Obwieszczenie Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowejz dnia 21 grudnia 2016 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji członków załóg statków morskich 1)Minister Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej kieruje działem administracji rządowej - gospodarka morska, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej (Dz. U. poz. 1909 i 2091). Spis treści Treść obwieszczenia Załącznik - Tekst jednolity rozporządzenia Ministra Transportu, BudowniCtwa i Gospodarki Morskiej z dnia 7 sierpnia 2013 r. w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji członków załóg statków morskich Dział I - Przepisy ogólne Dział II - Kwalifikacje nieoficerskie Rozdział 1 - Dział pokładowy statków morskich Rozdział 2 - Dział maszynowy statków morskich Rozdział 3 - Kucharze okrętowi Dział III - Kwalifikacje oficerskie Rozdział 1 - Dział pokładowy w żegludze międzynarodowej Rozdział 2 - Dział pokładowy w żegludze przybrzeżnej Rozdział 3 - Dział pokładowy w żegludze krajowej Rozdział 4 - Dział maszynowy w żegludze międzynarodowej Rozdział 5 - Dział maszynowy w żegludze krajowej Dział IV - Kwalifikacje zawodowe w rybołówstwie morskim Dział V - Dodatkowe przeszkolenia Rozdział 1 - Przeszkolenia w zakresie bezpieczeństwa Rozdział 2 - Dodatkowe przeszkolenia specjalistyczne Dział VI - Dokumenty kwalifikacyjne, sposób zaliczania praktyki pływania na poszczególnych typach statków oraz warunki odnawiania dokumentów kwalifikacyjnych Dział VII - Przepisy przejściowe i końcowe Załącznik nr 1 - Wzory dyplomów i świadectw kwalifikacyjnych Załącznik nr 2 - Wzór potwierdzenia uznania dyplomu lub świadectwa (format A5, kolor niebieski, formularz numerowany, opatrzony znakiem wodnym, druk obustronny) Załącznik nr 3 - Wzory świadectw przeszkoleń w zakresie bezpieczeństwa i dodatkowych przeszkoleń specjalistycznych (format A6, papier biały offsetowy, druk obustronny) Załącznik nr 4 - Wzór zezwolenia na zajmowanie stanowiska na statku o polskiej przynależności (format A6, kolor niebieski, formularz numerowany, opatrzony znakiem wodnym, druk obustronny) Załącznik - Załącznik nr 3 Treść obwieszczenia 1. Na podstawie art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 296 i 1579) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 7 sierpnia 2013 r. w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji członków załóg statków morskich (Dz. U. poz. 937), z uwzględnieniem zmian wprowadzonych: 1) rozporządzeniem Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 29 września 2014 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji członków załóg statków morskich (Dz. U. poz. 1349); 2) rozporządzeniem Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 20 października 2015 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji członków załóg statków morskich (Dz. U. poz. 1846). 2. Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity rozporządzenia nie obejmuje: 1) odnośnika nr 2 oraz § 2-4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 29 września 2014 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji członków załóg statków morskich (Dz. U. poz. 1349), które stanowią: „ 2) Niniejsze rozporządzenie dokonuje w zakresie swojej regulacji wdrożenia postanowień dyrektywy Rady 2009/13/WE z dnia 16 lutego 2009 r. w sprawie wdrożenia Umowy zawartej między Stowarzyszeniem Armatorów Wspólnoty Europejskiej (ECSA) a Europejską Federacją Pracowników Transportu (ETF) w sprawie Konwencji o pracy na morzu z 2006 r. oraz w sprawie zmiany dyrektywy 1999/63/WE (Dz. Urz. UE L 124 z 20.05.2009, str. 30). ” „ § 2. 1. Świadectwa kucharza okrętowego wydane na podstawie rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 24 sierpnia 2000 r. w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji zawodowych, pełnienia wacht oraz składu załóg statków morskich o polskiej przynależności (Dz. U. Nr 105, poz. 1117), rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 6 lutego 2003 r. w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji zawodowych marynarzy (Dz. U. Nr 81, poz. 734) oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 4 lutego 2005 r. w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji zawodowych marynarzy (Dz. U. Nr 47, poz. 445 oraz z 2010 r. Nr 249, poz. 1669), na wniosek zainteresowanego, podlegają wymianie na świadectwo kucharza okrętowego określone w rozporządzeniu, o którym mowa w § 1, w brzmieniu nadanym niniejszym rozporządzeniem. 2. Świadectwa wydane na podstawie rozporządzenia, o którym mowa w § 1, w brzmieniu dotychczasowym, na wniosek zainteresowanego, podlegają wymianie na odpowiednie świadectwa określone w rozporządzeniu, o którym mowa w § 1, w brzmieniu nadanym niniejszym rozporządzeniem: 1) świadectwo starszego motorzysty - na świadectwo starszego motorzysty; 2) świadectwo kucharza okrętowego - na świadectwo kucharza okrętowego. § 3. W sprawach o wydanie świadectwa starszego motorzysty lub świadectwa kucharza okrętowego wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia stosuje się przepisy rozporządzenia, o którym mowa w § 1, w brzmieniu nadanym niniejszym rozporządzeniem. § 4. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia. ” ; 2) § 2-5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 20 października 2015 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji członków załóg statków morskich (Dz. U. poz. 1846), które stanowią: „ § 2. Bezterminowe świadectwa i świadectwa przeszkoleń wydane na podstawie przepisów, o których mowa w § 85 ust. 1 i § 86 ust. 1, oraz bezterminowe świadectwa z przeszkoleń wydane przez dyrektorów urzędów morskich na podstawie przepisów rozporządzenia zmienianego w § 1 w brzmieniu dotychczasowym mogą być wymienione na wniosek zainteresowanego. § 3. W sprawach o wydanie, wymianę lub odnowienie dyplomu wszczętych, lecz niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, stosuje się przepisy dotychczasowe. § 4. W sprawach o wydanie zaświadczenia o ukończeniu szkolenia na poziomie pomocniczym, o którym mowa w § 11 pkt 1, § 17 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz § 19 ust. 1 pkt 1-3 rozporządzenia zmienianego w § 1, w brzmieniu nadanym niniejszym rozporządzeniem, dla osób, które rozpoczęły szkolenie przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, stosuje się przepisy dotychczasowe. § 5. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem przepisów § 1 pkt 8, 9, 14, 18, 22 lit. a, 26, 28 lit. b, 29, które wchodzą w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia. ” . 1) Minister Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej kieruje działem administracji rządowej - gospodarka morska, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej (Dz. U. poz. 1909 i 2091). Załącznik - Tekst jednolity rozporządzenia Ministra Transportu, BudowniCtwa i Gospodarki Morskiej z dnia 7 sierpnia 2013 r. w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji członków załóg statków morskich1)Obecnie działem administracji rządowej - gospodarka morska kieruje Minister Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej (Dz. U. poz. 1909 i 2091). 2)Niniejsze rozporządzenie dokonuje w zakresie swojej regulacji wdrożenia postanowień dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/106/WE z dnia 19 listopada 2008 r. w sprawie minimalnego poziomu wyszkolenia marynarzy (wersja przekształcona) (Dz. Urz. UE L 323 z 03.12.2008, str. 33, z późn. zm.). Na podstawie art. 68 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o bezpieczeństwie morskim (Dz. U. z 2016 r. poz. 281 i 1948 oraz z 2017 r. poz. 32 i 60) zarządza się, co następuje: Dział I Przepisy ogólne § 1. 1. Przepisy rozporządzenia określają: 1) szczegółowe wymagania kwalifikacyjne wobec członków załóg statków morskich do zajmowania stanowisk na statkach morskich, w tym na statkach nieobjętych umowami, o których mowa w art. 62 ust. 1 pkt 1-4 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o bezpieczeństwie morskim, zwanej dalej „ustawą”; 2) warunki przyznawania i odnawiania dyplomów i świadectw, świadectw przeszkoleń, potwierdzeń uznania oraz zezwoleń, zwanych dalej „dokumentami kwalifikacyjnymi”; 3) wzory dokumentów kwalifikacyjnych i sposób ich ewidencji; 4) warunki, jakie powinny spełniać osoby posiadające zagraniczne dyplomy lub świadectwa wydane na podstawie Międzynarodowej konwencji o wymaganiach w zakresie wyszkolenia marynarzy, wydawania im świadectw oraz pełnienia wacht, 1978, sporządzonej w Londynie dnia 7 lipca 1978 r. (Dz. U. z 1984 r. poz. 201 i 202, z 1999 r. poz. 286 oraz z 2013 r. poz. 1092), zwanej dalej „Konwencją STCW”, ubiegających się o stanowiska oficerskie lub nieoficerskie na statkach o polskiej przynależności; 5) sposób obliczania czasu praktyki pływania. 2. Kwalifikacje osób uprawnionych do obsługi urządzeń radiokomunikacyjnych określają przepisy w sprawie świadectw operatora urządzeń radiowych. § 2. Użyte w rozporządzeniu określenia oznaczają: 1) żegluga krajowa - podróże po obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej; 2) żegluga przybrzeżna - podróże po akwenie Morza Bałtyckiego i akwenach przyległych do 8° długości geograficznej wschodniej; 3) żegluga międzynarodowa - podróże po obszarach morskich innych niż wymienione w pkt 1; 4) wody ograniczone - żeglugę przybrzeżną, zgodnie z pkt 2, w odniesieniu do rejonów żeglugi w rybołówstwie morskim; 5) wody nieograniczone - wszystkie akweny morskie inne niż wymienione w pkt 4, w odniesieniu do rejonów żeglugi w rybołówstwie morskim; 6) morskie jednostki edukacyjne typu A - morskie jednostki edukacyjne, o których mowa w art. 74 ust. 2 pkt 1 ustawy, zwane dalej „MJE typu A”; 7) morskie jednostki edukacyjne typu B - morskie jednostki edukacyjne, o których mowa w art. 74 ust. 2 pkt 2 ustawy, zwane dalej „MJE typu B”; 8) morskie jednostki edukacyjne typu C - szkoły ponadgimnazjalne, o których mowa w art. 74 ust. 2 pkt 3 ustawy, zwane dalej „MJE typu C”; 9) morskie jednostki edukacyjne typu D - placówki kształcenia praktycznego, dokształcania i doskonalenia zawodowego, w tym ośrodki prowadzące działalność szkoleniową w państwach członkowskich Unii Europejskiej lub państwach trzecich, o których mowa w art. 74 ust. 2 pkt 3 ustawy, zwane dalej „MJE typu D”; 10) praktyka pływania - okres pływania na statku morskim, w charakterze członka załogi, zgodnie z wymogami rozporządzenia, z wyłączeniem: a) jachtów morskich, b) jednostek rekreacyjnych, c) statków wyłączonych z eksploatacji, d) statków w budowie; 11) dodatkowa praktyka pływania - okres pływania na statku morskim, z wyłączeniem: a) jachtów morskich, b) jednostek rekreacyjnych, c) statków wyłączonych z eksploatacji, d) statków w budowie - w charakterze członka załogi na stanowisku, do którego upoważnia dany dyplom lub świadectwo, liczony od daty przyznania tego dyplomu lub świadectwa; 12) statek obsługiwany w układzie zmianowym - morski statek handlowy obsługiwany przez kolejno wymieniające się załogi lub części załóg, jeżeli po każdym - nie dłuższym niż 6 tygodni - nieprzerwanym okresie pracy pracownikowi zapewnia się co najmniej równy okres wolnego od pracy pobytu na lądzie; 13) statek szkolny - statek morski przeznaczony do szkolenia uczniów lub studentów morskich jednostek edukacyjnych, o których mowa art. 74 ust. 2 ustawy, zgodnie z programem nauczania; 14) łódź rybacka - statek rybacki o długości nie większej niż 15 m, przyjętej jako 96% całkowitej długości konstrukcyjnej wodnicy na poziomie 85% najmniejszej wysokości konstrukcyjnej mierzonej od linii stępki albo jako długość od przedniej części dziobnicy do osi trzonu sterowego na tej wodnicy, jeżeli ta będzie większa; na statkach zaprojektowanych z przegłębieniem konstrukcyjnym wodnica, której długość ma być mierzona, powinna być równoległa do wodnicy konstrukcyjnej; 15) GMDSS - Światowy Morski System Łączności Alarmowej i Bezpieczeństwa; 16) ARPA - Radarowy Automatyczny System Śledzenia i Akwizycji Ech; 17) ECDIS - System Obrazowania Elektronicznych Map i Informacji Nawigacyjnych. § 3. 1. Dyplomy i świadectwa w żegludze międzynarodowej potwierdzają posiadanie kwalifikacji zawodowych uprawniających do zajmowania stanowisk na statku na poszczególnych poziomach odpowiedzialności. 2. Rozróżnia się następujące poziomy odpowiedzialności: 1) pomocniczy; 2) operacyjny; 3) zarządzania. 3. Wzory dyplomów i świadectw określa załącznik nr 1 do rozporządzenia. § 4. 1. Dokumenty kwalifikacyjne wydaje się w języku polskim i angielskim. 2. Dokumenty kwalifikacyjne wystawia się z datą przyznania, czyli od dnia spełnienia ostatniego warunku niezbędnego do uzyskania, odnowienia lub wymiany danego dokumentu kwalifikacyjnego. § 5. 1. Z zastrzeżeniem ust. 2 oraz § 37 ust. 1, osoby ubiegające się o przyznanie dyplomu albo świadectwa powinny mieć ukończone 18 lat. 2. Osoby ubiegające się o przyznanie świadectwa młodszego marynarza pokładowego, młodszego motorzysty, młodszego kucharza okrętowego lub młodszego rybaka rybołówstwa morskiego powinny mieć ukończone 16 lat. § 6. Osoby ubiegające się o uzyskanie, odnowienie lub wymianę dyplomu lub świadectwa powinny posiadać ważne świadectwo zdolności do wykonywania pracy na statku, o którym mowa w przepisach dotyczących wykonywania pracy na morskich statkach handlowych. § 7. 1. Z zastrzeżeniem ust. 5, osoba posiadająca zagraniczny dyplom lub świadectwo wydane na podstawie Konwencji STCW i uznane przez Sekretarza Generalnego Międzynarodowej Organizacji Morskiej (IMO) może, po uzyskaniu potwierdzenia uznania dyplomu albo świadectwa, zajmować na morskich statkach handlowych o polskiej przynależności odpowiednie stanowiska określone w rozporządzeniu, z tym że osoba ubiegająca się o stanowiska na poziomie zarządzania - pod warunkiem zdania egzaminu z polskiego prawa morskiego. 2. Potwierdzenie uznania dyplomu lub świadectwa wydaje się na wniosek armatora. 3. Wzór potwierdzenia uznania dyplomu lub świadectwa określa załącznik nr 2 do rozporządzenia. 4. Kwalifikacje uzyskane w państwach członkowskich Unii Europejskiej oraz Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, w zawodzie regulowanym związanym z bezpieczeństwem morskim, uznaje się zgodnie z przepisami ustawy z dnia 18 marca 2008 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej (Dz. U. poz. 394, z 2013 r. poz. 1650 oraz z 2014 r. poz. 1004)3)Ustawa utraciła moc z dniem 18 stycznia 2016 r. na podstawie art. 88 ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej (Dz. U. z 2016 r. poz. 65).. 5. Potwierdzenie uznania dyplomu, świadectwa lub świadectwa przeszkolenia wydanego przez państwo inne niż państwo członkowskie Unii Europejskiej wydaje się, jeżeli państwo to jest uznane przez Komisję Europejską. 6. Potwierdzenie uznania wydaje się wyłącznie do ważnego dyplomu lub świadectwa na okres nieprzekraczający daty ważności dyplomu lub świadectwa, do którego zostało wydane. 7. Potwierdzenie uznania wydane przez inne państwo niż Rzeczpospolita Polska nie może stanowić podstawy do wydawania potwierdzenia uznania określonego przepisami rozporządzenia. 8. Osoba posiadająca dyplom lub świadectwo, wydane przez państwo członkowskie Unii Europejskiej lub państwo uznane w sposób, o którym mowa w ust. 5, może ubiegać się o polski dyplom lub świadectwo na zasadach określonych w rozporządzeniu. Dział II Kwalifikacje nieoficerskie Rozdział 1 Dział pokładowy statków morskich § 8. W dziale pokładowym na poziomie pomocniczym ustala się następujące stanowiska: 1) praktykanta pokładowego; 2) młodszego marynarza pokładowego; 3) marynarza wachtowego; 4) starszego marynarza. § 9. W dziale pokładowym ustala się następujące świadectwa: 1) świadectwo młodszego marynarza pokładowego; 2) świadectwo marynarza wachtowego; 3) świadectwo starszego marynarza. § 10. Do uzyskania świadectwa młodszego marynarza pokładowego wymagane jest posiadanie świadectw przeszkolenia w zakresie: 1) indywidualnych technik ratunkowych; 2) ochrony przeciwpożarowej stopnia podstawowego; 3) elementarnych zasad udzielania pierwszej pomocy medycznej; 4) bezpieczeństwa własnego i odpowiedzialności wspólnej. § 11. Do uzyskania świadectwa marynarza wachtowego wymagane jest: 14)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 20 października 2015 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji członków załóg statków morskich (Dz. U. poz. 1846), które weszło w życie z dniem 25 listopada 2015 r.) ukończenie co najmniej pierwszego roku studiów w MJE typu A lub MJE typu B, lub co najmniej pierwszego roku nauki w MJE typu C, kształcących co najmniej na poziomie operacyjnym w dziale pokładowym w specjalności wskazanej w certyfikacie uznania lub na dyplom szypra w żegludze krajowej, zgodnie z certyfikatem uznania, posiadanie zaświadczenia potwierdzającego ukończenie programu szkolenia na poziomie pomocniczym wydanego przez morską jednostkę edukacyjną oraz posiadanie 2-miesięcznej praktyki pływania w dziale pokładowym, albo 2) ukończenie studiów w MJE typu B lub nauki w MJE typu C, kształcących na poziomie pomocniczym w dziale pokładowym w specjalności wskazanej w certyfikacie uznania oraz posiadanie 2-miesięcznej praktyki pływania w dziale pokładowym, albo 3) ukończenie szkolenia w MJE typu D na poziomie pomocniczym w dziale pokładowym zgodnego z certyfikatem uznania i posiadanie 6-miesięcznej praktyki pływania w dziale pokładowym oraz zdanie egzaminu na to świadectwo, albo 45)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 1 lit. b rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 4.) posiadanie świadectwa rybaka, ukończenie szkolenia w MJE typu D na poziomie pomocniczym w dziale pokładowym zgodnego z certyfikatem uznania oraz zdanie egzaminu na świadectwo marynarza wachtowego, albo 56)Dodany przez § 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 4.) posiadanie dyplomu szypra 1 klasy żeglugi krajowej albo dyplomu szypra klasy 1 rybołówstwa morskiego, albo dyplomu szypra żeglugi nieograniczonej rybołówstwa morskiego oraz zdanie egzaminu na świadectwo marynarza wachtowego. § 12. Do uzyskania świadectwa starszego marynarza wymagane jest posiadanie świadectwa ratownika oraz: 1) posiadanie świadectwa marynarza wachtowego, dodatkowej 18-miesięcznej praktyki pływania na stanowisku marynarza w dziale pokładowym oraz zdanie egzaminu na świadectwo starszego marynarza albo 2) ukończenie studiów w MJE typu A lub w MJE typu B, lub nauki w MJE typu C, kształcących co najmniej na poziomie operacyjnym w dziale pokładowym w specjalności wskazanej w certyfikacie uznania, posiadanie świadectwa marynarza wachtowego oraz dodatkowej 12-miesięcznej praktyki pływania na stanowisku marynarza w dziale pokładowym oraz zdanie egzaminu na świadectwo starszego marynarza, albo 37)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 4.) ukończenie nauki w MJE typu C kształcącej co najmniej na poziomie pomocniczym w dziale pokładowym w specjalności wskazanej w certyfikacie uznania lub na dyplom szypra w żegludze krajowej zgodnie z certyfikatem uznania, posiadanie świadectwa marynarza wachtowego, dodatkowej 12-miesięcznej praktyki pływania na stanowisku marynarza w dziale pokładowym oraz zdanie egzaminu na świadectwo starszego marynarza, albo 48)Dodany przez § 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 4.) ukończenie szkolenia w MJE ty