Piżmowiec (Moschus) – rodzaj ssaków z rodziny piżmowcowatych (Moschidae).
Rozmieszczenie geograficzne Rodzaj obejmuje gatunki występują w Azji.
Charakterystyka Długość ciała 65–100 cm, ogona 3–6 cm, wysokość w kłębie 50–61 cm; masa ciała 6–18 kg.
Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1758 roku szwedzki przyrodnik Karol Linneusz w 10 wydaniu Systema Naturae, publikacji swojego autorstwa poświęconej systematyce zwierząt, roślin i minerałów. Gatunkiem typowym jest (oznaczenie monotypowe) piżmowiec syberyjski (M. moschiferus).
Etymologia Moschus: moskhos ‘piżmo’. Moschifer: gr. μoσχος moskhos ‘piżmo’; φερω pherō ‘nosić’. Odontodorcus: gr. οδους odous, οδοντος odontos ‘ząb’; δορκας dorkas ‘antylopa’. Gatunek typowy: Gistel wymienił dwa gatunki – Moschus tragulus (?) i Moschus moschiferus – z których gatunkiem typowym jest Moschus moschiferus .
Podział systematyczny Do rodzaju należą następujące występujące współcześnie gatunki: Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa Podgatunki Rozmieszczenie geograficzne Podstawowe wymiaryDC – długość ciała; DO – długość ogona; MC – masa ciała StatusIUCNcentruj|100pxMoschus moschiferusLinnaeus, 1758piżmowiec syberyjski3 podgatunkiszeroko rozpowszechniony w Rosji (Syberia, Daleki Wschód i Sachalin), skrajnie wschodnim Kazachstanie, w północno-zachodniej i północno-wschodniej Chińskiej Republice Ludowej, Mongolii oraz Korei Północnej i Południowej; zakres wysokości: 300–1600 m n.p.m.DC: 65–90 cmDO: 4–6 cmMC: 7–17 kgcentruj|150pxMoschus chrysogaster(B.H. Hodgson, 1839)piżmowiec górski2 podgatunkistrefy alpejskie w północnych Indiach, Nepalu, Bhutanie oraz środkowej i południowej Chińskiej Republice Ludowej (Qinghai, południowe Gansu, południowa Ningxia, południowo-wschodni Tybet, zachodni Syczuan i północno-zachodni Junnan); zakres wysokości: 2800–4000 m n.p.m.DC: 85–90 cmDO: 4–6 cmMC: 11–18 kgcentruj|150pxMoschus leucogasterB.H. Hodgson, 1839piżmowiec białobrzuchygatunek monotypowypołudniowe zbocza Himalajów w północnych Indiach, Nepalu i Bhutanie; zakres wysokości: 2500–4400 m n.p.m.DC: 86–100 cmDO: 4–6 cmMC: 13–18 kgcentruj|150pxMoschus cupreusGrubb, 1982piżmowiec kaszmirskigatunek monotypowypółnocno-wschodnie Afganistan (Nurestan) oraz Kaszmir w północno-wschodnim Pakistanie i północno-zachodnich Indiach; zakres wysokości: 1500–4000 m n.p.m.DC: 85–100 cmDO: 4–6 cmMC: 12–17 kgcentruj|150pxMoschus fuscusLi Xiangyang, 1981piżmowiec ciemnygatunek monotypowypółnocno-wschodni Nepal, północno-wschodnie Indie (Sikkim, możliwe że Arunachal Pradesh), Bhutan, południowa Chińska Republika Ludowa (północno-wschodni Tybet i północno-zachodni Junnan) i północna Mjanma; zakres wysokości: 2200–4600 m n.p.m.DC: 73–80 cmDO: 4–6 cmMC: 10–15 kgMoschus anhuiensisWang Qishan, Hu Xiaolun & Yan Yuhong, 1982piżmowiec chińskigatunek monotypowyendemit Chińskiej Republiki Ludowej: najwyraźniej ograniczony do południowo-zachodniego Anhui; zakres wysokości: poniżej 500 m n.p.m.DC: 70–76 cmDO: 2–4 cmMC: 7,1–9,7 kgcentruj|150pxMoschus berezovskiiFlerov, 1929piżmowiec karłowaty4 podgatunkiśrodkowa i południowa Chińska Republika Ludowa (od południowo-wschodniego Qinghai, południowego Gansu i południowego Shaanxi na południe do południowego Tybetu, Junnanu i Kuangsi) oraz północny Wietnam (prowincja Cao Bằng); być może Laos; zakres wysokości: 0–3500 m n.p.m.DC: 70–80 cmDO: 3–4 cmMC: 6–9 kg Kategorie IUCN: – gatunek narażony, – gatunek zagrożony.
Opisano również gatunek wymarły z fanerozoiku dzisiejszej Chińskiej Republiki Ludowej: Moschus grandaevus
Uwagi
Przypisy Nazwy zwyczajowe za:
Bibliografia
Kategoria:Piżmowcowate Kategoria:Taksony opisane przez Karola Linneusza