Julian Jednaszewski (ur. 10 stycznia 1899 w Sochaczewie, zm. 5 maja 1942 w Ponarach pod Wilnem) – plutonowy Wojska Polskiego II RP, uczestnik wojny polsko-bolszewickiej, żołnierz Związku Walki Zbrojnej w Wilnie, ofiara zbrodni w Ponarach.
Życiorys Był synem Andrzeja. W Sochaczewie ukończył szkołę powszechną. W roku 1913 przeprowadził się z rodziną do Warszawy. Tam w 1918 roku ukończył mechaniczną szkołę zawodową. Potem wstąpił do wojska i wziął udział w wojnie polsko-bolszewickiej jako żołnierz 5 pułku piechoty Legionów. Po wojnie został skierowany do Wilna, gdzie służył w wojsku jako podoficer zawodowy w stopniu plutonowegona zachowanych zdjęciach nosi mundur plutonowego. W roku 1937 ze względu na stan zdrowia Jednaszewski przechodzi na emeryturę wojskową.
Po wybuchu II wojny światowej zostaje ponownie powołany do wojska i bierze udział w kampanii wrześniowejPiotr W. Kochański, Julian Jednaszewski, Ogrody wspomnień. W czasie okupacji wstępuje w Wilnie do Związku Walki ZbrojnejZofia Pawłowicz, Losy Juliana Jednaszewskiego – Ofiary Zbrodni Ponarskiej i jego rodziny. Do jego zadań należała opieka nad młodzieżą wileńską z konspiracyjnego Związku Wolnych Polaków, którą przygotowywał do służby wojskowej. Po wkroczeniu wojsk niemieckich do Wilna latem 1941 r. rządy w mieście przejęła kolaboracyjna administracja litewska. 11 września 1941 r. Julian Jednaszewski został aresztowany przez Saugumę – litewską policję bezpieczeństwa na służbie Niemiec. Pierwsze sześć tygodni Jednaszewski był przetrzymywany w areszcie przy ul. Ofiarnej, potem zaś trafił do więzienia na ŁukiszkachZofia Pawłowicz. Tam był torturowany, nikogo jednak ze swoich współtowarzyszy z konspiracji nie wydałPiotr W. Kochański. Zimą 1941/1942 w związku z gwałtownym pogorszeniem stanu zdrowia trafił do szpitala więziennego, skąd udało mu się przekazać rodzinie grypsy, w których udzielał wskazówek, jakie działania trzeba podjąć w celu jego uwolnienia. Okazały się one jednak daremne.
5 maja 1942 został rozstrzelany w egzekucji zbiorowej w Ponarach pod Wilnem, razem z dużą grupą polskiej młodzieżyHelena Pasierbska, Wileńskie Ponary, Warszawa 1996, , s. 145Monika Tomkiewicz, Zbrodnia w Ponarach 1941–1944, IPN 2008, , . Zbrodni dokonał litewski oddział Ypatingasis būrys, zwany przez wilnian strzelcami ponarskimi. Nazwisko Jednaszewskiego znajduje się na tablicy pamiątkowej w polskiej kwaterze Memoriału w Ponarach, a jego grób symboliczny jest także w Koszalinie przy grobie żony Jadwigi.
Życie osobiste W roku 1924 wziął ślub z wilnianką Jadwigą Stankiewicz, córką Wincentego. Ze związku tego mieli czworo dzieci: Halinę Jenta (1925-2010), Zofię Pawłowicz (ur. 1927), Janusza (ur. 1929-2016) i Tadeusza (1932-2012). Dzieci Juliana osierocone w dzieciństwie, w czasach współczesnych angażowały się w działalność Stowarzyszenia „Rodzina Ponarska” i w upamiętnianie ofiar tej masowej zbrodni.
Ordery i odznaczenia Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości
Przypisy
Kategoria:Członkowie Związku Walki Zbrojnej Kategoria:Ludzie związani z Wilnem Kategoria:Podoficerowie II Rzeczypospolitej Kategoria:Ofiary zbrodni w Ponarach Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Żołnierze Wojska Polskiego straceni przez Niemcy nazistowskie Kategoria:Urodzeni w 1899 Kategoria:Zmarli w 1942 Kategoria:Ludzie urodzeni w Sochaczewie