thumb Trądzik zwyczajny, otwornica zwyczajna (Lepra albescens (Huds.) Hafellner) – gatunek grzybów z rodziny otwornicowatych (Pertusariaceae). Ze względu na współżycie z glonami zaliczany jest do porostów.
Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Pertusaria, Pertusariaceae, Pertusariales, Ostropomycetidae, Lecanoromycetes, Pezizomycotina, Ascomycota, Fungi.
Po raz pierwszy gatunek ten opisał w 1762 r. William Hudson jako Lichen albescens. W 1932 r. Maurice Choisy i Roger-Guy Werner przenieśli go do rodzaju Pertusaria, w 2016 r. Josef Hafellner do rodzaju Lepra. Ma około 30 synonimów. Niektóre z nich: Lichen globuliferus (Turner) Sm., in Smith & Sowerby 1809 Marfloraea albescens (Huds.) S.Y. Kondr., Lőkös & Hur 2015 Pertusaria albescens (Huds.) M. Choisy & Werner 1932. W pracy Krytyczna lista porostów i grzybów naporostowych Polski ma nazwę otwornica zwyczajna. Znany też jest jako otwornica biaława. Po przeniesieniu do rodzaju Lepra nazwy te stały się niespójne z aktualną nazwą naukową. W 2024 r. polscy lichenolodzy w pracy Lichenes of Poland. A fifth annotated checklist nadali mu nazwę trądzik zwyczajny.
Morfologia Plecha skorupiasta, zazwyczaj średnio gruba lub gruba, ciągła, ale czasami podzielona na poletka. Powierzchnia ma barwę od jasnoszarej do ciemnoszarej i pokryta jest brodawkowatymi soraliami o średnicy 0,5–4,5 mm. W smaku nie jest gorzka. W soraliach występują zagłębione owocniki typu apotecjum, są jednak bezpłodne. Pyknid brak.
Reakcje barwne: wszystkie negatywne. Kwasy porostowe: kwas allupertrusariowy i śladowe ilości kwasu dihydropertusariowego.
Najbardziej podobny jest również pospolity trądzik gorzki (Lepra amara). Odróżnić go jednak łatwo po większych soraliach, braku gorzkiego smaku oraz reakcjami chemicznymi.
Występowanie i siedlisko Gatunek szeroko rozprzestrzeniony, głównie na półkuli północnej. Najliczniej notowany jest w Europie, gdzie na północy sięga po Islandię i północne rejony Półwyspu Skandynawskiego. W Ameryce Północnej występuje tylko w górach. Opisano jego występowanie także w Meksyku, Argentynie, Afryce Północnej i na niektórych wyspach. W Polsce jest pospolity i występuje na obszarze całego kraju.
Główne siedlisko jego występowania to kora drzew, zarówno liściastych, jak i iglastych, czasami (rzadko) występuje także na drewnie i skałach.
Przypisy
Kategoria:Mykobiota Polski Kategoria:Otwornicowate Kategoria:Porosty