American Horror Story: Sabat (tytuł oryginalny: American Horror Story: Coven) – trzeci sezon amerykańskiego serialu telewizyjnego American Horror Story. Został po raz pierwszy wyemitowany przez FX między 9 października 2013 a 29 stycznia 2014 roku. Premierowa emisja w Polsce odbyła się od 20 października 2013 do 9 lutego 2014 roku na antenie Fox. Do obsady serialu powrócili aktorzy z poprzednich sezonów: Jessica Lange, Sarah Paulson, Evan Peters, Lily Rabe, Denis O’Hare, Frances Conroy, Taissa Farmiga, Jamie Brewer, Alexandra Breckenridge i Robin Bartlett. Wśród nowej obsady znaleźli się między innymi: Kathy Bates, Emma Roberts, Angela Bassett, Gabourey Sidibe i Danny Huston.
Zgodnie z antologiczną formą serialu, Sabat stanowi osobny miniserial, niezwiązany bezpośrednio z pozostałymi sezonami (poza nieznacznymi nawiązaniami). Jego akcja skupia się wokół nowoorleańskiego sabatu czarownic, którego członkinie walczą o przejęcie tytułu Najwyższej. Sabat toczy ponadto wojny z królową voodoo oraz łowcami czarownic.
Streszczenie fabuły W XIX wieku w Nowym Orleanie żyją Delphine LaLaurie i królowa voodoo, Marie Laveau. Delphine jest znana z urządzania wystawnych przyjęć i skrycie torturuje na strychu swojego domu czarnoskórą służbę. Marie, za sprawą zaprzedania swojej duszy bogowi i guru voodoo, Papa Legbie, posiada dar nieśmiertelności. W 1834 roku LaLaurie zabija Bastiena, partnera Laveau, uprzednio zakładając mu maskę Minotaura. W ramach zemsty Marie zabija całą rodzinę Delphine, a ją samą obdarza darem nieśmiertelności, umieszcza w trumnie i zakopuje pod ziemią. Tymczasem w Nowym Orleanie funkcjonuje sabat czarownic, na czele którego zawsze stoi Najwyższa. Młode członkinie sabatu uczą się w Akademii pani Robichaux. W latach 70. XX wieku sabat zawiera rozejm z wyznawcami voodoo, kończący ich wieloletnią wojnę, zaś tytuł Najwyższej przejmuje Fiona Goode. W 2013 roku Akademię prowadzi jej córka, Cordelia Foxx, a uczennicami szkoły są cztery nastolatki: Zoe Benson, aktorka Madison Montgomery, czarnoskóra Queenie i potrafiąca czytać w myślach Nan.
Fiona, wciąż pełniąca funkcję Najwyższej, zamieszkuje w szkole. Jest chora na raka, w związku z czym poszukuje sposobu na powstrzymanie starzenia się i słabnięcia. Gdy Nan wyczuwa czyjąś obecność pod ziemią, Fiona odkopuje Delphine i czyni ją pokojówką w Akademii. Poznawszy jej historię, prosi Marie o pomoc w zyskaniu nieśmiertelności, jednak niechętna czarownicom królowa voodoo odmawia. Zoe i Madison idą na imprezę, podczas której poznają grupę młodych mężczyzn, wśród nich Kyle’a Spencera. Po tym, jak jego koledzy gwałcą Montgomery, aktorka używa magii do zabicia całej grupy. Zoe jest załamana śmiercią Kyle’a, więc Madison zabiera ją do kostnicy, gdzie wspólnie go wskrzeszają. Spencer jest jednak zdezorientowany, agresywny i niemy. Nastolatki poznają Misty Day, czarownicę mieszkającą w izolacji od świata na pobliskich bagnach. Misty zabiera Kyle’a do siebie i obiecuje przywrócić go do sprawności intelektualnej. Fiona, wyczuwając w Madison coraz większą moc, zabija ją i oddaje jej ciało lokajowi Spaldingowi, który czyni z niego lalkę. Zakapturzona postać oblewa Cordelię żrącą substancją, wskutek czego kobieta traci wzrok, zyskuje jednak dar wizji, które pojawiają się, gdy dotyka inną osobę. Widząc w jednej z nich, że jest zdradzana przez męża, Hanka, podejmuje decyzję o rozwodzie. Marie wysyła na teren Akademii Minotaura Bastiena, wkrótce otrzymując jego odciętą głowę. W związku z tym wypowiada rozejm z sabatem i nasyła na teren szkoły armię żywych, czarnoskórych trupów, których czarownicom udaje się pokonać. Rada Czarownic stawia Fionie zarzut braku dbałości o sabat i żąda rezygnacji z pozycji Najwyższej. Goode przekonuje jej członków, że jedna z nich, Myrtle Snow, oślepiła Cordelię, w związku z czym czarownica zostaje spalona na stosie. Wkrótce Misty przywraca ją do życia i przyprowadza do Akademii Kyle’a.
Uczennice znajdują ciało Madison, którą Misty wskrzesza. Montgomery i Zoe rywalizują o względy Kyle’a, który preferuje drugą z nich. Cordelia widzi w wizjach zabójstwo Madison i oszustwo w sprawie Myrtle. Uznając, że Fiona jest niebezpieczna, wraz z uczennicami planuje ją zamordować. Tymczasem Goode rozpoczyna związek z Katem z Nowego Orleanu, którego ducha Zoe uprzednio uwalnia. Hank, pracujący dla łowców czarownic, dokonuje nieudanego zamachu na uczennice Akademii. Następnie morduje prawie wszystkich towarzyszy Marie, która ucieka do Akademii i zawiera z czarownicami rozejm w obliczu wspólnego wroga. Wkrótce zdradza Fionie tajemnicę swojej nieśmiertelności. Goode pragnie również zaprzedać swoją duszę Papa Legbie, dowiaduje się od niego jednak, że jej nie posiada. Najwyższa sabatu i królowa voodoo spotykają się z przedstawicielami łowców czarownic i ich mordują. Delphine rozczłonkowuje ciało Marie. Papa Legba pozbawia je obie życia i zabiera do Piekła. Madison rezygnuje z prób uwiedzenia Kyle’a, który żyje w związku z Zoe. Czarownice zabijają Kata po tym, jak Cordelia dostaje wizji, w której mężczyzna morduje Fionę. Ze względu na jej rzekomą śmierć, Cordelia i Myrtle organizują egzamin Siedmiu Cudów, który ma wyłonić kolejną Najwyższą. Do rywalizacji stają Zoe, Madison, Misty i Queenie, żadnej z nich nie udaje się jednak wykonać wszystkich zadań. Misty zostaje uwięziona na wieczność w Piekle, z którego nie potrafi się wydostać, Zoe umiera, zaś Kyle zabija Madison, mszcząc się na niej za brak próby wskrzeszenia jego dziewczyny. Do egzaminu przystępuje Cordelia, która wskrzesza Zoe i wykonuje poprawnie wszystkie zadania, wskutek czego zostaje nową Najwyższą. Przychodzi do niej Fiona, która zdradza, że upozorowała własną śmierć, po czym rzeczywiście umiera w ramionach córki i trafia do Piekła.
Nawiązania w późniejszych sezonach Mimo że każdy sezon American Horror Story stanowi osobny i spójny miniserial, niezwiązany bezpośrednio z pozostałymi, w kolejnych sezonach pojawiły się nawiązania do Sabatu.
W odcinku „Królewska bitwa” sezonu piątego, Hotelu, pojawia się Queenie (Gabourey Sidibe). Czarownica przylatuje do Los Angeles, by wziąć udział w teleturnieju Dobra cena. Wynajmuje pokój w hotelu Cortez, gdzie zostaje zabita przez Ramonę Royale (Angela Bassett) i Jamesa Patricka Marcha (Evan Peters). W sezonie szóstym, Roanoke, pojawia się postać Scáthach (Lady Gaga). Twórca serialu, Ryan Murphy, zdradził, że Scáthach jest pierwszą Najwyższą sabatu przedstawionego w Sabacie. W sezonie ósmym, Apokalipsie, pojawiają się: Cordelia Foxx (Sarah Paulson), teraz jako Cordelia Goode, Madison Mongtomery (Emma Roberts), Zoe Benson (Taissa Farmiga), Misty Day (Lily Rabe), Myrtle Snow (Frances Conroy), Queenie (Gabourey Sidibe), Stevie Nicks (ona sama), Marie Laveau (Angela Bassett), Delphine LaLaurie (Kathy Bates), Nan (Jamie Brewer) i Papa Legba (Lance Reddick).
Obsada i bohaterowie
Obsada główna Sarah Paulson jako Cordelia Foxx Taissa Farmiga jako Zoe Benson Frances Conroy jako Myrtle Snow Evan Peters jako Kyle Spencer Lily Rabe jako Misty Day Emma Roberts jako Madison Montgomery Denis O’Hare jako Spalding Kathy Bates jako Delphine LaLaurie Jessica Lange jako Fiona Goode
Goście specjalni Angela Bassett jako Marie Laveau (odc. 1–12) Gabourey Sidibe jako Queenie (odc. 1–9, 11–13) Patti LuPone jako Joan Ramsey (odc. 3, 8–10) Danny Huston jako Kat z Nowego Orleanu (odc. 6–8, 10–13) Stevie Nicks jako ona sama (odc. 10, 13)
Obsada drugoplanowa Jamie Brewer jako Nan Josh Hamilton jako Hank Foxx Christine Ebersole jako Anna Leigh Leighton Alexander Dreymon jako Luke Ramsey Riley Voelkel jako Fiona Goode (młoda) Alexandra Breckenridge jako Kaylee Leslie Jordan jako Quentin Fleming Robin Bartlett jako Cecily Pembroke Michael Cristofer jako Harrison Renard Mike Colter jako David Lance Reddick jako Papa Legba Ameer Baraka jako Bastien
Obsada gościnna Lance E. Nichols jako detektyw Sanchez (odc. 2) Mare Winningham jako Alicia Spencer (odc. 3) Michelle Page jako Myrtle Slow (młoda, odc. 4) Meg Steedle jako pacjentka szpitala (odc. 5) Grace Gummer jako Millie (odc. 6) Andrew Leeds jako dr Dunphy (odc. 6) Gavin Stenhouse jako Billy (odc. 7) P. J. Boudousqué jako Jimmy (odc. 7) Kyle Secor jako Bill (odc. 13)
Lista odcinków
Nr(w serialu) Nr(w sezonie) Tytuł Tytuł oryginalny Reżyseria Scenariusz Data premiery(Stany Zjednoczone) Data premiery(Polska)
Oglądalność w Stanach Zjednoczonych Kolumna „Pozycja” wyraża miejsce, które zajął odcinek w zestawieniu najpopularniejszych programów telewizji kablowej danego dnia. Kolumna „AMR” wyraża procent widzów w grupie wiekowej 18–49, którzy oglądali dany odcinek, w stosunku do wszystkich posiadaczy telewizji kablowej w Stanach Zjednoczonych (w tej samej grupie).
Oglądalność podczas premiery
Nr Tytuł Data premiery Pozycja Widzów(w mln) AMR(18–49) 1 „Wredność” 2 5,538 3,0 2 „Poskładam Ci chłopaka” 2 4,513 2,5 3 „Wymiana” 2 3,779 2,1 4 „Straszne figle” 1 3,714 2,0 5 „Spłoń wiedźmo, spłoń” 1 3,799 2,2 6 „Nadchodzi człowiek z toporem” 1 4,161 2,3 7 „Umarli” 1 3,995 2,2 8 „Święte przejęcie” 1 4,066 2,2 9 „Głowa” 2 3,942 2,1 10 „Magiczne przyjemności Stevie Nicks” 1 3,486 1,8 11 „Chroń Sabat” 3 3,462 1,7 12 „Idź do diabła” 2 3,352 1,8 13 „Siedem cudów” 2 4,242 2,2 Średnio 4,004 2,2
Nagrody i nominacje
American Horror Story: Sabat zdobył spośród 9 nagród 52 nominacji.