Telesfor Banaszkiewicz (ur. 27 listopada 1908 w Poznaniu, zm. 4–7 kwietnia 1940 w Katyniu) – polski piłkarz, lekkoatleta, ekonomista, działacz społeczny i porucznik piechoty rezerwy Wojska Polskiego, napastnik Warty Poznań (1929–1935), ofiara zbrodni katyńskiej.
Życiorys Był synem robotnika Walentego (ur. 1866) i Antoniny z Nowaków. Miał dziewięcioro rodzeństwa: cztery siostry (Marię, Kazimierę, Wiktorię i Weronikę) oraz pięciu braci (Leona, Stanisława, Aleksandra, Józefa i Maksymiliana). Absolwent liceum handlowego, kursu na oficera rezerwy w Batalionie Podchorążych Rezerwy Piechoty w Zambrowie oraz Wyższej Szkoły Handlowej w Poznaniu (ekonomia). Był piłkarzem i lekkoatletą „Pogoni” i klubu sportowego Warta Poznań. Działał w Stowarzyszeniu Absolwentów tejże uczelni (m.in. członek Komisji Rewizyjnej w 1938). Członek rzeczywisty Korporacji Akademickiej K! Mercuria. 1 stycznia 1933 awansowany na podporucznika rezerwy i przydzielony do 74 Górnośląskiego pułku piechoty. Po studiach przeniósł się do Katowic i tu zamieszkał. Na stopień porucznika rezerwy ze starszeństwem z 1 stycznia 1938 i 170. lokatą w korpusie oficerów piechoty.
W czasie kampanii wrześniowej 1939, po agresji ZSRR na Polskę, w nieznanych okolicznościach dostał się do niewoli sowieckiej i od kwietnia 1940 był przetrzymywany w obozie jenieckim w Kozielsku. Między 3 a 5 kwietnia 1940 został przekazany do dyspozycji naczelnika Zarządu NKWD Obwodu Smoleńskiego – lista wywózkowa bez numeru z 2 kwietnia 1940. Między 4 a 7 kwietnia 1940 został zamordowany w Katyniu przez funkcjonariuszy Obwodowego Zarządu NKWD w Smoleńsku oraz pracowników NKWD przybyłych z Moskwy na mocy decyzji Biura Politycznego KC WKP(b) z 5 marca 1940. Ofiary tej zbrodni grzebano potajemnie w bezimiennych mogiłach zbiorowych, gdzie po 60 latach otwarto oficjalnie Polski Cmentarz Wojenny w Katyniu. W miejscu tym prowadzone były ekshumacje i prace archeologiczne, jednak Telesfor Banaszkiewicz nie został zidentyfikowany. W Archiwum Robla wymieniony jako oficer na kartkach papieru znalezionych w pobliżu szczątków Mariana Babuchowskiego.
5 października 2007 minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie na stopień kapitanaDecyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.
Ordery i odznaczenia 1 stycznia 1986 został pośmiertnie odznaczony Krzyżem Kampanii Wrześniowej..
Upamiętnienie 13 kwietnia 2016, w ramach akcji „Katyń... pamiętamy” / „Katyń... Ocalić od zapomnienia”, w ogrodzie Pałacu Prezydenckiego został zasadzony Dąb Pamięci poświęcony wszystkim Ofiarom Zbrodni Katyńskiej, certyfikat z numerem 1.
Zobacz też jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 roku) obozy NKWD dla jeńców polskich ofiary zbrodni katyńskiej – zamordowani w Katyniu
Przypisy
Bibliografia
Andrzej Gowarzewski: MISTRZOSTWA POLSKI. LUDZIE (1918-1939). 100 lat prawdziwej historii (1), Wydawnictwo GiA, Katowice 2017
Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu Kategoria:Lekkoatleci Warty Poznań Kategoria:Ludzie urodzeni w Poznaniu Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kampanii Wrześniowej 1939 r. Kategoria:Oficerowie 74 Górnośląskiego Pułku Piechoty Kategoria:Oficerowie Wojska Polskiego zamordowani w Katyniu Kategoria:Piłkarze Warty Poznań Kategoria:Polscy działacze społeczni Kategoria:Polscy ekonomiści Kategoria:Porucznicy piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Pochowani na Polskim Cmentarzu Wojennym w Katyniu Kategoria:Urodzeni w 1908 Kategoria:Zmarli w 1940