Kalendarium historii Bułgarii – uporządkowany chronologicznie, począwszy od czasów najdawniejszych aż do współczesności, wykaz dat i wydarzeń z historii Bułgarii.

Czasy najdawniejsze

I w. – tereny obecnej Bułgarii znalazły się w Cesarstwie Rzymskim – utworzono prowincje Tracja i Mezja IV w. – tereny obecnej Bułgarii znalazły się w Cesarstwie Wschodniorzymskim VI–VII w. – napływ plemion słowiańskich ok. 680 – nad dolny Dunaj przybyli Protobułgarzy, którzy utworzyli silny organizm państwowy 866 – początek chrystianizacji 971 – Bizancjum podbiło północno-wschodnią Bułgarię 1018 – Bizancjum podbiło całą Bułgarię 1187 – wyzwolenie Bułgarii 1363 – Bułgaria rozpadła się na dwa państwa – Carstwo Tyrnowskie i Carstwo Widyńskie 1393 – Turcja podbiła Carstwo Tyrnowskie 1396 – Turcja podbiła Carstwo Widyńskie

Rządy tureckie thumb|Sofroniusz, jeden z głównych twórców okresu bułgarskiego odrodzenia narodowego thumb|Mapa ruchu narodowo-wyzwoleńczego w Bułgarii w latach 1875–1876 1598 – wybuch powstania skierowanego przeciwko tureckim rządom, krwawo stłumiony przez Turków 1686 – wybuch powstania skierowanego przeciwko tureckim rządom, krwawo stłumiony przez Turków 1737 – wybuch powstania skierowanego przeciwko tureckim rządom, krwawo stłumiony przez Turków 1765 – ks. Stojko Władysławow przepisał i zaczął rozpowszechniać na ziemiach bułgarskich Słowianobułgarską historię Paisjusza Chilendarskiego, od wydarzenia tego zaczęło się bułgarskie odrodzenie narodowe 1774 – opiekę nad prawosławiem w Bułgarii przejęła Rosja początek XIX w. – na sile przybrały protesty antytureckie II poł. XIX w. – rozwój antytureckiego ruchu partyzanckiego 1870 – powstanie autonomicznego Egzarchatu Bułgarskiego – restytucja narodowego Kościoła prawosławnego niezależnego od Patriarchatu Konstantynopolitańskiego 1872 – jednostronne ogłoszenie autokefalii przez Egzarchat Bułgarski 1876 – wybuch powstania, które zostało krwawo stłumione przez Turków 1878 – w wyniku zakończenia wojny rosyjsko-tureckiej utworzono państwo bułgarskie (sięgające Morza Egejskiego) 1878 – w wyniku kongresu berlińskiego zmniejszono powierzchnię Bułgarii, zaś sam kraj stał się tureckim lennem (południowa Bułgaria znalazła się w Turcji). Władcą został heski książę Aleksander I Battenberg 1885 – wybuch powstania, w wyniku którego przyłączono do Bułgarii Rumelię Wschodnią 1886 – Aleksander I Battenberg został obalony przez prorosyjską armię 1887 – władcą został Ferdynand I Koburg 1908 – Bułgaria uzyskała niepodległość – carem nowego państwa został Ferdynand I Koburg

Lata 1908–1944 thumb|Wrzesień 1923: powstańcy pojmani przez siły rządowe 1912 – Bułgaria wzięła udział w I wojnie bałkańskiej przeciwko Turcji 1913 – Bułgaria wzięła udział w II wojnie bałkańskiej. W wyniku wojny straciła południową Dobrudzę na rzecz Rumunii 1915 – Bułgaria dołączyła do państw centralnych w I wojnie światowej 1918 – w wyniku powstania zrewolucjonizowanych żołnierzy i przegranej na froncie Ferdynand I abdykował. Władzę przejął jego syn, Borys III 1919 – w wyniku traktatu pokojowego podpisanego w podparyskim Neuilly-sur-Seine Bułgaria utraciła zachodnią Trację (na rzecz Grecji) i fragmenty Macedonii (na rzecz Królestwa SHS) 1919 – władzę objął rząd utworzony przez lewicową Partię Agrarną 1920–1923 – władzę sprawował ludowy rząd A. Stambolijskiego 1923 – A. Cankow obalił A. Stambolijskiego; powstanie wrześniowe 1934 – władzę przejął car Borys III 1940–1941 – Bułgaria odzyskała tereny utracone w 1919 1941 – Bułgaria przystąpiła do osi Berlin-Rzym-Tokio 1942 – początek formowania ruchu oporu, powołanie Frontu Patriotycznego kierowanego przez komunistów wrzesień 1944 – do Bułgarii wkroczyła armia radziecka, władzę przejął rząd Frontu Patriotycznego

Rządy komunistów thumb|Todor Żiwkow, przewodniczący Rady Państwa w latach 1971–1989 marzec 1946 – Zgromadzenie Narodowe, zdominowane przez Front Patriotyczny, uchwaliło ustawę o reformie rolnej wrzesień 1946 – referendum ludowe opowiedziało się za utworzeniem republiki luty 1947 – w Paryżu Bułgaria podpisała traktat pokojowy, zrzekając się większości ziem odzyskanych w latach 1940–1941 grudzień 1947 – uchwalono konstytucję Ludowej Republiki Bułgarii grudzień 1947 – uchwalono ustawę o nacjonalizacji przemysłu, banków i górnictwa 1949–1950 – rządy Wasiła Kołarowa 1949 – Bułgaria przystąpiła do RWPG 1950–1956 – rządy Wyłka Czerwenkowa 1954 – przywódcą partii został Todor Żiwkow 1955 – Bułgaria przystąpiła do Układu Warszawskiego i ONZ 1958 – zakończono kolektywizację rolnictwa 1971 – uchwalono nową konstytucję z zapisem o kierowniczej roli Bułgarskiej Partii Komunistycznej 1971 – Todor Żiwkow został przewodniczącym Rady Państwa poł. lat 70. XX w. – Todor Żiwkow zapobiegł powstaniu opozycji antykomunistycznej przełom lat 70. i 80. XX w. – początek kryzysu gospodarczego związanego ze wzrostem cen importowanych nośników energii 1984–1989 – nasilono akcje asymilowania ludności pochodzenia tureckiego (bułgaryzacja) 1985–1989 – w wyniku namowy Michaiła Gorbaczowa przeprowadzono pierwsze reformy gospodarcze 1987 – wprowadzono nową ordynację wyborczą zezwalającą na zgłaszanie większej liczby kandydatów niż jest miejsc do obsadzenia 1988 – powstały pierwsze organizacje opozycyjne 1989 – z Bułgarii uciekło ok. 300 000 Turków luty 1989 – powołano Niezależną Federację Pracy „Podkrepa” maj 1989 – wybuchły rozruchy spowodowane asymilacją Turków wrzesień 1989 – ogłoszono rehabilitację ofiar stalinizmu 10 listopada 1989 – Żiwkow został usunięty z przywództwa partii, kierownictwo BPK przejęli zwolennicy reform na czele z Petyrem Mładenowem 17 listopada 1989 – Petyr Mładenow objął urząd prezydenta 18 listopada 1989 – w Sofii wybuchły protesty antyrządowe 7 grudnia 1989 – ugrupowania opozycyjne utworzyły Związek Sił Demokratycznych (ZSD) 15 grudnia 1989 – ogłoszono amnestię wobec uwięzionych opozycjonistów 29 grudnia 1989 – wycofano przepisy dyskryminujące Turków 3 stycznia 1990 – rozpoczęły się rozmowy pomiędzy ZSD a BPK 15 stycznia 1990 – zniesiono zapis z konstytucji o przewodniej roli partii 21 stycznia 1990 – Todor Żiwkow został aresztowany luty 1990 – zezwolono na prowadzenie prywatnej gospodarki rolnej kwiecień 1990 – Bułgarska Partia Komunistyczna zmieniła nazwę na Bułgarską Partię Socjalistyczną maj 1990 – zakończyły się rozmowy pomiędzy ZSD a BPK czerwiec 1990 – wybory do Wielkiego Zgromadzenia Narodowego wygrali postkomuniści z Bułgarskiej Partii Socjalistycznej

Czasy najnowsze lipiec 1991 – uchwalono nową konstytucję październik 1991 – wybory do Wielkiego Zgromadzenia Narodowego wygrała prawica skupiona w ZSD grudzień 1991 – ceny żywności wzrosły 10-krotnie wobec poprzedniego roku, liczba bezrobotnych przekroczyła 300 tys. 1994 – wybory do Wielkiego Zgromadzenia Narodowego wygrali postkomuniści związani z BPS 17 lutego 1997 – Bułgaria porozumiała się z MFW w sprawie spłaty zadłużenia 1997 – wybory do Wielkiego Zgromadzenia Narodowego wygrała prawica skupiona w ZSD 2001 – w wyniku niezadowolenia społecznego do władzy doszedł były car Symeon II, który objął stanowisko premiera 2004 – Bułgaria przystąpiła do NATO 2005 – wybory do Wielkiego Zgromadzenia Narodowego wygrała Koalicja na rzecz Bułgarii 1 stycznia 2007 – Bułgaria została członkiem UE

Przypisy

Bułgaria