Tereny Belize były zamieszkane przez cywilizację Majów, która w dziesiątym wieku naszej ery zaczęła upadać. Ziemie zostały odkryte przez Hiszpanów, którzy nie utrzymali swoich posiadłości i ewakuowali je po ataku piratów. Na ich miejsce przybyli w XVII wieku angielscy drwale. Ich osady wielokrotnie stawały się punktem konfliktu pomiędzy Hiszpanią a Wielką Brytanią. W XIX wieku terytorium Belize zostało oficjalnie ogłoszone kolonią o nazwie Honduras Brytyjski. Od lat trzydziestych XX wieku rozwijał się tam ruch niepodległościowy, tłumiony początkowo przez władze. Niepodległość Belize została ustanowiona 21 września 1981 roku.

Okres przedkolumbijski

Dzisiejsze Belize zostało zasiedlone przez Majów około 2500 lat przed naszą erą. Przechodzenie od wędrownej do osiadłej formy życia trwało na tym terenie do około 250 roku naszej ery, kiedy to zaczęła się dla cywilizacji Majów epoka klasyczna. Trwała ona do około 950 roku, szacuje się, że w szczytowym momencie jej rozwoju na terenie Belize zamieszkiwało ponad 400 000 ludzi. Następnie z nieznanych do końca przyczyn cywilizacja ta zaczęła podupadać. Wyniki prac archeologicznych prowadzonych w największym z miast dawnej cywilizacji – Altun Ha sugerują, że do upadku cywilizacji przyczynić się mogła rebelia o podłożu klasowym.

Na początku XVI wieku terytorium Belize zamieszkane było przez potomków Majów, między innymi przez ludy Mopan i Manche Ch'ol.

Kolonizacja Okres hiszpański thumb|Czwarta wyprawa Krzysztofa Kolumba z lat 1502–1504 Czwarta wyprawa Krzysztofa Kolumba w 1502 roku dotarła do Zatoki Honduraskiej. Rejs wzdłuż wschodnich wybrzeży Jukatanu odbyli kilka lat później nawigatorzy Kolumba – Juan Díaz de Solís i Martín Alonso Pinzón. Hernán Cortés dotarł do południowo-zachodniego Belize w 1525 roku, zaś próby włączenia półwyspu do hiszpańskiego imperium kolonialnego rozpoczęły się dwa lata później. Tereny Belize okazały się bardzo trudne do kontrolowania. Stały się one terenem ucieczki ludności indiańskiej z terenu półwyspu, co jednak sprzyjało rozprzestrzenianiu się czarnej ospy i żółtej gorączki. Choroby te, wraz z występującą w Belize malarią, zdziesiątkowały ludność regionu. W XVII wieku dochodziło do rebelii Majów przeciwko zwierzchności hiszpańskiej, na co kolonizatorzy odpowiadali przesiedleniem osad indiańskich na tereny Gwatemali. Cios obecności hiszpańskiej we wschodnim Jukatanie zadali piraci, którzy w 1642 i 1648 roku złupili miasto Salamanca de Bacalar, doprowadzając tym do jego opuszczenia. Hiszpanie walki z buntującymi się belizeńskimi Majami prowadzili do początków XVIII wieku.

Konflikt angielsko-hiszpański Na terenie Belize od około 1630 roku zaczęły powstawać angielskie osady drwali przybyłych z Jamajki. Zaludnione były głównie przez czarnoskórych niewolników, którzy trudnili się produkcją mahoniu oraz kampeszu. Wyprodukowane drewno trafiało do Anglii przez Jamajkę. W związku z napływem nowych drwali zaczęły również tworzyć się osiedla produkujące żywność na ich potrzeby. Wobec rozrostu faktorii zaczęło dochodzić do konfliktów między Anglią a Hiszpanią. Anglicy uznawali przynależność Belize do hiszpańskiego imperium kolonialnego, rościli sobie jednak prawa do prowadzenia wyrębu na tym terytorium. Konflikty te osiągnęły swoje apogeum w XVIII wieku, mimo że Hiszpanie w 1713 roku uznali angielskie prawa do faktorii. W latach trzydziestych usunęli oni Anglików z terenów Belize, jednak w 1742 roku koloniści powrócili do swoich osiedli zajmując przy okazji wyspę Roatán. Po trzech latach starć granicznych wojska hiszpańskie opanowały ponownie Belize w 1753 roku, koloniści i tym razem jednak wrócili po wycofaniu się przeciwnika. Spór między mocarstwami o środkowoamerykańskie terytorium miał zostać uregulowany przez traktat paryski z 1763 roku, kończący wojnę siedmioletnią. Brytyjczycy mieli zagwarantowane prawo do prowadzenia wyrębu na terytorium Belize, musieli jednak zlikwidować wszystkie zbudowane tu fortyfikacje.

Postanowienia traktatu co do Belize nie weszły w życie. Koloniści brytyjscy domagali się uznania tego terytorium za kolonię Wielkiej Brytanii. W 1765 roku wyłonili spośród siebie władze samorządowe. Próbę przeciwdziałania zamysłom drwali podjęły władze Kapitanii Generalnej Gwatemali. W 1773 roku zainspirowali rebelię belizeńskich niewolników obiecując im wolność. Doprowadziło to do zabicia kilku Anglików, Murzyni jednak szybko ewakuowali się na tereny kapitanii. O próbie zbrojnego rozstrzygnięcia zatargu zdecydował wybrany w 1779 roku na kapitana generalnego Matías de Gálvez y Gallardo. Na czele 14-tysięcznej armii zaatakował on z powodzeniem wyspę Roatán i Wybrzeże Moskitów. Starcia zbrojne zostały jednak przerwane na skutek podpisania pokoju wersalskiego 3 września 1783 roku, który określał granice brytyjskiej kolonii w Belize. Szczegóły dotyczące brytyjskich posiadłości w Ameryce Centralnej zostały omówienie w konwencji londyńskiej 1786 roku. Zakładała ona, że Wielka Brytania zrezygnuje ze swych wpływów w MoskitiiPostanowienie to nie zostało przez Brytyjczyków wypełnione., w zamian zaś granice Belize zostały rozszerzone do dzisiejszychStan na rok 2015. rozmiarów. W tym roku Belize otrzymało osobnego gubernatora (od 1780 roku funkcjonował zarządca podlegający gubernatorowi Jamajki).

W roku 1778 tereny Belize zamieszkiwało 5–6 tysięcy ludzi.

Ostatnią hiszpańską próbę zawładnięcia całym Jukatanem podjął w 1798 roku gubernator tej prowincji. Zgromadził on około 30 okrętów obsadzonych przez 500 marynarzy oraz 2000 żołnierzy piechoty. Po kilku drobniejszych starciach, 10 września doszło do trwającej 2,5 godziny bitwy pod St. George’s CayeNazwa za mybelize.net, Battle of St. George’s Caye.. Zakończyła się ona zwycięstwem Brytyjczyków, które ostatecznie rozstrzygnęło spór terytorialny między dwoma mocarstwami.

Na miejscu wytworzyła się oligarchia – grupa ta posiadała około 80 procent ziemi i połowę niewolników. Mimo że mieszkańcy Belize nie mieli prawa do wybierania sobie władz, zdecydowali oni o przejęciu części samorządu przez ustanowione przez siebie Public Meeting. Mogli przez to kontrolować handel, opodatkowanie i sądownictwo. Grupa ta wchodziła w konflikt z oficjelami hiszpańskimi. W 1789 roku doprowadzili do odwołania superintendenta pułkownika Edwarda Marcusa Desparta, w 1816 roku próbował przeciwstawić im się superintendent George Arthur osiągając tylko częściowy sukces. mały|Belize, 1831 Inną ważną grupą mieszkańców stanowili niewolnicy. Byli to ludzie urodzeni najczęściej nad Zatoką Gwinejską, na terytorium Kongo lub Angoli, którzy zostali zakupieni na targach karaibskich. Wzmianki o pierwszych niewolnikach pochodzą z roku 1724, po stu latach zaś miało być ich około 2 300, głównie Ibo. Około 80 procent z mężczyzn pracowało przy wyrębie drewna, kobiety zaś zajmowały się głównie pracami domowymi. Najczęściej podejmowaną próbą odzyskania wolności były ucieczki do kolonii hiszpańskich, zaś po ich dekolonizacji niewolnicy wybierali głównie Gwatemalę i Honduras. Rzadziej podejmowane były ryzykowne zbrojne bunty – ostatnią wzniecili w 1820 roku Will i Sharper. Od strony prawnej sytuacja czarnoskórych zmieniła się w latach trzydziestych XIX wieku. Pod naciskiem Colonial Office Public Meeting 5 lipca 1831 roku uchwaliło nadanie wolnym Murzynom praw cywilnych. Ostateczne zniesienie niewolnictwa nastąpiło w 1838 roku, nie przyniosło jednak radykalnej poprawy losu czarnoskórych, a jedynie zmieniło metody utrzymywania ich zależności od oligarchów z prawnej na ekonomiczną.

Na początku XIX wieku pojawiła się w Belize społeczność Garifuna. Potomkowie Karaibów i Afrykanów zostali tu osiedleni przez Brytyjczyków w 1802 roku, inni byli uciekinierami z Hondurasu po wojnie domowej 1832 roku. Największą z ich osad była Dangriga. W 1872 roku dla Garifuna i Majów utworzono specjalne rezerwaty.

Honduras Brytyjski

W 1853 roku Stany Zjednoczone wymusiły na Wielkiej Brytanii sformalizowanie statusu jej posiadłości w Belize. Podpisany w 1850 roku traktat Clayton–Bulwer zabraniał stronom kolonizacji Ameryki Centralnej, co było zgodne z ideą doktryny Monroego. Ponieważ osady w Belize nie były oficjalną kolonią brytyjską, prezydent Franklin Pierce zasugerował, aby Brytyjczycy opuścili zajmowane tereny Ameryki Centralnej. Strona brytyjska preferowała jednak inne rozwiązanie. W 1854 roku nadali Belize konstytucję, na mocy której powołano do życia wybierane przy uwzględnieniu cenzusu majątkowego Zgromadzenie Ustawodawcze (). W 1862 roku Belize zostało oficjalnie ogłoszone kolonią o nazwie Honduras Brytyjski.

W trakcie toczonej przez całą drugą połowę XIX wieku w meksykańskim Jukatanie wojny kastowej Honduras Brytyjski został dotknięty niektórymi z działań prowadzonych przez Majów. Działania jakie Brytyjczycy podejmowali w celu obrony przed Majami były bardzo kosztowne. Właściciele ziemscy odczuwali zagrożenie ze strony zrewoltowanych Indian i nie chcieli płacić podatków od posiadłości, których musieli samodzielnie bronić. Walkami z Majami nie byli z kolei zainteresowani przebywający kupcy, którzy uważali że środki na obronę powinny zapewniać wysokie podatki od własności ziemskiej. ponieważ grupy te nie mogły dojść do porozumienia w Zgromadzeniu Ustawodawczym, wystosowały one prośbę do Wielkiej Brytanii o ustanowienie rządów bezpośrednich. Nowa konstytucja Hondurasu Brytyjskiego została uchwalona w kwietniu 1871 roku. Zamieniała ona Zgromadzenie Ustawodawcze na Radę Ustawodawczą () i przeniosła centrum decyzyjne do metropolii.

Ostatnie ćwierćwiecze XIX wieku to okres dominacji Belizeńska Kompania Produktów i Nieruchomości ( – BEC). Przedsiębiorstwo to funkcjonowało do 1875 roku jako British Honduras Company. Weszło ono w posiadanie około połowy prywatnej własności ziemskiej w kolonii, a jego menedżerowi przysługiwało stałe miejsce w Radzie. Miejsca takiego nie mieli za to czarnoskórzy Kreole – w 1890 roku złożyli wniosek, aby część Rady Ustawodawczej była wybierana w wyborach. Gubernator nie przystał na ten postulat, zamiast tego dwa lata później wprowadził kilku wybranych przez siebie przedstawicieli kreolskich do tego ciała.

W wyniku wybuchu I wojny światowej zwiększyło się zapotrzebowanie na produkowane w Hondurasie Brytyjskim drewno. Jako poddani brytyjscy, mieszkańcy brali udział w walkach na terenie Europy. Po powrocie do kraju czarnoskórzy kombatanci pod przywództwem Samuela Haynesa wywołali zamieszki na tle rasowym. Niezadowoleni z traktowania przez białych zwierzchników podczas wojny przystąpili do demolowania sklepów Białych. Z manifestującymi w ten sposób byłymi żołnierzami poradziło sobie dopiero wezwane wojsko.

W latach dwudziestych widocznym trendem w gospodarce było odejście od tradycyjnych kontraktów z metropolią na rzecz zacieśniania stosunków ekonomicznych z USA. Towarzyszyło temu wejście na rynek belizeński szeregu firm amerykańskich takich jak United Fruit Company, Kramer Estate, Tropical Oil Pruducts i Empire Starch Products Company – ich inwestycje nie zakończyły się jednak sukcesem. Jednocześnie Stany Zjednoczone stanowiły w tym okresie chłonny rynek zbytu dla cały czas dominującej w kolonii branży drzewnej.