Pirfenidon

Pirfenidon () – wielofunkcyjny organiczny związek chemiczny z grupy pirydyn podstawionych grupą karbonylową mający w swojej strukturze pierścień benzenowy.

Jeden z dwóch leków zarejestrowanych w leczeniu samoistnego włóknienia płuc.

Występowanie Pirfenidon jest syntetycznym związkiem chemicznym i nie występuje naturalnie.

Historia W 1972 Shreekrishna Gadekar odkrył podczas badań nad pochodnymi pirydonu, że pirfenidon ma właściwości przeciwbólowe, przeciwgorączkowe i przeciwzapalne oraz obniża poziom kwasu moczowego i glukozy we krwi. W 1992 Solomon Margolin stwierdził, że pirfenidon podawany doustnie jest skutecznym lekiem antyfibrotycznym u szczurów. W 2001 przerwano w Japonii pierwsze randomizowane badanie nad pirfenidonem i ze względu na jego skuteczność zalecono jego natychmiastowe wprowadzenie do leczenia. W 2007 prawa patentowe do leku w Europie i USA odkupiła od firmy Marnac frima InterMune (w 2014 przejęta przez Roche). W Europie lek został zarejestrowany w 2011 po opublikowaniu wyników kolejnych badań przeprowadzonych w Japonii oraz międzynarodowych bliźniaczych dwóch badań Capacity. Ze względu na pozytywne wyniki tylko jednego z dwóch badań Capacity FDA, odmówiła zarejestrowania leku w USA. W 2011 pierwszy lek generyczny pirfenidonu wprowadziła na rynek w Indiach firma Cipla pod nazwą Pirfenex. W Stanach Zjednoczonych pirfenidon została zarejestrowany 15 października 2014(jednocześnie z nintedanibem), po przeprowadzeniu badania Ascend oraz metaanalizy badań Ascend i Capacity, które dały jednoznacznie pozytywne wyniki w zapobieganiu spadku FVC.

Zastosowania Wskazania Pirfenidon jest wskazany w leczeniu łagodnej do umiarkowanej postaci idiopatycznego włóknienia płuc u osób dorosłych.

Mechanizm działania Mechanizm działania pirfenidonu jest nieznany. Pirfenidon zmniejsza proliferację fibroblastów, wytwarzanie białek i cytokin związanych z włóknieniem oraz zwiększoną biosyntezę i gromadzenie macierzy pozakomórkowej w odpowiedzi na cytokinowe czynniki wzrostu, takie jak transformujący czynnik wzrostu beta (TGF-β) i płytkopochodny czynnik wzrostu (PDGF).

Interakcje Pirfenidon jest substratem dla cytochromu P450 w 70–80% dla podjednostki CYP1A2 i jego stosowanie z jej silnymi inhibitorami może zwiększyć ekspozycję na pirfenidon. Podjednostki CYP2C9, 2C19, 2D6 i 2E1 cytochromu P450 uczestniczą w metabolizmie pirfenidonu w mniejszym stopniu.

Leki, których stosowanie jednocześnie z pirfenidonem, może prowadzić do niekorzystnych interakcji lekowych: abirateron, amiodaron, chloramfenikol, ciprofloksacyna, enoksacyna, etynyloestradiol, flukonazol, fluoksetyna, fluwoksamina, metoksalen, meksyletyna, paroksetyna, peginterferon α-2b, propafenon, fenylopropanoloamina, tiabendazol, zileuton.

Podczas leczenie pirfenidonem należy unikać soku grejpfrutowego oraz palenia tytoniu.

Przeciwwskazania i środki ostrożności Istnieją następujące przeciwwskazania stosowania leku oraz sytuacje, gdy zaleca się zachowanie ostrożności: znana nadwrażliwość na pirfenidon lub którykolwiek ze składników pomocniczych obrzęk naczynioruchowy podczas stosowania pirfenidonu w wywiadzie jednoczesne stosowanie fluwoksaminy ciężkie zaburzenia czynności wątroby lub krańcowa niewydolność wątroby ciąża i okres karmienia piersią

Działania niepożądane Działania niepożądane stwierdzone podczas badań klinicznych: Definicje częstości występowania zdarzeń niepożądanychbardzo często≤1/10często≥1/100 – <1/10niezbyt często≥1/1000 – <1/100rzadko≥1/10 000 – <1/1000bardzo rzadko<1/10 000

+ Zaobserwowane działania niepożądane Układ Działanieniepożądane Częstośćwystępowania Zakażenia i zarażeniazakażenie układu moczowego częstezakażenie górnych dróg oddechowychKrew i układ limfatycznyagranulocytozarzadkieUkład odpornościowyobrzęk naczynioruchowyniezbyt częste Metabolizm i odżywianiejadłowstrętbardzo częsteutrata apetytu częstezmniejszenie masy ciałaPsychicznebezsennośćczęste Układ nerwowyból głowybardzo częstezawroty głowy częstesomnolencjazaburzenia smakuletargUkład naczyniowyuderzenia gorącaczęste Układ oddechowyduszność częstekaszelkaszel z odkruszaniem Układ pokarmowydyspepsja bardzo częstenudnościbiegunkachoroba refluksowa przełyku częstewymiotywzdęciedolegliwości brzusznebóle brzuchabóle w nadbrzuszudolegliwości żołądkowezapalenie błony śluzowej żołądkazaparciarozdęcia brzucha Wątroba i drogi żółciowezwiększenie aktywności AlAT częstezwiększenie aktywności AspATzwiększenie aktywności GGTPhiperbilirubinemia w połączeniu ze zwiększeniem aktywności AlAT i AspATrzadkie Skóra i tkanka podskórnafotodermatoza bardzo częstewysypkaświąd częsterumieńsuchość skórywysypka rumieniowawysypka plamkowawysypka swędzącaUrazy, zatrucia i powikłania po zabiegachoparzenie słoneczneczęste

Dawkowanie Dawkowanie w różnych sytuacjach klinicznych przedstawia się następująco:

W przypadku przerwania leczenia na 14 dni lub więcej należy ponownie rozpocząć leczenie od dwutygodniowego okresu stopniowego dostosowywania dawki do zalecanej dawki dobowej.

Osoby dorosłe Dzień terapiiDawkowanieDawka dobowa[mg]1-7 trzy razy dziennie po 1 kapsułce8018-14 trzy razy dziennie po 2 kapsułki1602od 15 dnia trzy razy dziennie po 3 kapsułki2403

Pacjenci w podeszłym wieku Nie ma konieczności dostosowywania dawki leku.

Dzieci i młodzież Pirfenidonu nie należy stosować u dzieci w wieku do 18 lat, ponieważ nie określono bezpieczeństwa stosowania ani skuteczności produktu leczniczego.

Zaburzenia czynności nerek Nie ma konieczności dostosowywania dawki pirfenidonu u pacjentów z niewielką i umiarkowaną niewydolnością nerek: Klirens kreatyninyDawkowanie30–80 ml/mindawka bez zmian<30 ml/minnie stosować

Zaburzenia czynności wątroby Skala Childa-PughaDawkowanieAdawka bez zmianBdawka bez zmianCnie stosować

Wpływ na prowadzenie pojazdów Pirfenidon może wywoływać zawroty głowy i zmęczenie, co może wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.

Ciąża i okres karmienia piersią Ciąża Brak danych dotyczących stosowania pirfenidonu w ciąży, jednakże wobec wykazania w badaniach przedklinicznych wydłużenia czasu ciąży i zmniejszenia przeżywalności płodów zwierząt laboratoryjnych, zaleca się unikanie stosowania produktu pirfenidonu w okresie ciąży.

Okres karmienia piersią Nie ma danych dotyczących przenikania pirfenidonu i jego metabolitów do mleka ludzkiego, jednakże wobec wykazania w badaniach przedklinicznych przenikania do mleka zwierząt laboratoryjnych, podczas karmienia piersią należy przerwać leczenie pirfenidonem.

Sposób zażywania Pirfenidon jest podawany trzy razy na dobę, doustnie, razem z posiłkiem. Kapsułki należy połykać w całości (nie wolno ich rzuć lub kruszyć), popijając wodą.

Przedawkowanie Brakuje specyficznych danych dotyczących postępowania w przedawkowaniu pirfenidonu.

Przypisy

Kategoria:ATC-L04 Kategoria:Dihydropirydyny Kategoria:Ketony aromatyczne Kategoria:Leki sieroce Kategoria:Leki działające na układ oddechowy