Potłumek zielonawy (Weissia controversa Hedw.) – gatunek mchu należący do rodziny płoniwowatych (Pottiaceae Schimp.). Mech niewielkich rozmiarów, szeroko rozpowszechniony na świecie.
Rozmieszczenie geograficzne Występuje w Ameryce Północnej (Grenlandia, Kanada, Stany Zjednoczone, Meksyk), na Karaibach, Ameryce Centralnej, Ameryce Południowej, Europie, Azji, Afryce, Australii i wyspach Pacyfiku. W Polsce podawany m.in. z obszaru województwa śląskiego i pasma Gorców.
Morfologia Gametofit Tworzy gęste darnie, jasnozielone do żółtawozielonych. Łodyżki stojące, pojedyncze lub nieregularnie rozgałęzione, wysokości od 4–6 do 10 mm. Listki wąsko lancetowate, często stłoczone na końcach łodyżek, poskręcane w stanie suchym, rozpostarte gdy wilgotne. Powyżej podstawy listka brzegi blaszki silnie podwinięte. Żebro dość grube. Sporofit Seta o długości od 3–5 do 8 mm. Puszka zarodni podłużnie jajowata do cylindrycznej, wieczko opadające. Perystom o 16 zębach szczątkowych do lancetowatych, sporadycznie niewystępujących.
Biologia i ekologia Puszki dojrzewają w przeciągu roku, w zależności od obszaru występowania rośliny. Rośnie na glebie, skałach, terenach ruderalnych, zachwaszczonych, poboczach dróg i polach o kwaśnym lub wapiennym podłożu.
Systematyka i nazewnictwo Synonimy: Dicranum xanthodon Hedw., Grimmia crispa Roth ex P. Gaertn., B. Mey. & Schreb., Gymnostomum rauanum Austin, Hymenostomum mexicanum Cardot, Mollia longiseta (Lesq. & James) C. Mohr, Mollia viridula Lindb., Rechingerella macedonica J. Froehl., Trichostomum sciophilum Müll. Hal., Weissia andrewsii E.B. Bartram, Weissia brandegei Austin, Weissia curvicaulis Brid., Weissia cyrnaea Brid., Weissia flavipes Hook. f. & Wilson, Weissia longidentata R.S. Williams, Weissia longiseta Lesq. & James, Weissia microtheca Thér., Weissia mutabilis Brid., Weissia obscura Röhl., Weissia rauei Austin, Weissia sinensis Thér., Weissia sulcata Thér., Weissia wolffii Lesq. & James.
Zagrożenia W skali Polski i Europy gatunek nie jest zagrożony. Został wpisany na czerwoną listę mszaków województwa śląskiego z kategorią zagrożenia LC (najmniejszej troski, stan na 2011 r.), w Czechach także nadano mu kategorię LC (2005 r.).
Przypisy
Kategoria:Płoniwowce