mały|Henry Justice Ford, Ginewra mały|William Morris mały|William Morris, Król Artur i rycerz Lancelot mały|Maska pośmiertna Dantego mały|Ilustracja Gustave’a Doré do Idylli królewskich Alfreda Tennysona The Defence of Guenevere – poemat dziewiętnastowiecznego angielskiego plastyka i poety Williama Morrisa w formie monologu dramatycznego, ogłoszony w zbiorze The Defence of Guenevere and Other Poems, wydanym w 1858.
Charakterystyka ogólna Utwór stanowił część zaplanowanego większego, nigdy nieukończonego cyklu opartego na legendach o królu Arturze. Wiersz stanowi wypowiedź królowej Ginewry, oskarżonej o niewierność (karaną wtedy śmiercią). Osadzenie poematu w scenerii średniowiecznej umożliwiło Morrisowi mówienie o sprawach erotyki w sposób niezwykle otwarty jak na pruderyjną epokę wiktoriańską. Forma monologu dramatycznego była niezwykle popularna w dziewiętnastowiecznej Anglii. Posługiwali się nią po mistrzowsku zwłaszcza Alfred Tennyson i Robert Browning. Amy Levy użyła jej w wierszu Xantippe. W wieku XX monologi dramatyczne pisał T.S. Eliot. Przykładem klasycznego monologu dramatycznego w literaturze polskiej jest Odszczepieniec Antoniego Słonimskiego, będący wypowiedzią cesarza Juliana Apostaty.
Forma Utwór został napisany tercyną. Tercyna, czyli strofa trójwersowa rymowana w ramach utworu według wzoru aba bcb cdc... jest formą pochodzenia włoskiego. Cieszy się wielkim szacunkiem wśród poetów i czytelników, od kiedy Dante Alighieri użył jej w Boskiej komedii. Za sprawą Dantego tercyna zyskała specyficzne nacechowanie stylistyczne. Odtąd była stosowana w poważnych poematach refleksyjnych, często o tematyce religijnej bądź egzystencjalnej. Na przykład renesansowa poetka Vittoria Colonna napisała trójwierszem utwór Capitolo del trionfo di Cristo, a romantyk Giacomo Leopardi użył tercyny w poemacie Appressamento della morte. W literaturze polskiej tercynę stosowali między innymi Adam Asnyk (Sen grobów) i Jan Kasprowicz (Chrystus. W poezji angielskiej tercyna pojawiała się przede wszystkim w przekładach z włoskiego, choć w tłumaczeniach Dantego stosowano tam również wiersz biały (blank verse), czyli nierymowany pentametr jambiczny. Formą oryginału poemat Bassvilliana Vincenza Montiego przełożył Adam Lodge.
Wątki arturiańskie są popularne w literaturze angielskiej. W XV wieku Thomas Malory napisał ogromną powieść Le Morte d’Arthur. Poemat o Ginewrze napisał również Alfred Tennyson.
Zobacz też: Raj ziemski
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Kategoria:Utwory Williama Morrisa Kategoria:Monologi dramatyczne Kategoria:Utwory literackie z 1858 Kategoria:Utwory literackie, których akcja toczy się w średniowieczu Kategoria:Utwory literackie napisane tercyną