Mikołaj Orłowski herbu Junosza (zm. 1549) – rotmistrz obrony potocznej, podkomorzy łęczycki. Życiorys Pochodził ze szlacheckiej rodziny Orłowskich herbu Junosza. Był dworzaninem królewskim. Należał do stronników i współpracowników Jana Tarnowskiego, służbę u hetmana rozpoczął w 1522. Osiedlił się na Rusi, posiadał tam duży majątek (9 wsi). W latach 1526–1531 był rotmistrzem jazdy obrony potocznej. W 1531 wziął udział w odwetowej wyprawie hetmana Jana Tarnowskiego na Pokucie, przeciw hospodarowi mołdawskiemu Rareszowi. W tej kampanii dowodził 250-konną chorągwią jazdy, jego poczet rotmistrzowski liczył 21 jeźdźców. Walczył w bitwie pod Obertynem (22 sierpnia 1531). Jego chorągiew wchodziła w skład hufu walnego, który przeprowadził rozstrzygającą szarżę na wojska mołdawskie.

Przed 1541 został marszałkiem dworu hetmańskiego w TarnowieWodzimierz Dworzaczek, Hetman Jan Tarnowski: z dziejów możnowładztwa małopolskiego, Inst. Wydawn. Pax, 1985, s. 259. Po 1546 otrzymał nominację na podkomorzego łęczyckiego. W dniu 22 czerwca 1549 r. Zygmunt August nadał podkomorstwo Stanisławowi Lasockiemu, opróżnione po śmierci Mikołaja Orłowskiego.

Zmarł w 1549, został pochowany w kolegiacie w Sandomierzu. Hetman Tarnowski ufundował swemu bliskiemu współpracownikowi i stronnikowi nagrobek i marmurowy posąg. Zmarły został przedstawiony zgodnie z renesansową konwencją jako śpiący, w pełnej zbroi płytowej, żłobkowanej, ale z odsłoniętą głową, wspartą na prawej ręce. W lewej dłoni trzyma rękojeść obnażonego miecza. W górnym rogu płyty został wyobrażony rycerski hełm z przyłbicą. Na nagrobku widnieje napis w języku łacińskim:

Przypisy

Bibliografia Marek Plewczyński, Obertyn 1531, Wydawnictwo Bellona, Warszawa 1994.

Kategoria:Członkowie stanu rycerskiego I Rzeczypospolitej Kategoria:Dworzanie polskich królów Kategoria:Pochowani w bazylice katedralnej Narodzenia NMP w Sandomierzu Kategoria:Polska szlachta Kategoria:Rotmistrzowie jazdy obrony potocznej I Rzeczypospolitej Kategoria:Podkomorzowie łęczyccy Kategoria:Sędziowie ziemscy dobrzyńscy Kategoria:Szlachta Korony Królestwa Polskiego Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-mołdawskiej 1530–1532 (strona polska) Kategoria:Urzędnicy ziemscy I Rzeczypospolitej Kategoria:Zmarli w 1549