Rozporządzenie Ministra Środowiskaz dnia 8 czerwca 2016 r.w sprawie warunków technicznych kwalifikowania części energii odzyskanej z termicznego przekształcania odpadów 1)Minister Środowiska kieruje działem administracji rządowej - środowisko, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Środowiska (Dz. U. poz. 1904 i 2095). Spis treści Treść rozporządzenia Załącznik nr 1 - Referencyjne metody badań Załącznik nr 2 - Metodyka obliczania udziału energii chemicznej frakcji biodegradowalnej Załącznik nr 3 - Wartość ryczałtowa udziału energii chemicznej frakcji biodegradowalnych odpadów Treść rozporządzenia 2)Niniejsze rozporządzenie zostało notyfikowane Komisji Europejskiej w dniu 18 grudnia 2015 r. pod numerem 2015/0713/PL, zgodnie z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz. U. poz. 2039 oraz z 2004 r. poz. 597), które wdraża postanowienia dyrektywy (UE) 2015/1535 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 9 września 2015 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (ujednolicenie) (Dz. Urz. UE L 241 z 17.09.2015, str. 1). Na podstawie art. 159 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r. poz. 21, z późn. zm.3)Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2013 r. poz. 888 i 1238, z 2014 r. poz. 695, 1101 i 1322 oraz z 2015 r. poz. 87, 122, 933, 1045, 1688, 1936 i 2281.) zarządza się, co następuje: § 1. Rozporządzenie określa warunki techniczne kwalifikowania części energii odzyskanej z termicznego przekształcania odpadów jako energii z odnawialnego źródła energii. § 2. Przepisów rozporządzenia nie stosuje się do odpadów stanowiących biomasę pochodzenia zwierzęcego lub roślinnego niezanieczyszczoną substancjami niewystępującymi naturalnie w danym rodzaju biomasy. § 3. Użyte w rozporządzeniu określenia oznaczają: 1) frakcje biodegradowalne - ulegającą biodegradacji część odpadów przemysłowych i komunalnych, pochodzenia roślinnego lub zwierzęcego, w tym odpadów z instalacji do przetwarzania odpadów oraz odpadów z uzdatniania wody i oczyszczania ścieków, w szczególności osadów ściekowych; 2) instalacja termicznego przekształcania odpadów - instalację termicznego przekształcania odpadów w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (Dz. U. poz. 478 i 2365); 3) partia odpadów - odpady tego samego rodzaju, pochodzące od tego samego wytwórcy odpadów, dostarczone w ilości nie większej niż 500 Mg; 4) paliwo - paliwo w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne (Dz. U. z 2012 r. poz. 1059, z późn. zm.4)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2013 r. poz. 984 i 1238, z 2014 r. poz. 457, 490, 900, 942, 1101 i 1662, z 2015 r. poz. 151, 478, 942, 1618, 1893, 1960 i 2365 oraz z 2016 r. poz. 266 i 831.), w tym odpady w rozumieniu ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach przetwarzane w instalacji termicznego przekształcania odpadów. § 4. Do energii wytworzonej z odnawialnego źródła energii kwalifikuje się część energii wytworzonej w instalacji termicznego przekształcania odpadów odpowiadającą udziałowi energii chemicznej frakcji biodegradowalnych w całkowitej energii chemicznej paliw dostarczonych do procesu termicznego przekształcania, zwanemu dalej „udziałem OZE”, jeżeli są spełnione łącznie następujące warunki: 1) prowadzone są pomiary masy oraz badania właściwości fizykochemicznych poszczególnych rodzajów paliw obejmujące w szczególności oznaczenie wartości opałowej oraz oznaczenie zawartości frakcji biodegradowalnych w odpadach, zgodnie z referencyjnymi metodami badań określonymi w załączniku nr 1 do rozporządzenia; badania te są prowadzone zgodnie z normami określającymi wymagania dotyczące kompetencji laboratoriów badawczych lub wzorcujących, zgodnie z którymi badania te będą wykonywane w laboratoriach wykazujących się kompetencją techniczną i biegłością w zakresie procedur rozliczeń i badań, udokumentowaną w rozumieniu tych norm, z zastrzeżeniem § 5 ust. 2 i 3; 2) dokonuje się obliczenia udziału OZE zgodnie z wymaganiami określonymi w § 5 oraz według metodyki określonej w załączniku nr 2 do rozporządzenia; 3) termiczne przekształcenie odpadów odbywa się zgodnie z wymaganiami określonymi w przepisach dotyczących termicznego przekształcania odpadów, w tym w zakresie emisji zanieczyszczeń do powietrza; 4) prowadzona jest dokumentacja dotycząca ilości energii elektrycznej lub ciepła wytwarzanych w instalacji termicznego przekształcania odpadów oraz wyników badań właściwości fizykochemicznych poszczególnych rodzajów paliw, o których mowa w § 6, niezbędnych do obliczenia udziału OZE. § 5. 1. Obliczenia udziału OZE dokonuje się na podstawie wyników badań poszczególnych rodzajów paliw dostarczonych do procesu termicznego przekształcania w instalacji termicznego przekształcania odpadów zgodnie z odpowiednią metodyką obliczania udziału energii chemicznej frakcji biodegradowalnych, określoną w pkt 1 załącznika nr 2 do rozporządzenia. 2. W przypadku gdy w instalacjach termicznego przekształcania odpadów przetwarza się odpady, o których mowa w załączniku nr 3 do rozporządzenia, przy obliczaniu udziału OZE uwzględnia się odpowiednią wartość ryczałtową udziału energii chemicznej frakcji biodegradowalnych, określoną dla tych odpadów w załączniku nr 3 do rozporządzenia. 3. W przypadku spalarni odpadów termicznie przekształcającej wyłącznie jeden rodzaj odpadów określonych w załączniku nr 3 do rozporządzenia oraz paliwo wspomagające dopuszcza się obliczenie udziału OZE zgodnie z metodyką obliczania udziału energii chemicznej frakcji biodegradowalnych, określoną w pkt 2 załącznika nr 2 do rozporządzenia. 4. W przypadku gdy wartość ryczałtowa dla danego rodzaju odpadów wskazana w załączniku nr 3 do rozporządzenia jest niższa niż rzeczywista wartość udziału energii chemicznej frakcji biodegradowalnych dla tego rodzaju odpadów, dopuszcza się możliwość określania zawartości frakcji biodegradowalnych w tych odpadach na podstawie badań, o których mowa w § 4 pkt 1, z wyłączeniem zmieszanych odpadów komunalnych. § 6. 1. Badania poszczególnych rodzajów paliw, w tym odpadów, dostarczonych do procesu termicznego przekształcania, o których mowa w § 4 pkt 1, dokonuje się: 1) w przypadku oznaczenia zawartości frakcji biodegradowalnych w odpadach oraz oznaczenia wartości opałowej tej frakcji - co najmniej raz dla każdej partii odpadów; 2) w przypadku wartości opałowej poszczególnych rodzajów paliw, w tym odpadów, dostarczonych do procesu termicznego przekształcania - co najmniej co 24 godziny z uśrednionej próby, z próbek pobieranych nie rzadziej niż: a) co 8 godzin - dla spalarni odpadów oraz dla współspalarni o całkowitej zainstalowanej mocy cieplnej poniżej 50 MW, b) co 4 godziny - dla współspalarni o całkowitej zainstalowanej mocy cieplnej w zakresie od 50 MW do 250 MW, c) co 2 godziny - dla współspalarni o całkowitej zainstalowanej mocy cieplnej wyższej od 250 MW; 3) w przypadku pomiaru masy poszczególnych rodzajów paliw, w tym odpadów, dostarczonych do procesu termicznego przekształcania - w sposób ciągły; 4) w przypadku pomiarów paliwa w postaci ciekłej lub gazowej innego niż biomasa lub biogaz - przez pomiary masy każdego z tych paliw dostarczonych do procesu spalania, wykonywane metodą bezpośrednią za pomocą pomiaru masy (przepływomierze masowe) lub metodą pośrednią za pomocą pomiaru objętości z korekcją temperatury, a w przypadku paliw gazowych także ciśnienia tych paliw; 5) w przypadku zmiany rodzaju paliwa lub partii odpadów - próbki pobiera się wraz z tą zmianą. 2. Pomiary masy poszczególnych rodzajów paliw, w tym odpadów, dostarczonych do procesu termicznego przekształcania w instalacji termicznego przekształcania odpadów wykonuje się przy pomocy urządzeń spełniających wymagania ustawy z dnia 11 maja 2001 r. - Prawo o miarach (Dz. U. z 2013 r. poz. 1069, z 2015 r. poz. 978 oraz z 2016 r. poz. 542). 3. Pobieranie próbek do badania właściwości fizykochemicznych poszczególnych rodzajów paliw, w tym odpadów, niezbędnych do obliczenia ich wartości opałowej i pomiar masy tych paliw, w tym odpadów, wykonuje się w tym samym miejscu i czasie. 4. W przypadku stosowania w spalarni odpadów jako paliwa wspomagającego paliw takich jak gaz płynny, gaz ziemny, olej napędowy lub olej opałowy, dopuszcza się wykorzystanie wartości opałowych tych paliw, podanych w dokumentach potwierdzających jakość i właściwości tej partii paliwa, dostarczonych przez dostawcę paliwa. 5. W przypadku, o którym mowa w § 5 ust. 3, nie ma konieczności wykonywania badań właściwości fizykochemicznych poszczególnych rodzajów paliw. § 7. W przypadku instalacji termicznego przekształcania odpadów, w której przed dniem 1 stycznia 2016 r. rozpoczęto produkcję energii, część energii odzyskanej z termicznego przekształcania odpadów komunalnych może być zakwalifikowana jako energia z odnawialnego źródła energii, jeżeli badania udziału energii chemicznej frakcji biodegradowalnych w energii chemicznej całej masy zmieszanych odpadów komunalnych kierowanych do termicznego przekształcania wykonywane na podstawie metodyki badań potwierdzających rzeczywisty udział energii chemicznej frakcji biodegradowalnych w całkowitej energii z termicznego przekształcania zmieszanych odpadów komunalnych, określonej w załączniku do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 2 czerwca 2010 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych kwalifikowania części energii odzyskanej z termicznego przekształcania odpadów komunalnych (Dz. U. poz. 788), były prowadzone przez okres co najmniej jednego miesiąca. § 8. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.5)Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 2 czerwca 2010 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych kwalifikowania części energii odzyskanej z termicznego przekształcania odpadów komunalnych (Dz. U. poz. 788), które zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r. poz. 21, 888 i 1238, z 2014 r. poz. 695, 1101 i 1322 oraz z 2015 r. poz. 87, 122, 933, 1045, 1688, 1936 i 2281) utraciło moc z dniem 23 stycznia 2016 r. 1) Minister Środowiska kieruje działem administracji rządowej - środowisko, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Środowiska (Dz. U. poz. 1904 i 2095). 2) Niniejsze rozporządzenie zostało notyfikowane Komisji Europejskiej w dniu 18 grudnia 2015 r. pod numerem 2015/0713/PL, zgodnie z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz. U. poz. 2039 oraz z 2004 r. poz. 597), które wdraża postanowienia dyrektywy (UE) 2015/1535 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 9 września 2015 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (ujednolicenie) (Dz. Urz. UE L 241 z 17.09.2015, str. 1). 3) Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2013 r. poz. 888 i 1238, z 2014 r. poz. 695, 1101 i 1322 oraz z 2015 r. poz. 87, 122, 933, 1045, 1688, 1936 i 2281. 4) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2013 r. poz. 984 i 1238, z 2014 r. poz. 457, 490, 900, 942, 1101 i 1662, z 2015 r. poz. 151, 478, 942, 1618, 1893, 1960 i 2365 oraz z 2016 r. poz. 266 i 831. 5) Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 2 czerwca 2010 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych kwalifikowania części energii odzyskanej z termicznego przekształcania odpadów komunalnych (Dz. U. poz. 788), które zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r. poz. 21, 888 i 1238, z 2014 r. poz. 695, 1101 i 1322 oraz z 2015 r. poz. 87, 122, 933, 1045, 1688, 1936 i 2281) utraciło moc z dniem 23 stycznia 2016 r. Załącznik nr 1 - Referencyjne metody badań Oznaczenie fizykochemicznych właściwości poszczególnych rodzajów paliw innych niż odpady powinno się odbywać zgodnie z normami dotyczącymi właściwości tych paliw. Badania odpadów wykonuje się zgodnie z metodami referencyjnymi określonymi w tabeli. Tabela. Referencyjne metody badań odpadów Lp. Wskaźnik Metoda referencyjna Norma 1 zawartość wilgoci całkowitej metoda wagowa, suszenie w temperaturze 105°C norma przenosząca normę CEN/TS 15414-1:2010 2 zawartość wilgoci w ogólnej próbce analitycznej metoda wagowa, suszenie w temperaturze 105°C norma przenosząca normę EN 15414-3:2011 3 zawartość popiołu metoda wagowa, prażenie w piecu muflowym w temperaturze 550°C norma przenosząca normę EN 15403:2011 4 ciepło spalania metoda kalorymetryczna norma przenosząca normę EN 15400:2011 5 zawartość siarki całkowitej metoda z zastosowaniem automatycznego analizatora z detekcją IR norma przenosząca normę EN 15408:2011 6 zawartość węgla całkowitego i wodoru metoda z zastosowaniem automatycznego analizatora z detekcją IR norma przenosząca normę EN 15407:2011 7 strata prażenia metoda wagowa, prażenie wysuszonej próbki w temperaturze 550°C norma przenosząca normę EN 15169:2011 norma przenosząca normę EN 15935:2013-02 8 zawartość biomasy metoda selektywnego rozpuszczania lub izotopu węgla 14C norma przenosząca normę EN 15440: 2011 9 zawartość węgla organicznego dwie metody: bezpośrednia i pośrednia norma przenosząca normę EN 13137:2004 Pobieranie i przygotowanie próbek do badań odpadów odbywa się zgodnie z procedurami ustanowionymi odpowiednio w normach przenoszących normę EN 15442:2011 Stałe paliwa wtórne - Metody pobierania próbek i normę EN 15443:2011 Stałe paliwa wtórne - Metody przygotowywania próbki laboratoryjnej. Załącznik nr 2 - Metodyka obliczania udziału energii chemicznej frakcji biodegradowalnej 1. Na podstawie badań właściwości fizykochemicznych odpadów dostarczonych do procesu termicznego przekształcania, wykonanych zgodnie z referencyjnymi metodami badań określonymi w załączniku nr 1 do rozporządzenia oraz w zależności od stosowanych rodzajów paliw w instalacji termicznego przekształcania odpadów, oblicza się średni udział energii elektrycznej lub ciepła wytworzonych z OZE, według wzoru: \( E_{OZE} = {{\sum\limits_{i = 1}^n {M_{fBOi} \times q_{fBOi} + \sum\limits_{j = 1}^m {R_{Oj} \times M_{ORj} \times q_{ORj} } } } \over {\sum\limits_{k = 1}^O {M_{Kk} \times q_{Kk} + \sum\limits_{i = 1}^n {M_{Oi} \times q_{Oi} + \sum\limits_{j = 1}^m {M_{ORj} \times q_{ORj} } } } }} \times E \) gdzie: EOZE - ilość energii elektrycznej lub ciepła wytworzonych z odnawialnych źródeł energii, w [MWh lub GJ]; E - ilość energii elektrycznej lub ciepła wytworzonych w instalacji termicznego przekształcania odpadów, w [MWh lub GJ]; MfBOi - masa frakcji biodegradowalnych zawartych w odpadach przekształconych termicznie, dla których przyjęto oznaczanie zawartości frakcji biodegradowalnych metodą badań (obliczona z wykorzystaniem wyniku oznaczania frakcji biodegrado walnej według normy przenoszącej normę EN 15440), w [Mg]; qfBOi - wartość opałowa (w stanie roboczym) frakcji biodegradowalnych odpadów przekształconych termicznie, dla których przyjęto oznaczanie zawartości frakcji biodegradowalnych metodą badań (obliczona z wykorzystaniem wyniku oznaczania frakcji biodegradowalnej według normy przenoszącej normę EN 15440:2011), w [MJ/Mg]; n - liczba rodzajów odpadów przekształconych termicznie, dla których przyjęto oznaczanie zawartości frakcji biodegradowalnych metodą badań; ROj - udział ryczałtowy (0-1) dla odpadów przekształconych termicznie, dla których przyjęto ryczałtowy udział energii chemicznej frakcji biodegradowalnych; MORj - masa całkowita odpadów przekształconych termicznie, dla których przyjęto ryczałtowy udział energii chemicznej frakcji biodegradowalnych, w [Mg]; qORj - wartość opałowa (w stanie roboczym) odpadów przekształconych termicznie, dla których przyjęto ryczałtowy udział energii chemicznej frakcji biodegradowalnych, w [MJ/Mg]; m - liczba rodzajów odpadów przekształconych termicznie, dla których przyjęto ryczałtowy udział energii chemicznej frakcji biodegradowalnych; MKk - masa paliwa innego niż odpady zawierające frakcje biodegradowalne, przekształconego termicznie w instalacji termicznego przekształcania odpadów, w [Mg]; qKk - wartość opałowa (w stanie roboczym) paliwa innego niż odpady zawierające frakcje biodegradowalne, przekształconego termicznie w instalacji termicznego przekształcania odpadów, w [MJ/Mg]; o - liczba rodzajów paliw innych niż odpady zawierające frakcje biodegradowalne, przekształconych termicznie w instalacji termicznego przekształcania odpadów; MOi - masa całkowita odpadów, dla których przyjęto oznaczanie udziału frakcji biodegradowalnych metodą badań, w [Mg]; qOi - wartość opałowa (w stanie roboczym) odpadów, dla których przyjęto oznaczanie udziału frakcji biodegradowalnych metodą badań, w [MJ/Mg] Masa frakcji biodegradowalnych: gdzie: \( M_{fBOi} = M_{Oi} \times Y_{BOi} \) YBOi - udział frakcji biodegradowalnych określonych na podstawie badań Objaśnienie: Przy symbolach poszczególnych parametrów nie określano stanu, przyjmując jako domyślny - stan roboczy- ar (po oznaczeniu zawartości wilgoci i popiołu). 2. W przypadku spalarni odpadów termicznie przekształcającej wyłącznie jeden rodzaj odpadów określonych w załączniku nr 3 do rozporządzenia oraz paliwo wspomagające oblicza się średni udział energii elektrycznej lub ciepła wytworzonych z OZE, według wzoru: \( E_{OZE} = R_{Oj} \times (E - E_{pws} ) \) gdzie: EOZE - ilość energii elektrycznej lub ciepła wytworzonych z odnawialnych źródeł energii, w [MWh lub GJ]; E - ilość energii elektrycznej lub ciepła wytworzonych w instalacji termicznego przekształcania odpadów, w [MWh lub GJ]; ROj - udział ryczałtowy (0-1) dla odpadów przekształconych termicznie, dla których przyjęto ryczałtowy udział energii chemicznej frakcji biodegradowalnych; Epws - ilość energii elektrycznej lub ciepła ustalonej metodą pośrednią, odpowiadająca energii chemicznej spalonego paliwa wspomagającego. Załącznik nr 3 - Wartość ryczałtowa udziału energii chemicznej frakcji biodegradowalnych odpadów Lp. Rodzaj odpadów Kod odpadu1) ROj2) Osady ściekowe 1 Osady z zakładowych oczyszczalni ścieków 02 02 04 0,90 2 Osady z zakładowych oczyszczalni ścieków 02 03 05 0,90 3 Osady z zakładowych oczyszczalni ścieków 02 04 03 0,90 4 Osady z zakładowych oczyszczalni ścieków 02 05 02 0,90 5 Osady z zakładowych oczyszczalni ścieków 02 06 03 0,90 6 Osady z zakładowych oczyszczalni ścieków 02 07 05 0,90 7 Osady z zakładowych oczyszczalni ścieków 03 01 82 0,90 8 Osady z zakładowych oczyszczalni ścieków inne niż wymienione w 03 03 10 03 03 11 0,90 9 Odpady z zakładowych oczyszczalni ścieków inne niż wymienione w 04 02 19 04 02 20 0,90 10 Ustabilizowane komunalne osady ściekowe 19 08 05 0,90 11 Szlamy z biologicznego oczyszczania ścieków przemysłowych inne niż wymienione w 19 08 11 19 08 12 0,90 Odpady papieru i tektury 12 Papier i tektura 19 12 01 0,90 Odpady drzewne 13 Trociny, wióry, ścinki, drewno, płyta wiórowa i fornir inne niż wymienione w 03 01 04 - z wyjątkiem czystego drewna bez powłok lakierniczych ex 03 01 05 0,90 14 Odpady z chemicznej przeróbki drewna inne niż wymienione w 03 01 80 - z wyjątkiem drewna poddawanego procesowi hydrolizy ex 03 01 81 0,90 15 Opakowania z drewna - z wyjątkiem czystego drewna bez powłok lakierniczych ex 15 01 03 0,90 16 Drewno - z wyjątkiem czystego drewna bez powłok lakierniczych ex 17 02 01 0,90 17 Drewno inne niż wymienione w 19 12 06 - z wyjątkiem czystego drewna bez powłok lakierniczych ex 19 12 07 0,90 18 Drewno inne niż wymienione w 20 01 37 ex 20 01 38 0,90 Tkaniny i odpady włókien 19 Odpady z wykańczania inne niż wymienione w 04 02 14 04 02 15 0,5