240px|thumb|Edwin Abbott Abbott 240px|thumb|Strona tytułowa Flatlandii Edwin Abbott Abbott, FBA (ur. 20 grudnia 1838 roku w Marylebone (Londyn), zm. 12 października 1926 roku w Londynie) – brytyjski pedagog, teolog i pisarz, autor powieści Flatlandia (1884).
Życiorys Edwin Abbott Abbott był najstarszym synem Edwina Abbotta (1808–1882), dyrektora Szkoły Filologicznej w Marylebone i jego żony, Jane Abbott (1806–1882). Jego rodzice byli kuzynami pierwszego stopnia.
Wykształcenie pobierał w City of London School oraz, w latach 1857–64, w St John’s College na Uniwersytecie Cambridge. W 1861 roku uzyskał licencjat zdając egzaminy w dziedzinie filologii klasycznej i matematyki. W roku 1862 ukończył także – z wyróżnieniem – teologię. W 1861 roku został laureatem nagrody SmithaMożliwe, że jest to błąd; Colby w przedmowie do Flatlandii Abbotta pisze, że w 1861 roku Abbott był 7. Senior Optime, Senior Classic i pierwszym Medalistą Kanclerza; to William Steadman Aldis miał być pierwszym zwycięzcą Nagrody Smitha w 1861 roku.. W tym samym roku przyjął święcenia diakońskie. W roku 1862 został przyjęty w poczet członków kolegium St John’s. W 1863 roku został księdzem. W tym czasie członkowie Kolegium byli zobowiązani do zachowania celibatu, więc chcąc poślubić Mary Elizabeth Rangeley z Unstone w Derbyshire, w roku 1863 Abbott roku musiał zrezygnować z członkostwa. Edwin i Mary mieli jednego syna i jedną córkę.
Po ukończeniu studiów magisterskich w szkole króla Edwarda w Birmingham w 1865 roku, w wieku dwudziestu sześciu lat, zastąpił G. F. Mortimera na stanowisku dyrektora londyńskiej szkoły City of London School, funkcję tę sprawował do 1889 roku. Tu nadzorował edukację m.in. przyszłego premiera Wielkiej Brytanii Herberta Henry'ego Asquitha (1852–1928). Za Abbotta szkoła jako jedna z pierwszych zaczęła nauczać filologię porównawczą, chemię i literaturę angielską.
W roku 1876 wygłosił na Uniwersytecie Cambridge wykłady z teologii chrześcijańskiejByły to tzw. Hulsean Lectures, czyli coroczny cykl wykładów teologicznych ufundowany w roku 1790 przez Johna Hulse'a..
Odszedł na emeryturę w 1889 roku, poświęcił się badaniom literackim i teologicznym. Liberalne podejście Abbotta do teologii było widoczne zarówno w jego poglądach edukacyjnych, jak i w jego pracach książkowych. Wydana w roku (1870) Shakespearian Grammar stanowi ważny wkład w filologię angielską. W roku 1885 opublikował biografię Francisa Bacona. Wśród pism teologicznych znajdują się trzy anonimowo opublikowane powieści religijne: Philochristus (1878), będący próbą wywołania zainteresowania lekturą Ewangelii, Onesimus (1882) oraz Silanus the Christian (1908).
Inne dzieła Abbotta to: anonimowa teologiczna dyskusja The Kernel and the Husk (1886), Philomythus (1891), książka The Anglican Career of Cardinal Newman (1892) oraz artykuł „Ewangelie” w dziewiątym wydaniu Encyklopedii Britannica, w którym krytycznie spojrzano na świat teologiczny w Anglii. Napisał również St Thomas of Canterbury, his Death and Miracles (1898), Johannine Vocabulary (1905) i Johannine Grammar (1906).
Abbott był również autorem podręczników pedagogicznych, m.in. Via Latina: First Latin Bookz 1898 roku.
Abbott zmarł 12 października 1926 roku z powodu grypy w domu w Wellside, Well Walk w Hampstead i został pochowany na cmentarzu Hampstead.
Flatlandia Najbardziej znanym dziełem Abbotta jest jego powieść z 1884 roku, Flatlandia (lub - wg nowego przekładu Emilii Kiereś z 2026 roku - Płaskonia, właśc. „Flatlandia: Powieść o wielu wymiarach”/"Płaskonia. Powieść o wielu wymiarach"; ang. Flatland: A Romance of Many Dimensions), opisująca świat dwuwymiarowy i zgłębiająca naturę wymiarów. Często była klasyfikowana jako fantastyka naukowa.
Wraz z pojawieniem się współczesnej fikcji naukowej od lat 50. XX wieku, Flatlandia stała się ponownie popularna, szczególnie wśród fanów science fiction i cyberpunka. Powieść zainspirowała autorów wielu utworów, w tym sekwencji i filmów krótkometrażowych.
Publikacje Shakespearian Grammar (1870) English Lessons for English People (1871) How to Write Clearly (1872) Bacon and Essex (1877) Philochristus (1878) Onesimus: Memoirs of a Disciple of Paul (1882) Flatland: a romance of many dimensions (1884) Francis Bacon: An Account of His Life and Works (1885) The Kernel and the Husk (1886) Philomythus (1891) The Anglican Career of Cardinal Newman (1892) St Thomas of Canterbury, his Death and Miracles (1898) Johannine Vocabulary (1905) Johannine Grammar (1906) Silanus the Christian (1906)
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Cooper, Thompson (1884). "Abbott, The Rev. Edwin Abbott". Men of the Time (eleventh ed.). London: George Routledge & Sons. pp. 1–2 Tuck, Donald H. (1974). The Encyclopedia of Science Fiction and Fantasy. Chicago: Advent. p. 1.
Linki zewnętrzne Portraits of Edwin Abbott; National Portrait Gallery, London O'Connor, John J.; Robertson, Edmund F., "Edwin Abbott Abbott", MacTutor History of Mathematics archive, University of St Andrews Works by Edwin Abbott Abbott; Project Gutenberg Works by Edwin Abbott Abbott; Faded Page (Canada) Works by or about Edwin Abbott Abbott; Internet Archive Full text of A Shakespearian Grammar on the Internet Archive Prace Edwina Abbotta Abbotta; LibriVox (audiobook) Tekst Flatlandii onnline Pełny tekst "A Shakespearian Grammar"; the Tufts University Perseus Digital Library Kolekcja materiałów Thomas Banchoff powiązanych z Edwinem Abbottem Abbottem; the Brown University John Hay Library
; Internet Book List Edwin Abbott Abbott; Internet Book Database of Fiction Edwin Abbott Abbott; the Internet Speculative Fiction Database
Kategoria:Absolwenci St John’s College (Cambridge) Kategoria:Brytyjscy autorzy fantastyki naukowej Kategoria:Brytyjscy nauczyciele Kategoria:Brytyjscy pisarze XIX wieku Kategoria:Brytyjscy pisarze XX wieku Kategoria:Brytyjscy teolodzy chrześcijańscy Kategoria:Prozaicy anglojęzyczni Kategoria:Urodzeni w 1838 Kategoria:Zmarli w 1926