thumb|Seria map ilustrujących wzrost pozycji Mercji kosztem pozostałych królestw heptarchii w ciągu VIII wieku – dominacji sprzyjało jej centralne położenie. Hegemonia Mercji – okres we wczesnośredniowiecznej historii Anglii, gdy królestwo Mercji zdominowało heptarchięWebster, L. & J. Backhouse (1991). "The Mercian Supremacy". In L. Webster & J. Backhouse. The Making of England, Anglo-Saxon Art and Culture, AD 600–900. London. s. 193–253..
Za twórcę terminu uchodzi angielski historyk Frank Stenton. Twierdził on, że król Offa, panujący w latach 757–796, doprowadził do zjednoczenia Anglii na obszarze na południe od ujścia rzeki HumberStenton, F. M. (1970). "The Supremacy of the Mercian kings". In D. M. Stenton. Preparatory to Anglo-Saxon England. Oxford. s. 48–66..
Dokładna periodyzacja hegemonii Mercji pozostaje niepewna. Jej początek może być datowany różnie w zależności od tego, czy zaczyna się za panowania Pendy (ok. 626–655), czy jego syna Wulfhera (658–675). Z kolei koniec epoki jest powszechnie akceptowany i przyjmuje się go na około 825 rok, kiedy to po klęsce króla Beornwulfa w bitwie pod Ellandun w pobliżu obecnego Swindon bezpowrotnie zakończyła się dominacja Mercji.
Penda zapoczątkował wczesne podboje Mercji, lecz zginął w bitwie pod Winwaed, po czym w kraju nastąpił trzyletni okres dominacji Nortumbrii. Bunt przeciwko najeźdźcom wszczął Wulfhere w 658 roku, w wyniku czego rozpoczęła się ekspansja Mercji, sięgającej na południu aż po wyspę Wight. W 661 roku Mercja chwilowo utraciła Królestwo Lindsey na rzecz Nortumbrii, ale następny król Aethelred odzyskał to terytorium po bitwie pod Trent w 679 roku. Tym samym zabezpieczona została supremacja Mercji na następne 150 lat.
Następnie dominacja Mercji nad anglosaskimi królestwami Esseksu, Susseksu i Kentu uległa osłabieniu aż do 716 roku, kiedy król Aethelbald odnowił ją na następne czterdzieści lat. Późniejsze wstąpienie na tron Offy w 757 roku zapowiadało początek złotej ery dla Mercji. Pokonanie przez Offę Walijczyków i zachodnich Sasów z Wesseksu ustanowiło szczyt mercjańskiej hegemonii, która trwała aż do 825 roku, gdy bretwald Egbert z Wesseksu wsparł wschodnich Anglów w buncie przeciwko królowi Beornwulfowi, pokonanemu pod Ellandun.
Przypisy
Bibliografia Barbara Yorke: Królowie i królestwa Anglii w czasach Anglosasów. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2009. . (pol.) Nicholas Brooks, The Formation of the Mercian Kingdom, (w:) The Origins of Anglo-Saxon Kingdoms pod red. S. Bassett, 1999.
Kategoria:Mercja