Jerzy Stawiński (ur. 6 listopada 1893, zm. ?) – major dyplomowany piechoty Wojska Polskiego.
Życiorys Jerzy Stawiński urodził się 6 listopada 1893 roku. W 1918 roku był oficerem sztabu Polskiej Oddzielnej Brygady na Kaukazie. Od 1 maja do 7 czerwca 1919 roku był słuchaczem II Kursu adiutantów w Warszawie, a od 16 czerwca do 30 listopada 1919 roku słuchaczem I Kursu Wojennej Szkoły Sztabu Generalnego w Warszawie. 1 czerwca 1921 roku pełnił służbę w dowództwie 13 Dywizji Piechoty, a jego oddziałem macierzystym był wówczas 43 pułk strzelców kresowychSpis oficerów służących czynnie w dniu 1.6.1921 r. Dodatek do Dziennika Personalnego Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 37 z 24 września 1921 roku, s. 146, 889.. 3 maja 1922 roku został zweryfikowany w stopniu kapitana ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 roku i 1691. lokatą w korpusie oficerów piechotyLista starszeństwa oficerów zawodowych. Załącznik do Dziennika Personalnego Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 13 z 8 czerwca 1922 roku, Zakłady Graficzne Ministerstwa Spraw Wojskowych, Warszawa 1922, s. 66.. W 1923 roku pełnił służbę w Oddziale I Sztabu Dowództwa Okręgu Korpusu Nr VIII w Toruniu. W 1924 roku powrócił do macierzystego 43 pułku strzelców kresowych w Dubnie. Z dniem 1 listopada 1924 roku został odkomenderowany do Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie, w charakterze słuchacza IV Kursu Doszkolenia. Z dniem 15 października 1925 roku, po ukończeniu kursu i otrzymaniu dyplomu naukowego oficera Sztabu Generalnego, został przydzielony do Oddziału IV Sztabu Generalnego w WarszawieLista oficerów Sztabu Generalnego, Oddział V Sztabu Generalnego Ministerstwa Spraw Wojskowych (stan z dnia 31 grudnia 1925 roku), Drukarnia Sztabu Generalnego, Warszawa 1926, s. 15.. 26 lipca 1926 roku został przydzielony do dowództwa 3 Samodzielnej Brygady Kawalerii w Wilnie na stanowisko szefa sztabuDziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 29 z 26 lipca 1926 roku, s. 231.. 5 listopada 1928 roku otrzymał przeniesienie do 11 pułku piechoty w Tarnowskich GórachDziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 14 z 5 listopada 1928 roku, s. 338.. 31 marca 1930 roku został przeniesiony do Biura Ogólno Administracyjnego Ministerstwa Spraw Wojskowych w Warszawie na stanowisko referentaDziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 8 z 31 marca 1930 roku, s. 105. Lista oficerów dyplomowanych (stan z dnia 15 kwietnia 1931 roku), Sztab Główny, Drukarnia Sztabu Generalnego, Warszawa 1931, s. 12. Lista starszeństwa oficerów zawodowych piechoty. 1 lipiec 1933 r. Dodatek bezpłatny dla prenumeratorów „Przeglądu Piechoty”, Warszawa 1933, s. 31.. Na majora został awansowany ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1931 roku w korpusie oficerów piechoty.
W nocy z 22 na 23 marca 1933 roku w „Winiarni Ziemiańskiej” w Warszawie zastrzelił inżyniera agronoma Adama Jankowskiego, syna profesora Edmunda Jankowskiego. Do zabójstwa doszło podczas zorganizowanego w winiarni dancingu. Major Stawiński przybył tam wraz z żoną i jej przyjaciółką Jakubowską, którą do tańca poprosił Jankowski, lecz kobieta odmówiła z uwagi na jego stan po spożyciu alkoholu inżyniera. Wówczas wywiązała się sprzeczka między Stawińskim a Jakubowskim, w której major spoliczkował oponenta, a ten w rewanżu rzucił na stolik swój bilet, tym samym żądając pojedynku. Oficer odrzucił bilet, po czym odwrócił się i odchodził, a wówczas został mocno uderzony dłonią w twarz przez Jankowskiego. Według świadków Stawiński miał wówczas wyjąć z zarękawka Jakubowskiej rewolwer, podejść do Jankowskiego i strzelić do niego z odległości ok. 25 cm, powodując jego śmierć na miejscuStanisław Milewski, Pojedynki na wokandzie, cz. 2, „Palestra” nr 3-4, 2009.. Rozprawa odbyła się w dniach 9–11 maja 1933 roku przed Wojskowym Sądem Okręgowym Nr I w Warszawie. Rozprawie przewodniczył major Korpusu Sądowego Henryk I Rzewuski. Oskarżał major Korpusu Sądowego doktor Józef Mitowski. Obrońcą oskarżonego był adwokat Władysław Sobotkowski, major rezerwy korpusu sądowegoRocznik Oficerski Rezerw 1934, Biuro Personalne Ministerstwa Spraw Wojskowych, Warszawa 1934, L.dz. 250/mob. 34, s. 197.. Major Jerzy Stawiński bronił się przed sądem wskazując, że po raz pierwszy znalazł się w takiej sytuacji, nie mógł nie zareagować, nie miał zamiaru pozbawienia życia Jankowskiego i że strzelał na oślep. Zeznający jako świadek dr Smoczyński, który podczas feralnej nocy przebywał w towarzystwie Jankowskiego, stwierdził, że Stawiński postąpił słusznie. Jeden ze świadków wskazał, że Stawiński z żoną i Jakubowską często bywał na dancingach w winiarni, podczas zabawy zazwyczaj tańczył tylko z Jakubowską, a podczas dramatycznej nocy natychmiast przerwał taniec z żoną w chwili, gdy Jankowski prosił o taniec Jakubowską. Major Stawiński został skazany na podstawie art. 225 § 1 kodeksu karnego (zabójstwo) na karę dwóch lat pozbawienia wolności z zaliczeniem tymczasowego aresztu prewencyjnego. Okolicznością obciążającą oskarżonego była jego karalność, jako że w 1925 roku został skazany przez sąd okręgowy na karę dwóch dni aresztu z zawieszeniem wykonania kary na okres dwóch lat za zniewagę i obrazę czci oraz wyrokiem sądu okręgowego w 1927 roku na 10 zł grzywny z zamianą na jeden dzień aresztu za zniewagę właścicielki sklepu „Occasion”. Z drugiej strony sąd wziął pod uwagę jako okoliczność łagodzące silne wzburzenie majora i nie orzekł wydalenia z korpusu oficerskiego. Odwołanie od wyroku złożył obrońca oskarżonego adwokat M. Wyrostek i prokurator, który domagał się wyższej kary i wydalenia majora z wojskaTragiczne zajście na dancingu. Oficer wystrzałem z rewolweru kładzie trupem ziemianina, ”Gazeta Bydgoska” nr 69 z 24 marca 1933 roku, s. 1. Zabójstwo w nocnym dancingu. Strzelanie na oślep i zakochany świadek, ”Nowiny Codzienne” nr 140 z 10 maja 1933 roku, s. 1. Zbrodnia w „Caveau Caucasien”. Zabójca był już karany za obrazę i zniesławienie, ”Nowiny Codzienne” nr 141 z 11 maja 1933 roku, s. 3. Zabójca z nocnego dancingu zemdlał po usłyszeniu wyroku. Sąd skazał go na 2 lata więzienia, Głos oskarżenia i obrony w procesie zabójcy z dancingu, ”Nowiny Codzienne” nr 142 z 12 maja 1933 roku, s. 1, 3. W obronie honoru munduru. Tragiczne strzały w restauracji, „Polska Zbrojna” nr 83 z 24 marca 1933 roku, s. 7. Sprawa śmiertelnego strzału w „Caveau Caucasien”, „Polska Zbrojna” nr 129 z 10 maja 1933 roku, s. 11. Tragiczne zajście w „Winiarni Ziemiańskiej” w świetle zeznań dalszych świadków, „Polska Zbrojna” nr 130 z 11 maja 1933 roku, s. 11. Wyrok w procesie mjr. dypl. Stawińskiego, „Polska Zbrojna” nr 131 z 12 maja 1933 roku, s. 11..
Z dniem 30 czerwca 1933 roku został przeniesiony w stan spoczynkuDziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 8 z 28 czerwca 1933 roku, s. 145.. 29 sierpnia 1933 roku przed Najwyższym Sądem Wojskowym w Warszawie odbyła się rozprawa kasacyjna. Rozprawie przewodniczył generał brygady Emil Franciszek Mecnarowski. Rozprawa odbyła się bez udziału oskarżonego i świadków, ograniczyła się tylko do referatu sprawy i przemówień stron. Sąd odrzucił skargę kasacyjną obrońcy oskarżonego oraz przychylił się częściowo do skargi prokuratora i orzekł w stosunku do oskarżonego wydalenie z korpusu oficerów Wojska PolskiegoZa zabójstwo inż. Jankowskiego mjr Stawiński wydalony z wojska, „Siedem groszy” nr 238 z 30 sierpnia 1933 roku, s. 5. Proces mjr. Stawińskiego, „Polska Zbrojna” nr 240 z 30 sierpnia 1933 roku, s. 7.. Do 1934 roku pozostawał w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Warszawa Miasto III z przydziałem do Oficerskiej Kadry Okręgowej Nr I. Był wówczas „przewidziany do użycia w czasie wojny”. Następnie został skreślony z ewidencjiRocznik Oficerski Rezerw 1934, Biuro Personalne Ministerstwa Spraw Wojskowych, Warszawa 1934, L.dz. 250/mob. 34, s. 327, 842, 1278, 1282..
Ordery i odznaczenia Krzyż Walecznych Medal Niepodległości (17 marca 1932) „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”. Srebrny Krzyż Zasługi (16 marca 1928)M.P. z 1928 r. nr 65, poz. 89 „za zasługi na polu organizacji i wyszkolenia wojska”.
Przypisy
Bibliografia Dzienniki Personalne Ministerstwa Spraw Wojskowych.
Kategoria:Majorowie piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Odznaczeni Medalem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie 43 Pułku Strzelców Legionu Bajończyków Kategoria:Oficerowie dyplomowani II Rzeczypospolitej Kategoria:Skazani wyrokami sądów II Rzeczypospolitej Kategoria:Szefowie sztabu Wileńskiej Brygady Kawalerii Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1893 Kategoria:Nieznana data śmierci Kategoria:Polscy zabójcy