkuluje się na podstawie planowanych kosztów i wielkości sprzedaży dla pierwszego roku prowadzenia nowej działalności gospodarczej. 7. Przy ocenie wysokości cen i stawek opłat ustalonych przez podmioty, o których mowa w ust. 6, uwzględnia się analizy porównawcze w zakresie zaplanowanych przez te podmioty kosztów jednostkowych z kosztami przyjętymi do kalkulacji cen i stawek opłat przez inne przedsiębiorstwa energetyczne prowadzące ten sam rodzaj działalności gospodarczej w podobnej skali. § 8. 1. Koszty wspólne dla wszystkich lub kilku grup taryfowych oraz koszty wspólne dla wszystkich lub kilku rodzajów wykonywanej przez przedsiębiorstwo energetyczne działalności gospodarczej dzieli się na poszczególne grupy taryfowe i poszczególne rodzaje wykonywanej działalności gospodarczej, zgodnie z przyjętą w przedsiębiorstwie metodą podziału kosztów. 2. Metoda podziału kosztów, zasady ewidencji kosztów oraz podział odbiorców na grupy taryfowe nie mogą ulec zmianie w okresie regulacji. § 9. 1. W celu określenia stopnia poprawy efektywności funkcjonowania przedsiębiorstwa energetycznego w okresie regulacji ustala się na poszczególne lata współczynniki korekcyjne, oznaczone symbolem „X”, w taki sposób, aby spełniony był warunek określony wzorem: \( K_{wn} \le K_{wn - 1} \cdot [1 + {{(RPI - X_n )} \over {100\% }}] \) gdzie poszczególne symbole oznaczają: Kwn, Kwn-1- uzasadnione koszty własne przedsiębiorstwa energetycznego związane z wykonywaną przez to przedsiębiorstwo działalnością gospodarczą, uwzględniające zależne od przedsiębiorstwa energetycznego warunki wykonywania tej działalności, wyznaczane w szczególności z zastosowaniem metod porównawczych, o których mowa w art. 47 ust. 2e ustawy, na poszczególne lata okresu regulacji; w pierwszym roku okresu regulacji koszty, oznaczone symbolem „Kwn-1”, są równe kosztom z roku poprzedzającego rok wyznaczenia współczynników korekcyjnych, oznaczonych symbolem „X”, Xn - współczynniki korekcyjne, określające projektowaną poprawę efektywności funkcjonowania przedsiębiorstwa energetycznego, ustalane jednorazowo dla poszczególnych lat okresu regulacji, w roku zatwierdzenia taryfy dla pierwszego roku okresu regulacji [w %]; współczynnik korekcyjny na pierwszy rok okresu regulacji, w zależności od wykonywanej przez przedsiębiorstwo energetyczne działalności gospodarczej, uwzględnia się w cenach paliw gazowych albo w stawkach opłat za świadczenie usług związanych z zaopatrzeniem w te paliwa, zawartych w taryfach, RPI - średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem, w roku kalendarzowym poprzedzającym rok przedłożenia taryfy do zatwierdzenia, ogłoszony przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” w [%]. 2. W celu określenia dopuszczalnych zmian cen lub stawek opłat na dany rok okresu regulacji, będących wynikiem zmiany warunków zewnętrznych funkcjonowania przedsiębiorstwa lub poprawy efektywności gospodarowania w przedsiębiorstwie, ustala się, dla poszczególnych rodzajów wykonywanej działalności gospodarczej, współczynniki korekcyjne, oznaczone symbolem „Y”, w taki sposób, aby przychody, oznaczone symbolem „Pn”, spełniały warunek określony wzorem: \( P_n \le P_{n - 1} \cdot [1 + {{Y_n } \over {100\% }}] \) gdzie poszczególne symbole oznaczają: Pn, Pn-1- przychody dla danego rodzaju działalności gospodarczej, wyznaczone w sposób określony w ust. 3, Yn - współczynniki korekcyjne, ustalane corocznie i uwzględniane w cenach paliw gazowych albo w stawkach opłat za świadczenie usług związanych z zaopatrzeniem w te paliwa zawartych w taryfach, określające zmianę niezależnych od przedsiębiorstwa warunków wykonywania danego rodzaju działalności gospodarczej, w szczególności zmianę kosztów zakupu paliw gazowych i usług związanych z zaopatrzeniem odbiorców w te paliwa, wielkości i struktury jego sprzedaży oraz obciążeń podatkowych lub projektowaną poprawę efektywności funkcjonowania przedsiębiorstwa energetycznego w [%]. 3. Przychody „Pn”, o których mowa