Ustawaz dnia 10 lipca 2015 r.o administracji podatkowej 1)Niniejszą ustawą zmienia się ustawy: ustawę z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, ustawę z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej, ustawę z dnia 28 lutego 1992 r. o zmianie niektórych przepisów prawa karnego, prawa o wykroczeniach i o postępowaniu w sprawach nieletnich, ustawę z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników, ustawę z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, ustawę z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy, ustawę z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, ustawę z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej, ustawę z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, ustawę z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy, ustawę z dnia 24 sierpnia 2001 r. - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia, ustawę z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, ustawę z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ustawę z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, ustawę z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej, ustawę z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym, ustawę z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych oraz ustawę z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej. Spis treści Treść ustawy Rozdział 1 - Przepisy ogólne Rozdział 2 - Organizacja administracji podatkowej Rozdział 3 - Obsługa i wsparcie podatnika Rozdział 4 - Pracownicy administracji podatkowej Rozdział 5 - Nabór na niektóre stanowiska urzędnicze w administracji podatkowej Rozdział 6 - Zmiany w przepisach obowiązujących Rozdział 7 - Przepisy przejściowe i dostosowujące Rozdział 8 - Przepisy końcowe Treść ustawy Rozdział 1 Przepisy ogólne Art. 1. Ustawa określa zadania i organizację administracji podatkowej, której celem jest realizacja dochodów z tytułu podatków oraz niepodatkowych należności budżetowych, a także zapewnienie obsługi i wsparcia podatnika w prawidłowym wykonywaniu obowiązków podatkowych. Art. 2. Administracja podatkowa posługuje się nazwą „Administracja Podatkowa”. Art. 3. Do zadań administracji podatkowej należy: 1) realizacja dochodów z podatków oraz niepodatkowych należności budżetowych, jak również innych należności, na podstawie odrębnych przepisów, z wyjątkiem podatków i należności budżetowych, w zakresie których właściwe są inne organy; 2) zapewnienie jednolitej i powszechnie dostępnej informacji podatkowej, w tym podejmowanie działań o charakterze edukacyjnym, ukierunkowanych na podnoszenie świadomości podatkowej oraz dobrowolne wykonywanie obowiązków podatkowych; 3) zapewnienie obsługi i wsparcia podatnika w prawidłowym wykonywaniu obowiązków podatkowych, w szczególności przez centrum obsługi oraz przez asystenta podatnika; 4) rozpoznawanie, wykrywanie i zwalczanie przestępstw skarbowych i wykroczeń skarbowych oraz zapobieganie tym przestępstwom i wykroczeniom; 5) współpraca z organami administracji rządowej i samorządowej oraz z państwowymi i samorządowymi jednostkami organizacyjnymi w zakresie wynikającym z odrębnych przepisów; 6) współpraca z właściwymi organami i instytucjami innych państw oraz organizacjami międzynarodowymi w sprawach dotyczących wymiaru i poboru podatków, a także wymiana informacji w zakresie i na zasadach wynikających z ratyfikowanych umów i porozumień międzynarodowych oraz z odrębnych przepisów; 7) wykonywanie innych zadań określonych w odrębnych przepisach. Art. 4. W celu realizacji zadań administracji podatkowej minister właściwy do spraw finansów publicznych może określić, w drodze zarządzenia, cele, kierunki działania i rozwoju administracji podatkowej, mając na względzie rodzaje zadań przez nią wykonywanych. Art. 5. 1. Organ administracji podatkowej może powierzyć prowadzenie, w jego imieniu, niektórych spraw należących do właściwości tego organu, jednostce samorządu terytorialnego lub związkowi takich jednostek, jeżeli odrębne przepisy tak stanowią. 2. Powierzenie prowadzenia spraw następuje na podstawie porozumienia organu administracji podatkowej z jednostką samorządu terytorialnego lub związkiem takich jednostek. 3. Do porozumienia stosuje się odpowiednio art. 8 ust. 2b-5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r. poz. 594, z późn. zm.2)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2013 r. poz. 645 i 1318, z 2014 r. poz. 379 i 1072 oraz z 2015 r. poz. 1045.). 4. Porozumienie może stanowić, że powierzenie prowadzenia spraw następuje bez przekazania środków finansowych na ich realizację. Art. 6. Świętem pracowników administracji podatkowej jest dzień 31 lipca - Dzień Skarbowości. Rozdział 2 Organizacja administracji podatkowej Art. 7. Organami administracji podatkowej są: 1) minister właściwy do spraw finansów publicznych; 2) dyrektor izby skarbowej; 3) dyrektor Biura Krajowej Informacji Podatkowej; 4) naczelnik urzędu skarbowego. Art. 8. 1. Minister właściwy do spraw finansów publicznych kieruje administracją podatkową przy pomocy Szefa Administracji Podatkowej - sekretarza albo podsekretarza stanu w urzędzie obsługującym ministra właściwego do spraw finansów publicznych. 2. Ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych podlegają dyrektorzy izb skarbowych, dyrektor Biura Krajowej Informacji Podatkowej oraz naczelnicy urzędów skarbowych. 3. Szef Administracji Podatkowej zapewnia sprawne i efektywne wykonywanie zadań administracji podatkowej, w szczególności w zakresie: 1) pragmatyk zawodowych; 2) polityki kadrowej i szkoleniowej; 3) kierunków kontroli wewnętrznej; 4) koordynowania wykonania budżetu państwa przez dyrektorów izb skarbowych oraz dyrektora Biura Krajowej Informacji Podatkowej; 5) współpracy z właściwymi organami innych państw oraz organizacjami międzynarodowymi. 4. Szef Administracji Podatkowej może określać i upowszechniać standardy wykonywania zadań administracji podatkowej, w tym w zakresie obsługi i wsparcia podatnika. Art. 9. 1. Do zadań dyrektora izby skarbowej należy: 1) sprawowanie nadzoru nad działalnością naczelników urzędów skarbowych; 2) rozstrzyganie w drugiej instancji w sprawach należących w pierwszej instancji do naczelnika urzędu skarbowego lub dyrektora urzędu kontroli skarbowej; 3) rozstrzyganie w pierwszej instancji w sprawach określonych w odrębnych przepisach; 4) realizacja polityki kadrowej i szkoleniowej w izbie skarbowej; 5) prowadzenie działalności informacyjnej i edukacyjnej w zakresie przepisów prawa podatkowego, w tym zapobiegającej nieprawidłowemu wypełnianiu obowiązków podatkowych; 6) wykonywanie innych zadań określonych w odrębnych przepisach. 2. Dyrektor izby skarbowej wykonuje swoje zadania przy pomocy izby skarbowej. Art. 10. 1. Do zadań dyrektora Biura Krajowej Informacji Podatkowej należy: 1) zapewnienie jednolitej i powszechnie dostępnej informacji podatkowej, w tym jej przetwarzanie i udostępnianie; 2) prowadzenie spraw dotyczących interpretacji indywidualnych przepisów prawa podatkowego; 3) prowadzenie działalności informacyjnej i edukacyjnej w zakresie przepisów prawa podatkowego; 4) realizacja polityki kadrowej i szkoleniowej w Biurze Krajowej Informacji Podatkowej; 5) identyfikowanie obszarów zagrożeń mogących mieć wpływ na prawidłowość wykonywania obowiązków podatkowych; 6) wykonywanie innych zadań określonych w odrębnych przepisach. 2. Dyrektor Biura Krajowej Informacji Podatkowej wykonuje swoje zadania na obszarze całego kraju przy pomocy Biura Krajowej Informacji Podatkowej. Art. 11. 1. Do zadań naczelnika urzędu skarbowego należy: 1) ustalanie, określanie i pobór podatków oraz niepodatkowych należności budżetowych, jak również innych należności, na podstawie odrębnych przepisów, z wyjątkiem podatków i należności budżetowych, których ustalanie, określanie i pobór należy do innych organów; 2) pobór należności stanowiących dochód budżetu państwa, ustalanych lub określanych przez inne organy, w przypadkach wskazanych w odrębnych przepisach; 3) zapewnienie obsługi i wsparcia podatnika w prawidłowym wykonywaniu obowiązków podatkowych, w tym przez centrum obsługi oraz przez asystenta podatnika; 4) ewidencja podatników i płatników; 5) wykonywanie kontroli podatkowej oraz czynności sprawdzających; 6) wykonywanie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych; 7) prowadzenie postępowań karnych skarbowych w sprawach o przestępstwa skarbowe i wykroczenia skarbowe, w zakresie określonym w ustawie z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy (Dz. U. z 2013 r. poz. 186, z późn. zm.3)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2013 r. poz. 1036, 1149, 1247 i 1304, z 2014 r. poz. 312, 1215 i 1328 oraz z 2015 r. poz. 396.), oraz postępowań karnych w sprawach o przestępstwa określone w ustawie z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2013 r. poz. 330, z późn. zm.4)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2013 r. poz. 613, z 2014 r. poz. 768 i 1100 oraz z 2015 r. poz. 4, 978, 1045 i 1166.); 8) wykonywanie kar i środków karnych, w zakresie określonym w ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. Nr 90, poz. 557, z późn. zm.5)Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1997 r. Nr 160, poz. 1083, z 1999 r. Nr 83, poz. 931, z 2000 r. Nr 60, poz. 701 i Nr 120, poz. 1268, z 2001 r. Nr 98, poz. 1071 i Nr 111, poz. 1194, z 2002 r. Nr 74, poz. 676 i Nr 200, poz. 1679, z 2003 r. Nr 111, poz. 1061, Nr 142, poz. 1380 i Nr 179, poz. 1750, z 2004 r. Nr 93, poz. 889, Nr 210, poz. 2135, Nr 240, poz. 2405, Nr 243, poz. 2426 i Nr 273, poz. 2703, z 2005 r. Nr 163, poz. 1363 i Nr 178, poz. 1479, z 2006 r. Nr 104, poz. 708 i Nr 226, poz. 1648, z 2007 r. Nr 123, poz. 849, z 2008 r. Nr 96, poz. 620 i Nr 214, poz. 1344, z 2009 r. Nr 8, poz. 39, Nr 22, poz. 119, Nr 62, poz. 504, Nr 98, poz. 817, Nr 108, poz. 911, Nr 115, poz. 963, Nr 190, poz. 1475, Nr 201, poz. 1540 i Nr 206, poz. 1589, z 2010 r. Nr 34, poz. 191, Nr 40, poz. 227, Nr 125, poz. 842 i Nr 182, poz. 1228, z 2011 r. Nr 39, poz. 201 i 202, Nr 112, poz. 654, Nr 129, poz. 734, Nr 185, poz. 1092, Nr 217, poz. 1280 i Nr 240, poz. 1431, z 2012 r. poz. 908, z 2013 r. poz. 628 i 1247, z 2014 r. poz. 287, 619 i 1707 oraz z 2015 r. poz. 21, 396, 431 i 541.) oraz w ustawie z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy; 9) wykonywanie innych zadań określonych w odrębnych przepisach. 2. Naczelnik urzędu skarbowego dysponuje środkami pieniężnymi zgromadzonymi na rachunkach bankowych obsługującego go urzędu. 3. Kontrole podatkowe przeprowadza się na podstawie analizy ryzyka rozumianego jako prawdopodobieństwo wystąpienia naruszenia przepisów prawa. Kontrole podatkowe mogą być również przeprowadzane niezależnie od rezultatów analizy ryzyka, o ile mają one charakter losowy. 4. Naczelnik urzędu skarbowego wykonuje swoje zadania przy pomocy urzędu skarbowego. Art. 12. 1. W sprawach organizacyjno-finansowych izba skarbowa wraz z podległymi urzędami skarbowymi stanowi jednostkę organizacyjną, której kierownikiem jest dyrektor izby skarbowej. 2. Minister właściwy do spraw finansów publicznych, w drodze zarządzenia, określa organizację izby skarbowej, urzędu skarbowego i Biura Krajowej Informacji Podatkowej oraz nadaje im statuty, w których określa ich strukturę wewnętrzną oraz szczegółowe zadania. Art. 13. 1. Minister właściwy do spraw finansów publicznych prowadzi w systemie teleinformatycznym listę naczelników urzędów skarbowych, zastępców naczelników urzędów skarbowych oraz osób wyznaczonych do realizacji zadań naczelnika urzędu skarbowego, o których mowa w art. 36 ust. 2, zawierającą imię i nazwisko, oznaczenie właściwego urzędu skarbowego, datę odpowiednio powołania lub przeniesienia na stanowisko albo wyznaczenia do realizacji zadań naczelnika urzędu skarbowego, datę odpowiednio odwołania lub przeniesienia ze stanowiska albo upływu terminu wyznaczenia do realizacji zadań naczelnika urzędu skarbowego, informacje o zawieszeniu stosunku pracy oraz datę wygaśnięcia stosunku pracy. 2. Minister właściwy do spraw finansów publicznych zapewnia sądom prowadzącym księgi wieczyste dostęp do listy, o której mowa w ust. 1, za pośrednictwem systemu teleinformatycznego w celu automatycznej weryfikacji naczelników urzędów skarbowych, zastępców naczelników urzędów skarbowych oraz osób wyznaczonych do realizacji zadań naczelnika urzędu skarbowego. Art. 14. 1. Minister właściwy do spraw finansów publicznych w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw administracji publicznej określi, w drodze rozporządzenia, terytorialny zasięg działania oraz siedzibę dyrektorów izb skarbowych i naczelników urzędów skarbowych, a także siedzibę dyrektora Biura Krajowej Informacji Podatkowej, uwzględniając potrzebę właściwej organizacji wykonywania zadań. 2. Niektóre kategorie podatników i płatników o istotnym znaczeniu gospodarczym lub społecznym, w szczególności wykonujących określony rodzaj działalności gospodarczej lub osiągających określoną wysokość przychodu netto w rozumieniu przepisów o rachunkowości, mogą być obsługiwane przez innego niż właściwego miejscowo naczelnika urzędu skarbowego. 3. Niektóre zadania dyrektora izby skarbowej albo naczelnika urzędu skarbowego mogą być wykonywane przez innego niż odpowiednio właściwego miejscowo dyrektora izby skarbowej albo naczelnika urzędu skarbowego. 4. Minister właściwy do spraw finansów publicznych może określić, w drodze rozporządzenia: 1) kategorie podatników i płatników, o których mowa w ust. 2, 2) warunki zaliczania podatników i płatników, o których mowa w ust. 2, do odpowiedniej kategorii, 3) naczelników urzędów skarbowych właściwych do obsługi podatników i płatników, o których mowa w ust. 2, terytorialny zasięg ich działania i siedzibę, 4) tryb zawiadamiania przez podatników i płatników, o których mowa w ust. 2, o zmianie właściwości naczelnika urzędu skarbowego oraz wzór zawiadomienia - mając na względzie gospodarcze lub społeczne potrzeby podatników i płatników obsługiwanych przez administrację podatkową. 5. Minister właściwy do spraw finansów publicznych może wyznaczyć, w drodze rozporządzenia, dyrektora izby skarbowej lub naczelnika urzędu skarbowego do wykonywania niektórych zadań należących odpowiednio do innego dyrektora izby skarbowej lub naczelnika urzędu skarbowego, określając te zadania oraz terytorialny zasięg ich działania, mając na względzie sprawne i efektywne wykonywanie zadań. 6. Terytorialny zasięg działania określony zgodnie z ust. 4 i 5 może obejmować terytorialny zasięg działania odpowiednio innego dyrektora izby skarbowej lub naczelnika urzędu skarbowego. 7. Zadania, o których mowa w art. 11 ust. 1 pkt 1 i 2, w zakresie poboru podatków i należności mogą być wykonywane przy użyciu wspólnego rachunku bankowego urzędu obsługującego naczelnika urzędu skarbowego prowadzonego dla obsługi wszystkich naczelników urzędów skarbowych w odniesieniu do określonego rodzaju należności. 8. Minister właściwy do spraw finansów publicznych może wyznaczyć, w drodze rozporządzenia, naczelnika urzędu skarbowego do dysponowania środkami pieniężnymi zgromadzonymi na rachunku, o którym mowa w ust. 7, oraz określić rodzaj należności pieniężnych, które będą obsługiwane przy użyciu tego rachunku, mając na względzie przygotowanie techniczne i organizacyjne urzędu obsługującego tego naczelnika. Art. 15. 1. Organy administracji podatkowej wykonują swoje zadania przy wykorzystaniu Centralnego Rejestru Danych Podatkowych, prowadzonego w systemie teleinformatycznym, zwanego dalej „CRDP”. 2. Administratorem danych zawartych w CRDP jest minister właściwy do spraw finansów publicznych. 3. CRDP służy do: 1) gromadzenia oraz przetwarzania danych wynikających w szczególności z: a) deklaracji składanych przez podatników, płatników i ich następców prawnych, b) decyzji, postanowień oraz innych dokumentów związanych z obowiązkami wynikającymi z przepisów prawa podatkowego, c) tytułów wykonawczych i innych dokumentów przekazanych naczelnikowi urzędu skarbowego w celu realizacji jego zadań; 2) przetwarzania danych zgromadzonych w Centralnym Rejestrze Podmiotów - Krajowej Ewidencji Podatników. 4. Minister właściwy do spraw finansów publicznych, dyrektor izby skarbowej, dyrektor izby celnej, dyrektor Biura Krajowej Informacji Podatkowej, dyrektor urzędu kontroli skarbowej, naczelnik urzędu skarbowego oraz naczelnik urzędu celnego wprowadzają do CRDP dane zawarte w dokumentach, o których mowa w ust. 3 pkt 1. Rozdział 3 Obsługa i wsparcie podatnika Art. 16. Przez obsługę i wsparcie należy rozumieć działania polegające na udzielaniu pomocy w samodzielnym, prawidłowym i dobrowolnym wypełnianiu obowiązków podatkowych, realizowane w szczególności przez: 1) zapewnienie jednolitej i powszechnie dostępnej informacji podatkowej oraz podejmowanie działań o charakterze informacyjnym i edukacyjnym; 2) centrum obsługi oraz przez asystenta podatnika. Art. 17. 1. Zapewnienie jednolitej i powszechnie dostępnej informacji podatkowej następuje w szczególności przy wykorzystaniu Bazy Wiedzy Administracji Podatkowej. 2. W Bazie Wiedzy Administracji Podatkowej są zamieszczane w szczególności: 1) interpretacje ogólne oraz zanonimizowane interpretacje indywidualne przepisów prawa podatkowego; 2) zanonimizowane orzeczenia sądów i trybunałów, istotne w zakresie przepisów prawa podatkowego; 3) broszury informacyjne w sprawach podatków. 3. Administratorem Bazy Wiedzy Administracji Podatkowej jest dyrektor Biura Krajowej Informacji Podatkowej. 4. Dostęp do Bazy Wiedzy Administracji Podatkowej następuje za pośrednictwem portalu podatkowego. Art. 18. 1. Obsługa i wsparcie w centrum obsługi polega na: 1) przyjmowaniu podań i deklaracji, wydawaniu zaświadczeń oraz udzielaniu wyjaśnień w zakresie przepisów prawa podatkowego, w tym także podmiotom, które zamierzają podjąć działalność gospodarczą; 2) przyjmowaniu podań, deklaracji i zgłoszeń określonych w odrębnych przepisach; 3) zapewnieniu stanowiska komputerowego z dostępem do portalu podatkowego; 4) informowaniu o danych kontaktowych właściwych organów wraz ze wskazaniem zakresu ich kompetencji. 2. Zadania polegające na przyjmowaniu podań, deklaracji i zgłoszeń, wydawaniu zaświadczeń oraz udzielaniu wyjaśnień w zakresie przepisów prawa podatkowego są wykonywane w każdym centrum obsługi, niezależnie od terytorialnego zasięgu działania naczelnika urzędu skarbowego. Art. 19. 1. Obsługa i wsparcie realizowane przez asystenta podatnika polega na: 1) nawiązywaniu kontaktu z podatnikiem z wykorzystaniem dostępnych środków komunikacji; 2) udzielaniu informacji w zakresie sposobu wypełniania zeznań i deklaracji podatkowych; 3) udzielaniu pomocy w indywidualnych sprawach podatnika, w tym dotyczących rodzaju oraz formy opodatkowania, informowaniu o terminach wynikających z przepisów prawa podatkowego oraz zasadach korzystania z ulg w spłacie zobowiązań podatkowych; 4) udzielaniu ogólnych informacji o rodzajach spraw załatwianych przez inne organy podatkowe i Zakład Ubezpieczeń Społecznych. 2. Asystent podatnika jest wyznaczany mikroprzedsiębiorcy w rozumieniu ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2015 r. poz. 584, z późn. zm.6)Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2015 r. poz. 699, 875, 978, 1197 i 1268.) rozpoczynającemu prowadzenie działalności gospodarczej na okres nie dłuższy niż 18 miesięcy, licząc od dnia wydania podatnikowi potwierdzenia nadania numeru identyfikacji podatkowej. 3. W przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatników lub interesem publicznym może zostać określona inna kategoria podatników, którym wyznacza się asystenta podatnika. 4. Naczelnik urzędu skarbowego właściwy w sprawach podatku dochodowego, na wniosek podatnika, o którym mowa w ust. 2 i 3, wyznacza asystenta podatnika w terminie 3 dni roboczych od dnia otrzymania tego wniosku. 5. Minister właściwy do spraw finansów publicznych może określić, w drodze rozpo