Matt Taibbi, właśc. Matthew C. Taibbi (ur. 2 marca 1970 w Bostonie) – amerykański publicysta. Jego dziennikarskie zainteresowania obejmują politykę, media, finanse oraz sport. Taibbi jest autorem książek z gatunku literatury faktu, odnoszących się do bieżących wydarzeń politycznych, gospodarczych i społecznych w Stanach Zjednoczonych, w tym: The Divide: American Injustice in the Age of the Wealth Gap (2014); Griftopia: Bubble Machines, Vampire Squids, and the Long Con That Is Breaking America (2010) oraz The Great Derangement: A Terrifying True Story of War, Politics, and Religion (2009).
Młodość i wykształcenie Matt Taibbi jest synem małżeństwa dziennikarzy telewizyjnych. Jego ojciec Mike Taibbi był dziennikarzem telewizji NBC. Matt Taibbi dorastał w Bostonie w stanie Massachusetts. Ojciec zainteresował go publicystyką oraz rosyjską literaturą, aczkolwiek odradzał synowi karierę dziennikarską. Uczęszczał do Concord Academy w Concord w stanie Massachusetts, a w 1992 r. uzyskał dyplom na Bard College w Annandale-on-Hudson w stanie Nowy Jork. Przez rok studiował na Państwowym Uniwersytecie Politechnicznym w Sankt Petersburgu. Taibbi jest ateistą/agnostykiem. Duży wpływ na niego miała twórczość Henry’ego L. Meneckena.
Kariera Karierę dziennikarską Taibbi rozpoczął w krajach byłego Związku Radzieckiego. Jeszcze w trakcie studiów na Bard College trafił do Rosji, gdzie jako freelancer nawiązał współpracę z redakcją anglojęzycznego dziennika „The Moscow Times”, z którym współpracował w latach 1992–1996. W 1992 r. przebywał przez pół roku jako reporter w Uzbekistanie, skąd w październiku został deportowany w związku z artykułem, jaki napisał dla Associated Press. Artykuł w negatywnym świetle przedstawiał działania prezydenta Uzbekistanu Isloma Karimova wymierzone w opozycyjne partie polityczne.
Podczas pierwszych lat pracy dziennikarskiej w Rosji Taibbi występował przez jeden sezon jako zawodnik zawodowej drużyny baseballowej Spartak Moskwa. Przebywając w Uzbekistanie pracował z baseballową reprezentacją narodową tego kraju. W 1996 r. grał w koszykówkę w jednej z zawodowych drużyn w lidze mongolskiej, gdzie nadano mu przydomek „mongolski Rodman”. Podczas pobytu w Mongolii Taibbi współpracował z mongolską agencją prasową Moncame.
W 1997 r. Matt Taibbi wraz z Markiem Amesem założył anglojęzyczny, darmowy dwutygodnik „The eXile” wydawany w Moskwie, który wzorowano na satyrycznym miesięczniku „Spy”'. „The eXile” pod redakcją Amesa i Taibbiego adresowany był przede wszystkim do amerykańskiej społeczności zamieszkującej stolicę Rosji i miejscowych anglofońskich odbiorców, a ze względu na prowokującą, satyryczną i często groteskową treść uważany był za kontrowersyjny. Jako współzałożyciel i redaktor „The eXile” Taibbi cieszył się dużą swobodę dziennikarską, gdyż do wydawanej w Moskwie gazety nie miały zastosowania amerykańskie przepisy prawa prasowego, a rosyjscy cenzorzy nie interesowali się wydawnictwem, które nie docierało do masowego odbiorcy. Jego artykuły dotyczyły szerokiego spektrum zagadnień i przybierały różne formy. Taibbi komentował w nich między innymi rosyjską politykę, transformację rosyjskiej gospodarki i krajowy rynek mediów, a także relacjonował wymyślne dowcipy, których ofiarami padały ważne osobistości. Dziennikarz krytykował sposób, w jaki w Rosji realizowano program prywatyzacyjny oraz amerykańskich konsultantów, którzy proces ten koordynowali. Taibbi stwierdził później, że misją „The eXile” było pisanie prawdy o kraju „rządzonym przez morderców i świnie, które ukradły co się dało, rozpętując taki chaos, że ludzie na prowincji zjadali siebie nawzajem z nudy i desperacji”. W tym czasie Matt Taibbi pisał także artykuły w języku rosyjskim dla gazet „Komsomolskaja prawda”, „Stringer” i „Trud”, a także w swoim ojczystym języku dla amerykańskich wydawców jak m.in. „Playboy”. W 2000 r. Taibbi i Ames napisali The Exile: Sex, Drugs, and Libel in the New Russia. W książce tej w groteskowy sposób opisują życie w Rosji, szczególnie w jej stolicy, z perspektywy osobistych doświadczeń i wydarzeń relacjonowanych na łamach „The eXile”. W późniejszym okresie Taibbi oświadczył, że podczas pisania książki był uzależniony od heroiny.
Taibbi na stałe wrócił do Stanów Zjednoczonych w 2002 r. W Buffalo w stanie Nowy Jork wraz z innym dziennikarzem z redakcji „The eXile”, Kevinem McElwee’em, założył satyryczny dwutygodnik „The Beast”, który miał przypominać „The eXile”. Niedługo potem Taibbi zakończył tę działalność, stwierdzając, że „prowadzenie przedsiębiorstwa i pisanie jednocześnie to za wiele.”
Po odejściu z redakcji „The Beast” Taibbi pisał jako freelancer dla „The Nation”, „New York Press”, „New York Sports Express”, „Playboya” i „Rolling Stone’a”. Relacjonował prawybory w Partii Demokratycznej przed wyborami prezydenckimi w 2004 r., a jego reportaże z kampanii ukazywały się w „The Nation”, „New York Press” i „Rolling Stone”. Swoje obserwacje z kampanii wyborczych Taibbi zawarł w książce Spanking the Donkey: On the Campaign Trail with the Democrats. Taibbi przedstawia w niej satyryczny obraz kampanii wyborczej, która jest w istocie „majstersztykiem w dziedzinie kłamstwa” wykonywanym przy udziale dziennikarzy niezainteresowanych wnikliwym i krytycznym relacjonowaniem kampanii i dociekliwym indagowaniem jej uczestników. Krytycy porównują książkę Spanking the Donkey Taibbiego do Fear and Loathing on the Campaign Trail '72 Huntera S. Thompsona, który również był zatrudniony w dziale politycznym redakcji „Rolling Stone’a”. Taibbi jednak odrzuca te porównania.
Taibbi zakończył współpracę z „New York Press” w sierpniu 2005 r., zaraz po tym jak redaktor Jeff Koyen został zmuszony do odejścia z powodu artykułu Taibbiego pt. „The 52 Funniest Things About The Upcoming Death of The Pope” (pol. 52 najzabawniejszych rzeczy w związku ze zbliżającą się śmiercią papieża), w którym Taibbi żartował z papieża.
W 2005 r. Taibbi został redaktorem współpracującym czasopisma Rolling Stone, które wydaje eseje, reportaże i felietony jego autorstwa dotyczące spraw krajowych i zagranicznych w dziedzinie polityki, mediów i finansów. Artykuły Taibbiego ukazują się w drukowanym wydaniu „Rolling Stone’a”, jak i na stronie internetowej czasopisma, na której autor prowadził swój blog pod nazwą „Taibblog”Publikacje Matta Taibbiego w czasopiśmie Rolling Stone.. W 2005 r. Taibbi wydał kolejną książkę Smells Like Dead Elephants: Dispatches from a Rotting Empire, która zawiera wybór jego artykułów z lat 2005–2006 publikowanych przede wszystkim w kolumnie felietonowej „Road Work” w miesięczniku „Rolling Stone” i dotyczących bieżących wydarzeń politycznych w Stanach Zjednoczonych.
Taibbi relacjonował wybory prezydenckie w 2008 r. dla programu Real Time with Bill Maher telewizji HBO„Real Time: Matt Taibbi follows the Clinton campaign in Youngstown, Ohio”.. Był gościem w programie The Rachel Maddow Show telewizji MSNBC„The Rachel Maddow Show Guest List: Week of March 30, 2009”., a także występował w innych jej programach. Był gościem programu Democracy Now!Worst Congress Ever: Rolling Stone’s Matt Taibbi on How Our National Legislature Has Become a „Stable of Thieves and Perverts”. 2006-10-27. oraz współpracował z redakcją programu Countdown with Keith OlbermannStelter, Brian (20 czerwca 2011).. Taibbi występuje jako gość w programach radiowych i telewizyjnych Thoma Hartmanna.
Dziennikarstwo finansowe Po wybuchu w 2007 r. kryzysu gospodarczego wywołanego krachem na amerykańskim rynku nieruchomości swoje dziennikarskie zainteresowania Matt Taibbi skierował w stronę gospodarki, bankowości i finansów. W lipcu 2009 r. „Rolling Stone” opublikował artykuł Taibbiego pt. The Great American Bubble Machine. Autor porównał w nim bank Goldman Sachs do wampirzycy piekielnej (ang. vampire squid), która „swoimi mackami owinęła się wokół twarzy ludzkości i bezustannie wpycha swój otwór gębowy wszędzie tam, gdzie zwęszy pieniądze”. Wyrażenie vampire squid, którym posłużył się Taibbi weszło do powszechnego użytku w anglojęzycznej publicystyce politycznej i finansowej na określenie instytucji finansowych, które „sabotują produkcję” i „zatapiają gospodarkę, z której wysysają życie w zamian za rentę dzierżawną.” Tłumaczenie tego artykułu pt. Wielka maszyna do robienia baniek zostało opublikowane w tygodniku „Przekrój” w lipcu 2009 r. Jest to jedyne tłumaczenie publicystyki Matta Taibbiego opublikowane w polskojęzycznej prasieKwerenda baz danych Biblioteki Narodowej dla hasła autor: Taibbi Dostęp: 2015-10-07..
Badając pomoc udzielaną bankom przez amerykańskie sądy w postępowaniu egzekucyjnym, Taibbi udał się do Jacksonville, aby przyglądać się, jak działa ekspresowy sąd (ang. rocket docket). Taibbi uznał, że sądy rozstrzygały sprawy egzekucji z nieruchomości, nie badając legalności instrumentów finansowych będących podstawą kredytów hipotecznych i orzekały w przyspieszonej procedurze, aby umożliwić szybkie zbycie nieruchomości, jednocześnie ukrywając oszukańczą i łupieżczą istotę tych kredytów.
Efektem dwóch lat pracy dziennikarskiej Matta Taibbiego poświęconej badaniu kryzysu finansowego, działalności największych banków oraz regulatorów rynków finansowych było wydanie w listopadzie 2010 r. książki Griftopia: Bubble Machines, Vampire Squids, and the Long Con That Is Breaking America. Zawiera ona wybór artykułów Taibbiego opublikowanych na łamach „Rolling Stone’a” w latach 2009–2010. Taibbi argumentuje w niej, że wbrew niektórym komentarzom kryzys nie został spowodowany przez drobnych ciułaczy, którzy chcieli dorobić się na rosnącym rynku nieruchomości, lecz przez chciwość bankierów, korzystających z postępującej deregulacji rynków finansowych, podyktowanej ideologią wolnorynkowego leseferyzmu wyznawanej przez dużą część polityków i najwyższych urzędników państwowych odpowiedzialnych za gospodarkę kraju. Ostrej krytyce poddaje także programy ratunkowe (bailout), które tworzą „labirynt systemu ściekowego zaprojektowanego w ten sposób, aby do zwykłych ludzi trafiały same ścieki, a czysta woda płynęła na Wall Street.”
W 2012 r. informacje o aferach finansowych trafiały na pierwsze strony gazet, a publikacje Taibbiego analizujące ich przebieg spowodowały, iż autora regularnie zapraszano w roli eksperta do studiów telewizyjnych ogólnokrajowych nadawcówJune 22, 2012 Bill Moyers Show.July 4, 2012 Viewpoint with Elliot Sputzer.. W dyskusji na temat manipulacji kursem LIBOR relacja TaibbiegoTaibbi, Matt, Why is Nobody Freaking Out About the LIBOR Scandal?, „Rolling Stone” 3 July 2012. została wyróżniona przez prezesa Better Markets Inc., Dennisa Kellehera, jako najważniejsze źródło na ten temat.
W lutym 2014 r. Taibbi dołączył do zespołu First Look Media, aby redagować tytuł poświęcony korupcji w świcie polityki i finansów „Racket”Somaiya, Ravi (2014-02-19).. Jednakże w następstwie sporów pomiędzy Taibbim a kierownictwem First Look Media, początkowo opóźniano wydanie „Racket”, a ostatecznie zostało ono odwołane. W październiku 2014 r. Taibbi wrócił do redakcji „Rolling Stone’a”McCarthy, Tom (31 października 2014)..
Dziennikarstwo sportowe Od początku swojej kariery dziennikarskiej Matt Taibbi pisał felietony i komentarze dotyczące tematyki sportowej między innymi dla „The Moscow Times” i „The eXile”, a po powrocie do Stanów Zjednoczonych w 2002 r. dla „The Beast” i „New York Sports Express”. Do września 2010 r. Taibbi pisał kolumnę felietonową „The Sports Blotter” dla darmowego tygodnika „The Boston Phoenix”. Relacjonował w niej zatrzymania, procesy cywilne i karne z udziałem zawodowych, akademickich i szkolnych sportowców. Okazjonalnie pisze także artykuły dla redakcji sportowej „Rolling Stone’a” oraz powiązanego z nim czasopisma „Men’s Journal”.
Nagrody W 2008 r. Taibbi został uhonorowany nagrodą National Magazine Award w kategorii „Felietony i Komentarze” za trzy felietony opublikowane w „Rolling Stone”.