Waldemar Jerzy Nowakowski, ps. Gacek (ur. 3 stycznia 1933 w Warszawie, zm. 28 listopada 2023) – polski działacz niepodległościowy, podpułkownik Wojska Polskiego, jeden z najmłodszych uczestników powstania warszawskiego. Po II wojnie światowej zaangażowany w działalność antykomunistyczną w ramach organizacji WiN.

Życiorys Urodził się w X Pawilonie na terenie Cytadeli Warszawskiej. Jego ojciec, mjr Władysław Nowakowski, był oficerem 30 pułku Strzelców Kaniowskich, podczas powstania warszawskiego dowodził Zgrupowaniem AK „Żubr” na Żoliborzu.

W 1937 rodzina Nowakowskich przeprowadziła się na Koło, do budynku przy ul. Obozowej 85, gdzie matka Waldemara, Halina, prowadziła gabinet dentystyczny. Na Kole Waldemar uczestniczył podczas okupacji w zbiórkach Szarych Szeregów.

1 sierpnia 1944 zameldował się na zbiórce Zgrupowania „Waligóra”. Podczas powstania był sanitariuszem i łącznikiem. Uczestniczył w walkach przedzierając się z lekami i opatrunkami pomiędzy szpitalami Woli, Leszna i Koła. Trzykrotnie przeszedł linię frontu na ul. Górczewskiej. Zatrzymany przez Niemców, uciekł z cywilnej kolumny jenieckiej i przedarł się do Boernerowa, a następnie do matki, do Tomaszowa Mazowieckiego. Do stolicy wrócił 20 stycznia 1945.

Po zakończeniu wojny zaangażował się w konspirację antykomunistyczną. Był współorganizatorem Harcerskiego Ruchu Oporu. Od 1948 należał do organizacji Wolność i Niezawisłość. Uczestniczył w akcjach dywersyjnych polegających na produkowaniu i rozlepianiu ulotek o tematyce patriotycznej i antysowieckiej. Na początku 1949 brał udział w próbie wysadzenia pod Mińskiem Mazowieckiem pociągu kursującego pomiędzy Berlinem a Moskwą. Był dwukrotnie aresztowany przez funkcjonariuszy UB (1950 i 1951). Za działalność wywrotową został skazany na jedenaście lat więzienia, zamienionego ostatecznie na sześć lat pozbawienia wolności. Przebywał w więzieniach na Cyryla i Metodego, Jaworznie (więzienie dla małoletnich) i Montelupich w Krakowie. Wyszedł po trzech latach.

Członek komitetu założycielskiego Związku Powstańców Warszawskich, a także Związku Byłych Więźniów Politycznych okresu Stalinowskiego, Warszawskiego Obwodu Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość oraz Związku Młodocianych Więźniów Politycznych PRL „Jaworzniacy”. Był kolekcjonerem militariów. Miał blisko tysiąc eksponatów – oprócz broni zbierał mundury, hełmy, odznaki, opaski i inne akcesoria. Współpracował również z Muzeum Powstania Warszawskiego, właśnie jako ekspert w dziedzinie starej broni.

17 marca 2016 mianowany na stopień podpułkownika w stanie spoczynku. Pośmiertnie, decyzją szefa MON Mariusza Błaszczaka, awansowany na stopień pułkownika.

Zmarł 28 listopada 2023 roku, spoczywa na cmentarzu ewangelicko-augsburskim w Warszawie (sektor AL8-1-7A_II).

Ordery i odznaczenia Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Order Krzyża Niepodległości z Mieczami (15 lutego 2013) Medal Wojska Krzyż Partyzancki Warszawski Krzyż Powstańczy Krzyż Armii Krajowej Krzyż Więźnia Politycznego Okresu Stalinowskiego Medal Stulecia Odzyskanej Niepodległości (2019) Medal „Pro Patria” Medal „Pro Memoria” Odznaka „Weteran Walk o Wolność i Niepodległość Ojczyzny” Medal pamiątkowy z okazji 70-lecia powołania Narodowych Sił Zbrojnych (2013)

Przypisy

Linki zewnętrzne

Kategoria:Członkowie Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość Kategoria:Kombatanci mianowani oficerami III Rzeczypospolitej Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Armii Krajowej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Partyzanckim Kategoria:Odznaczeni Medalem Pro Memoria Kategoria:Odznaczeni Medalem Pro Patria Kategoria:Odznaczeni Medalem Stulecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Wojska Kategoria:Odznaczeni Odznaką „Weteran Walk o Wolność i Niepodległość Ojczyzny” Kategoria:Odznaczeni Krzyżem z Mieczami Orderu Krzyża Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Warszawskim Krzyżem Powstańczym Kategoria:Podpułkownicy Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej Kategoria:Polskie ofiary represji stalinowskich Kategoria:Powstańcy warszawscy Kategoria:Więźniowie polityczni w Polsce Ludowej 1944–1956 Kategoria:Więźniowie Progresywnego Więzienia dla Młodocianych w Jaworznie Kategoria:Więźniowie więzienia karno-śledczego UB i NKWD na Montelupich w Krakowie Kategoria:Urodzeni w 1933 Kategoria:Zmarli w 2023