Elwira Karataj-Korotyńska, znana bardziej jako Elwira Korotyńska, podpisywała się także: K. Elwira, Korotyńska E.; ps.: Promyczek, Ewa Reńska, El-Kor (ur. 1864 w Warszawie (?), zm. 1943, tamże (?)) – polska literatka, pisarka, poetka i tłumaczka literatury francusko-, niemiecko-, rosyjsko- i angielskojęzycznej; szczególnie utworów skierowanych do dzieci i młodzieży.
Zarys biograficzny right|240px|thumb|Nagrobek Władysława Korotyńskiego na cmentarzu Powązkowskim. W tym grobie spoczywają także Wincenty Korotyński, Henryk Korotyński, Bruno Wincenty Korotyński, Elwira Korotyńska i trzej inni członkowie rodziny Korotyńskich. Urodzona w 1864, pochodziła ze znanego warszawskiego rodu Korotyńskich, w skład którego wchodziło kilka generacji dziennikarzy.
W 1916 została redaktorką czasopisma „Opiekun Domowych i Pożytecznych Zwierząt”.
W okresie międzywojennym była autorką wielu książek dla dzieci i młodzieży (bajek, baśni, wierszyków, powiastek i opowiadań, skrótów popularnych powieści oraz utworów dramatycznych, głównie jednoaktowych komedyjek). W owym czasie współpracowała z wydawnictwem Księgarnia Popularna, które w znacznej części zajmowało się produkcją książek dla dzieci. Mniejsza ich część wydawana była dość starannie jednak większość zwykle wychodziła w bardzo tandetnym wydaniu, ubogich seriach małych zeszytów (wydawanych w tzw. 16-nastce). Były to przeważnie serie krótkich powiastek i przeróbek znanych bajek (wydawane w seriach takich jak: Skarbnica Milusińskich, Teatrzyk Milusińskich, Biblioteka Bajek Całego Świata). Autorami większości tych utworów była właśnie Elwira Korotyńska i Stanisław Cytryn (używający ps. S. Nyrtyc i Cytryna). W związku z ich słabą jakością edytorską, działalność tego wydawnictwa była ostro krytykowana przez ówczesnych publicystów. Należy jednak dodać, że były one tanie i popularne, zwłaszcza wśród ludzi niezamożnych, których nie stać było na droższe pozycje. W związku z czym upowszechniały czytelnictwo wśród mas i krzewiły kulturę i wiedzę w popularnej formieTadeusz Żabski – Słownik literatury popularnej, Towarzystwo Przyjaciół Polonistyki Wrocławskiej, 1997, ss. 536, s. 194Literatura ludowa, Tom 38, Polskie Towarzystwo Ludoznawcze, 1994, s. 35.
Zmarła w 1943, w czasie II wojny światowej, i została pochowana w grobie rodzinnym na cmentarzu Stare Powązki w Warszawie (kw. 62, rząd 5, grób 14/15).
Ważniejsze prace Autorka m.in. następujących książek, wśród których można znaleźć wiele przekładów i opracowań znanych utworów autorów obcojęzycznych (ułożone w porządku alfabetycznym)Elwira Korotyńska – bibliografia w serwisie Biblionetka: thumb|240px|Okładka jednej z prac Elwiry Korotyńskiej. 100,000 powinszowań wierszem i prozą: Do użytku dzieci i młodzieży: Powinszowania i życzenia imieninowe noworoczne i okolicznościowe (1930) Ach! być cyganem!: Komedyjka w 1-m akcie (1930) Ali Baba i czterdziestu zbójców: Baśń z 1001 nocy (1932) Baba Jaga: Baśń fantastyczna w 1-ym akcie (1930) Balowe pantofelki: Baśń fantastyczna (1929) Baśń o dobrej wróżce (1929) Baśń o szklanej górze (1928) Białośnieżka: Komedyjka w 1-ym akcie (1922) Biedna sierotka i inne (1933) Ciekawa Maniusia: Komedyjka w 1-ym akcie (1929) Ciekawość ukarana: Komedyjka w jednym akcie (1934) Czarodziejska sakiewka i dziwna czapka: Baśń z 1001 nocy (1929) Czarodziejski okręt: Baśń fantastyczna (1929) Czarodziejskie baśnie (1928) Czarodziejskie skrzypce: Baśń wierszem (1929) Dary morskiego władcy: Baśń fantastyczna (1929) Do pamiętnika: Zbiór wierszy do albumów (1923) Dotrzymuj słowa: Komedyjka w jednym akcie (1935) Dowcipne małpki: Powiastka (1931) Dwaj przyjaciele: Powiastka (1938) Dziecięce lata Kościuszki i Poniatowskiego: Jednoaktówka (1932) Dzielna Basia: Powiastka (1938) Dziwne przygody księcia: Baśń fantastyczna (1929) Elegancki Karolek: Komedyjka w 1-ym akcie (1929) Figle Różyczki: Powiastka (1938) Gil: Powiastka (1938) Grubasek: Komedyjka w 1-ym akcie (1929) Herszt zbójców: Komedyjka w 1-ym akcie (1918) Historja bułeczki: Powiastka (1933) Irusia – pieszczotka: Powiastka (1938) Jadwisia: Powieść dla panienek (1931) Jagusia sierotka: Bajka z ilustracjami (1930) Janek u Karzełków: Baśń fantastyczna (1929) Jasełka: Obrazek sceniczny z dziejów narodzenia Chrystusa w jednym akcie (1923) Jasio głuptasek: Baśń fantastyczna (1929) Jaś i Małgosia: Komedyjka w jednym akcie (1922) Jurek i Wacio: Komedyjka w 1-ym akcie (1929) Karusia: Powiastka (1938) Kłapouszek: Powiastka (1938) Kogut Koko i kwoczka Czarnooczka: Baśń fantastyczna w jednym akcie (1930) Kominiarczyk: Powiastka (1931) Konik polny, pszczoła i mrówka: Powiastka (1938) Kopciuszek: Komedyjka w 1-ym akcie (1925) Kot w butach: Baśń fantastyczna (1928) Kot w butach: Baśń fantastyczna w 2-ch aktach Kot w butach: Komedyjka w 1-ym akcie (1925) Kozieł zwycięzca: Powiastka z ilustracjami (1931) Koziołek babuleńki: Wierszyki (1934) Krawczyk królem: Baśń fantastyczna (1929) Król morza: Baśń (1931) Królowa myszek: Baśń fantastyczna (1928) Krysia u cyganów: Powiastka (1938) Książę – Żebrak: Baśń fantastyczna (1929) Kupiec i geniusz: Baśń z 1001 nocy (1929) Leśny karzełek: Baśń fantastyczna (1929) Litościwe dzieci: Powiastka z ilustracjami (1930) Lucia w Rzymie: Powiastka (1938) Łakomy Zbyszek: Komedyjka w 1-ym akcie (1929) Mali Robinzonowie: Prawdziwe opowiadanie (1922) Mała arystokratka: Komedyjka w 1-ym akcie (1929) Mała gosposia: Powiastka (1939) Małpi król: Baśń fantastyczna (1929) Mały kramarz: Powiastka (1933) Mądry nierogatek: Bajka z ilustracjami (1930) Miłość macierzyńska: Powiastka (1933) Miłość matki i inne (1933) Nauczyciel: Komedyjka w jednym akcie (1927) Nerwowy Bolek: Komedyjka w 1-ym akcie (1929) Nie udało się: Komedyjka w 1-ym akcie (1920) Niedoszły bohater: Komedyjka w 1-ym akcie (1929) Niezdolny Maniuś: Komedyjka w 1-ym akcie z rysunkami (1922) Niezdolny Miecio: Komedyjka w 1-ym akcie (1929) Nowy zbiór powinszowań wierszem i prozą: Do użytku dzieci i młodzieży: Powinszowania i życzenia imieninowe, noworoczne i okolicznościowe (1929) O jaskółce i ziarnku: Baśń wierszem (1929) O kogucie i lisie: Baśń wierszem (1929) O krasnoludkach i żelaznej górze: Baśń fantastyczna w jednym akcie (1930) O krasnoludkach i żelaznych górach: Baśń wierszem (1929) O rysiu, myszce, żabkach i innych psotnikach: Opowiadania z życia zwierząt (1933) O siedmiu krukach: Baśń fantastyczna (1928) O sześciu łabędziach: Baśń wierszem (1929) Pamiętnik lalki: Powiastka (1929) Pan Beksalski: Komedyjka w 1-ym akcie (1929) Pan Jąkalski: Komedyjka w 1-ym akcie (1929) Pan Obrażalski: Komedyjka w 1 akcie (1925) Pan Żuk i pani Żukowa: Bajka z rysunkami (1927) Pani z niebios: Baśń z ilustracjami (1931) Paź Królowej: Opowiadanie z życia owadów (1930) Perełka: Baśń fantastyczna (1929) Pierwsza nagroda Naci: Komedyjka w 1-ym akcie (1922) Plotkareczka: Komedyjka w jednym akcie (1932) Podkowa: Powiastka (1931) Porwana królewna: Baśń z ilustracjami (1927) Pół miljona monologów, humoresek, żarcików i komedyjek (1923) Przygody Hassana: Baśń z 1001 nocy (1929) Przygody Jasia i Lilci: Baśń fantastyczna (1929) Przygody pieska Filusia: Powiastka (1938) Ptaszek i dzieci: Powiastka (1938) Radosne i smutne: Wesołe powiastki dla grzecznych dzieci (1935) Rozegrany zakład: Komedyjka w 1-ym akcie (1918) Roztropne prosiątko: Opowiadanie z życia zwierząt (1931) Rumak czarownika: Baśń z 1001 nocy (1929) Siedem kruków: Komedyjka w 1 akcie (1922) Sinobrody: Baśń z 1001 nocy (1929) Ślicznotka: Baśń fantastyczna (1929) Ukarany psotnik: Komedyjka w 1-ym akcie (1929) W Wigilię Bożego Narodzenia: Komedyjka w jednym akcie (1927) W zaklętym lesie: Baśń fantastyczna (1918) Wacio nauczycielem: Komedyjka w 1-nym akcie (1922) Wacio w zaczarowanej krainie: Baśń fantastyczna (1920) Wesolutki światek dla grzecznych dziatek (1938) Wesoła wigilja: Komedyjka w 1-ym akcie (1928) Wesoła zabawa: Powiastka (1931) Wesołe zabawy: Dziesięć powiastek z życia prawdziwego (1932) Wiernuś: Powiastka (1931) Wierszyki dla dzieci (1933) Wodna pani i Złota Marysia: Baśń fantastyczna (1928) Wróbelek i kotka: Powiastka z ilustracjami (1931) Wyprawa do królewskiego pałacu: Bajka z ilustracjami (1930) Zaczarowany królewicz: Baśń fantastyczna (1928) Zaginiona Marta: Powiastka (1938) Zasłużona kara: Powiastka (1933) Zimowy gość: Powiastka z ilustracjami (1931) Złamany krzak: Powiastka (1938) Złocista różyczka: Powiastka (1938) Złota jabłoń i odważny królewicz: Bajka z ilustracjami (1931) Złota Marysia: Komedyjka w 1-ym akcie (1922) Złote gody: Komedyjka w 1-ym akcie (1920) Złotonóżka u Krasnoludków: Baśń fantastyczna (1930) Złotowłosa królewna: Baśń fantastyczna (1928) Złotowłosy chłopiec: Baśń fantastyczna (1928) Żaba czarodziejka: Baśń fantastyczna w 1-ej odsłonie (1930)
Przełożyła na język polski m.in. następujące powieści: Chata wuja Toma – Harriety Beecher Stowe (przekład z 1933) Wyspa błądząca – Juliusza Verne'a (przekład z 1934)
Przypisy
Bibliografia Zdzisława Brzozowska, Andersen w Polsce: historia recepcji wydawniczej, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1970, s. 122, s. 70 – notka biograficzna Elwiry Korotyńskiej Dane z internetowego katalogu Biblioteki Narodowej w Warszawie Dane z WordCat
Linki zewnętrzne Dzieła E. Korotyńskiej - wersja cyfrowa na Polona.pl
Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polscy dramaturdzy XX wieku Kategoria:Polscy poeci Kategoria:Polscy tłumacze literatury angielskojęzycznej Kategoria:Polscy tłumacze literatury francuskojęzycznej Kategoria:Polscy tłumacze literatury niemieckojęzycznej Kategoria:Polscy tłumacze literatury rosyjskojęzycznej Kategoria:Polscy twórcy literatury dziecięcej i młodzieżowej Kategoria:Urodzeni w 1864 Kategoria:Zmarli w 1943 Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie