¾ rubla – 5 złotych (1833–1841) – dwunominałowa moneta o wartości ¾ rubla i jednocześnie pięciu złotych, przygotowana dla Królestwa Kongresowego okresu po powstaniu listopadowym, wprowadzona do obiegu na terenie Królestwa ukazem carskim z 27 stycznia 1833 r., a na terenie całego Imperium Rosyjskiego ukazem z dnia 1 maja 1834 r. Moneta była bita, początkowo w mennicy w Petersburgu, od 1834 r. również w Warszawie, w srebrze, w latach 1833–1841, według rosyjskiego systemu wagowego – zołotnikowego, opartego na funcie rosyjskim.
Awers Na tej stronie umieszczono orła cesarstwa rosyjskiego – dwugłowy orzeł z trzema koronami, w prawej łapie trzyma miecz i berło, w lewej jabłko królewskie, na piersi tarcza herbowa ze Św. Jerzym na koniu powalającym smoka, wokół tarczy łańcuch z krzyżem Św. Andrzeja, na skrzydłach orła sześć tarcz z herbami – z lewej strony Kazania, Astrachania, Syberii, z prawej strony Królestwa Polskiego, Krymu i Wielkiego Księstwa Finlandii. Na dole, po obu stronach ogona orła, znajduje się znak kierownika mennicy w Petersburgu Mikołaja Graczowa – litery Н Г (pol. N G), a w przypadku monet bitych w Warszawie znak mennicy – litery M W. Dookoła umieszczono napis:
Rewers Na tej stronie w wieńcach laurowym (z lewej) i dębowym (z prawej) przewiązanych wstążką u dołu, umieszczono nominał ¾, pod nim „РУБЛЯ.”, poniżej nominał 5, pod nim „ZŁOT•.”, poniżej rok bicia 1833, 1834, 1835, 1836, 1837, 1838, 1839, 1840 lub 1841, po roku kropka. Wieńce laurowy i dębowy składają się z siedmiu kępek każdy. W wieńcu laurowym umieszczono po kolejnych kępkach jagody – licząc od góry po pierwszej jedna, po drugiej też jedna, po trzeciej dwie, po czwartej jedna, po piątej trzy, a po szóstej dwie jagody. W wieńcu dębowym umieszczono po kolejnych kępkach żołędzie – licząc od góry po pierwszej trzy, po drugiej dwa, po trzeciej jeden, po czwartej jeden, po piątej trzy i po szóstej dwa żołędzie, przy czym po kępkach pierwszej, piątej i szóstej jeden żołądź jest pusty.
Rant Na rancie umieszczono wklęsły napis:
Opis Monetę bito w srebrze próby 868, na krążku o średnicy 33 mm, masie 15,55 grama. Według sprawozdań mennic w latach 1833–1841 w obieg wypuszczono monet, z czego sztuk z mennicy w Petersburgu oraz sztuk z mennicy w Warszawie.
Stopień rzadkości poszczególnych roczników i typów monet przedstawiono w tabeli: RocznikZnak mennicyStopień rzadkościSzacowana liczba egzemplarzyZdjęcieН ГR1frameless|upright¾ rubla – 5 złotych 1834Н ГR115 001–80 000frameless|uprightM WR23001–15 000frameless|upright¾ rubla – 5 złotych 1835Н ГR23001–15 000frameless|uprightM WR80 001–400 000frameless|upright¾ rubla – 5 złotych 1836Н ГR23001–15 000frameless|uprightM WR80 001–400 000frameless|upright¾ rubla – 5 złotych 1837Н ГR115 001–80 000frameless|uprightM WR80 001–400 000frameless|upright¾ rubla – 5 złotych 1838Н ГR74–6M Wponad 400 000frameless|upright¾ rubla – 5 złotych 1839Н ГR82–3M Wponad 400 000frameless|upright¾ rubla – 5 złotych 1840Н ГR74–6M Wponad 400 000frameless|upright¾ rubla – 5 złotych 1841Н ГR82–3M WR80 001–400 000frameless|upright Ponieważ daty na monecie mieszczą się w latach panowania Mikołaja I, więc w numizmatyce rosyjskiej zaliczana jest do kategorii monet tego cara.
Liczba znanych odmian łącznie z wszystkich lat bicia wynosi: z mennicy w Petersburgu – 24 (z uwzględnieniem wariantów – 29) z mennicy w Warszawie – 45 (z uwzględnieniem wariantów – 57)
Zobacz też 5 złotych polskich (1829–1834) 5 złotych polskich 1831 5 złotych polskich (1816–1818) 15 kopiejek – 1 złoty (1832–1841) 30 kopiejek – 2 złote (1834–1841) 1½ rubla – 10 złotych (1833–1841) 3 ruble – 20 złotych (1834–1841) monety polsko-rosyjskie moneta dwunominałowa monety zaboru rosyjskiego tabela cennikowa Bolcewicza
Przypisy
Bibliografia Kuriański A.:Dwunominałowe monet z lat 1832–1850 bite dla Królestwa Kongresowego, Multi-Print, Warszawa, 2018,
Kategoria:Monety polsko-rosyjskie (1832–1841) Kategoria:Srebrne monety polsko-rosyjskie