Wielkook (Chiroderma) – rodzaj ssaków z podrodziny owocnikowców (Stenodermatinae) w obrębie rodziny liścionosowatych (Phyllostomidae).
Rozmieszczenie geograficzne Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Ameryce Środkowej i Południowej.
Morfologia Długość ciała 50–89 mm, długość ucha 11–21,5 mm, długość tylnej stopy 8–17 mm, długość przedramienia 34,9–58,4 mm; masa ciała 11–45 g.
Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1860 roku niemiecki zoolog Wilhelm Peters w artykule zatytułowanym Nowy rodzaj nietoperzy, Chiroderma villosum, z Brazylii, opublikowanym w czasopiśmie „Monatsberichte der Königlichen Preussische Akademie des Wissenschaften zu Berlin”. Gatunkiem typowym jest (oznaczenie monotypowe) wielkook owłosiony (Ch. villosum).
Etymologia Chiroderma (Chirodesma): kheir, χειρος kheiros ‘ręka’; δερμα derma, δερματος dermatos ‘skóra’. Mimetops: gr. μιμητης mimētēs ‘imitator, mimik’, od μιμεομαι mimeomai ‘imitować’, od μιμος mimos ‘mimik, aktor’; ωψ ōps, ωπος ōpos ‘wygląd’. Gatunek typowy: Gray wymienił dwa gatunki – Chiroderma villosum i Chiroderma pictum – nie wyznaczając gatunku typowego.
Podział systematyczny Do rodzaju należą następujące gatunki: Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa Podgatunki Rozmieszczenie geograficzne Podstawowe wymiaryDC – długość ciała; DO – długość ogona; DP – długość przedramienia; MC – masa ciała StatusIUCNcentruj|150pxChiroderma trinitatum G.G. Goodwin, 1958wielkook małygatunek monotypowywschodnia Kolumbia, Wenezuela, Trynidad i Tobago (Trynidad), region Gujana, amazońska Brazylia, wschodni Ekwador, wschodnie Peru i Boliwia; zakres wysokości: 0–1000 m n.p.m.DC: 5–7 cmDO: bezogonowyDP: 3,4–4,3 cmMC: 11–22 gcentruj|150pxChiroderma doriaeO. Thomas, 1891wielkook brazylijskigatunek monotypowyśrodkowa, wschodnia i południowa Brazylia (od Piauí, Ceará i Rio Grande do Norte na południe do Santa Catarina) oraz wschodni Paragwaj (San Pedro i Cordillera); zakres wysokości: 0–1200 m n.p.m.DC: 6,9–8 cmDO: bezogonowyDP: 4,5–5,5 cmMC: 20–45 gcentruj|80pxChiroderma gorgasiHandley, 1960gatunek monotypowyKostaryka, Panama, zachodnia Kolumbia i północno-zachodni Ekwador; zakres wysokości: 0–1000 m n.p.m.DC: 5,3–6,5 cmDO: bezogonowyDP: 3,7–3,9 cmMC: 12–19 gcentruj|80pxChiroderma salvini Dobson, 1878wielkook białopręgigatunek monotypowyod wschodniego i południowego Meksyku (na południe od Veracruz) do północnej i zachodniej Wenezueli, zachodniej i północnej Kolumbii, zachodniego Ekwadoru, wschodniego Peru (pogórza Andów) i zachodniej Boliwii; zakres wysokości: 75–2240 m n.p.m.DC: 6,6–8,9 cmDO: bezogonowyDP: 4,5–5,3 cmMC: 24–34 gChiroderma scopaeumHandley, 1966gatunek monotypowyendemit Meksyku: na zachód od przesmyku Tehuantepec (od Chihuahua i Sinaloa na wschód do Veracruz, na południe do Oaxaca); zakres wysokości: 0–1720 m n.p.m.DC: 6,1–8 cmDO: bezogonowyDP: 4,3–4,7 cmMC: 19–28 gChiroderma improvisumR.J. Baker & Genoways, 1976wielkook antylskigatunek monotypowyMałe Antyle (Saint Kitts i Nevis, Montserrat i Gwadelupa): ; zakres wysokości: 0–355 m n.p.m.DC: 8,5–8,7 cmDO: bezogonowyDP: 5,7–5,8 cmMC: 34–35 gcentruj|150pxChiroderma villosumW.C.H. Peters, 1860wielkook owłosiony2 podgatunkipołudniowy Meksyk (na południe od Hidalgo i Veracruz) do na zachód od Andów (na południe do Peru) i na wschód id Andów do północnej Boliwii i Brazylii (na południowy wschód do Parany); zakres wysokości: do 950 m n.p.m.DC: 5,8–7,9 cmDO: bezogonowyDP: 4,1–5,1 cmMC: 17–30 g Kategorie IUCN: – gatunek najmniejszej troski, – gatunek zagrożony; – gatunki niepoddane jeszcze ocenie.
Uwagi
Przypisy Nazwy zwyczajowe za:
Bibliografia
Kategoria:Liścionosowate