5 Korpus Zmechanizowany () – wyższy związek taktyczny wojsk zmechanizowanych Armii Czerwonej okresu II wojny światowej.

I formowanie Pierwsze formowanie Korpusu rozpoczęto 1 lipca 1940 roku w Zabajkalskim Okręgu Wojskowym. Dowództwo Korpusu sformowany na bazie dowództwa 51 Korpusu Strzeleckiego.

Skład: 13 Dywizja Pancerna, 109 Dywizja Zmotoryzowana,

W czerwcu 1941 korpus posiadał na stanie: 979 czołgów, w tym: 414 T-34 i KW-1/KW-2, 175 samochodów pancernych, w tym 89 BA-10, 2854 samochody, 274 ciągników.

Działania 5 Korpus Zmechanizowany rozpoczął przerzut z Dalekiego Wschodu na Ukrainę już w maju 1941. Pierwsze oddziały zostały załadowane do pociągów już 22 maja 1941. Całość Korpusu według planu miała znaleźć się na Ukrainie, w rejonie Berdyczowa i Szepietówki, w okresie od 17 czerwca do 10 lipca. Pierwsze oddziały (109 Dywizja Zmotoryzowana) została wyładowana w Berdyczowie już 18 czerwca 1941.

II formowanie Drugie formowanie 5 Korpusu Zmechanizowanego nastąpiło 22 września 1942 roku na bazie 22 Korpusu Pancernego.

Skład korpusu: 2 Brygada Zmechanizowana, 9 Brygada Zmechanizowana, 45 Brygada Zmechanizowana, 233 Brygada Pancerna, oddziały korpuśne: 657 samodzielny batalion łączności (od 27.07.1943 r.), 39 samodzielny batalion saperów (od 30.10.1942 r.), 81 batalion remontowy (od 30.10.1942 r.), 159 samodzielna kompania chemiczna (od 27.07.1943 r.), 6 samodzielna kompania inżynieryjno – minowa (od 30.10.1942 r.), lotniczy oddział łączności (od 27.07.1943 r.), 8 samodzielna kompania transportowa (od 30.10.1942 r.), 12 polowa piekarnia od (27.07.1943 r.), 1777 polowa kasa Gosbanku (od 27.07.1943 r.). 1801 poczta polowa (od 01.12.1942 r.).

Dowódcy 5 Korpusu Zmechanizowanego: generał major Michaił Wołkow – 02.11.1942 – 12.09.1944.

W dniu 31.10.1942 na stanie korpusu było 197 czołgów: 2 T-34, 78 Mk II Matilda, 117 Mk III Valentine.

Natomiast dniu 13.12.1942 było 217 czołgów: 79 Mk II Matilda, 138 Mk III Valentine, 94 samochody pancerne BA-64 oraz transportery opancerzone Universal Carrier.

5 Korpus Zmechanizowany pomiędzy w okresie wrzesień 1942 – wrzesień 1944 roku uczestniczył w operacjach: Operacja woroszyłowgradzka – 01.01.1943 – 22.02.1943 r., Operacja dnieprowsko-karpacka – 24.12.1943 – 17.04.1944, Operacja jassko-kiszyniowska – 20.08.1944 – 29.08.1944.

Rozkazem nr 0306 z 12 września 1944 roku 5 Korpus Zmechanizowany przeformowano w 9 Gwardyjski Korpus Zmechanizowany.

Zobacz też Korpus Zmechanizowany (ZSRR) Atak Niemiec na ZSRR

Przypisy

Bibliografia Mark Siemiowicz Sołonin. Czerwiec 1941. Ostateczna diagnoza. Wyd. Rebis, Poznań 2015. .

Kategoria:Radzieckie korpusy zmechanizowane z okresu II wojny światowej Kategoria:Radzieckie jednostki zmechanizowane utworzone w 1940 Kategoria:Radzieckie jednostki organizacyjne wojska rozwiązane w 1944