Raphael Mahler (ur. 15 sierpnia 1899 w Nowym Sączu, zm. 4 października 1977 w Tel Awiwie) – żydowski historyk i publicysta.
Życiorys Uzyskał tradycyjne wykształcenie religijne, do 15 roku życia uczęszczał do jesziwy. Następnie, w 1918 roku, ukończył gimnazjum w Krakowie. Studiował historię i filozofię na Uniwersytecie Wiedeńskim, gdzie w 1922 roku uzyskał doktorat. Podczas pobytu w Wiedniu uczęszczał również do tamtejszego seminarium rabinackiego.
Po uzyskaniu doktoratu wrócił do Polski, gdzie podjął pracę jako nauczyciel historii w hebrajskim gimnazjum „Jawne” w Łodzi oraz w Koninie, a następnie, od 1924 roku, w Gimnazjum i Liceum „Ascola” w Warszawie. Rozpoczął również badania dotyczące historii Żydów w Polsce. Był związany z Poalej Syjon – Lewicą.
Wraz z Emanuelem Ringelblumem założył Żydowskie Koło Młodych Historyków związanych ściśle z powstaniem Sekcji Historycznej JIWO. Następnie jako badacz angażował się w działalność JIWO. Publikował artykuły na łamach czasopism „Arbeter Cajtung” oraz „Freie Jugend”, współpracował również m.in. z „Miesięcznikiem Żydowskim” oraz był współwydawcą gazety „Junger Historiker”.
W 1937 roku wyemigrował do Stanów Zjednoczonych, zamieszkał w Nowym Jorku. Podjął pracę w nowojorskim kolegium dla nauczycieli żydowskich oraz w YIVO. Zaangażował się także w działalność oraz Committee of Jewish Writers, Artists and Scientists
W 1950 roku wyjechał do Izraela, gdzie wykładał historię gospodarczą w Wyższej Szkole Prawa i Ekonomii w Tel Awiwie. W 1959 roku podjął pracę jako docent na Uniwersytecie Telawiwskim, a w 1963 roku otrzymał profesurę. Był członkiem komitetu doradczego Jad Waszem. W 1977 roku został laureatem Nagrody Izraela.
Był działaczem partii Mapam i zwolennikiem doktryny marksistowskiej w nauce.
Zmarł 4 października 1977 roku, został pochowany na cmentarzu w En ha-Szofet.
Twórczość Naukowo zajmował się historią Żydów w Polsce, samorządem żydowskim w Polsce, karaimami oraz żydowską historiografią, chasydyzmem i haskalą.
Jego prace zostały wydane w kilku językach, m.in. jidysz, polskim, hebrajskim, niemieckim i angielskim.
W 1974 roku wydano poświęconą mu księgę jubileuszową, w której zawarto bibliografię ponad 500 publikacji jego autorstwa.
Najważniejsze dzieła Di Yidn w amolikn Poyln (Żydzi w dawnej Polsce, w Yidn Di w Poyln, 1946); Ha-Kara’im (Gözleve, 1946); Yidn w amolikn Poyln w likht fun tsifern (Żydzi w dawnej Polsce w świetle statystyki, 1958); Ha-Ḥasidut Bavaria haskala (dzieje chasydyzmu i haskali; 1961); Yehude Polin ben shete milḥamot ha-'olam (Żydzi w Polsce na przestrzeni dwóch wojen światowych; 1968). Magnum Opus Mahlera pozostało niedokończone; Divre Yeme Yisra’el: Dorot aḥaronim (historia narodu żydowskiego w czasach nowożytnych, 1952 – 1979), z których siedem tomów zostało opublikowane w jidysz i hebrajskim.
Przypisy
Kategoria:Polscy Żydzi Kategoria:Żydowscy historycy Kategoria:Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu Telawiwskiego Kategoria:Syjoniści Kategoria:Ludzie urodzeni w Nowym Sączu Kategoria:Urodzeni w 1899 Kategoria:Zmarli w 1977 Kategoria:Izraelczycy pochodzenia polskiego Kategoria:Żydzi związani z Łodzią Kategoria:Żydzi związani z Warszawą Kategoria:Ludzie związani z Koninem Kategoria:Nauczyciele II Rzeczypospolitej Kategoria:Żydowscy nauczyciele Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Wiedeńskiego Kategoria:Żydzi związani z Krakowem Kategoria:Izraelscy historycy Kategoria:Laureaci Nagrody Izraela Kategoria:Politycy Mapam Kategoria:Ludzie związani z Nowym Jorkiem Kategoria:Politycy Poalej Syjon