Wojna w Zufarze – rebelia trwająca od 1962 do 1976 roku w Zufarze będącym częścią Omanu. Rząd Omanu został wsparty militarnie przez Wielką Brytanię i Iran, natomiast rebelianci przez Jemen Południowy.
Przebieg Rebelia wybuchła w 1962 roku i została zorganizowana przez Front Wyzwolenia Zufaru. Front był pierwszą organizacją, która stanęła do walki przeciwko rządowi. Początkowo grupę tworzyli głównie arabscy nacjonaliści i religijni konserwatyści, jednak od 1968 roku kierownictwo w ruchu przejęła frakcja promarksistowska. Rebelianci łączyli lewicowe poglądy z panarabizmemKendall D. Gott (październik 2010). U. S. Army and the Interagency Process: Historical Perspectives: The Proceedings of the Combat Studies Institute 2008 Military History Symposium. DIANE Publishing. s. 203.Peter Janke; Richard Sim (październik 1983). Guerrilla and terrorist organisations: a world directory and bibliography. Macmillan. s. 265. .. Organizacja w 1968 roku dokonała reform wewnętrznych, w wyniku których przekształciła się w Ludowy Front Wyzwolenia Okupowanej Zatoki Perskiej, a swoim zasięgiem objął również sąsiedni BahrajnJohn Peterson, Defending Arabia, 1986, Taylor & Francis, s. 100. Grupa zyskała poparcie Ludowo-Demokratycznej Republiki Jemenu, dzięki czemu rebeliantom udało się w 1969 roku zdobyć znaczne połacie zachodniej części Zufaru. W 1974 roku Ludowy Front Wyzwolenia Okupowanej Zatoki Perskiej rozpadł się, a w wyniku rozpadu powstały dwie odrębne organizacje – Ludowy Front Wyzwolenia Omanu kontynuujący zbrojny opór w ZufarzeThe Gulf: Revolutionary Activity Spreads; U.S. and Clients Worried. MERIP Reports, No. 19. (1973), s. 17. oraz Ludowy Front Wyzwolenia Bahrajnu, którego działalność ograniczyła się wyłącznie do Bahrajnu.
Odrębną organizacją prowadząca walkę z rządem monarchy był Narodowo-Demokratyczny Front Wyzwolenia Omanu i Zatoki Arabskiej. Organizacja ta nie była związana z pierwotnym Frontem Wyzwolenia Zufaru – grupa została założona przez omańskich studentów (studiujących głównie w Kuwejcie) na terenie Iraku w 1969 rokuAllen, Calvin H., and W. Lynn Rigsbee. Oman Under Qaboos: From Coup to Constitution, 1970-1996. London: Frank Cass, 2000. s. 28Halliday, Fred. Revolution and Foreign Policy: The Case of South Yemen, 1967-1987. Cambridge Middle East library, 21. Cambridge: Cambridge University Press, 1990. s. 14. Grupa ta odrzucała radykalnie lewicowe i promarksistowskie hasła Frontu Wyzwolenia Zufaru i związana była z baasizmemHalliday, Fred. Revolution and Foreign Policy: The Case of South Yemen, 1967-1987. Cambridge Middle East library, 21. Cambridge: Cambridge University Press, 1990. s. 144. W skład grupy wchodzili zarówno członkowie organizacji lewicowych, nacjonaliści arabscy jak i niezwiązani z żadnym z tych ruchów przeciwnicy omańskiego rządu. Grupa w przeciwieństwie do wcześniejszych grup partyzanckich była ruchem miejskim, wspieranym przez intelektualistów (pozostałe organizacje były partyzantkami wiejskimi). Do pierwszego ataku partyzanckiego grupy doszło 12 czerwca 1970 roku w północnym Omanie, kiedy to rebelianci zaatakowali garnizony armii w miastach Izki i Nizwa. W 1971 roku na skutek porażek militarnych, Narodowy Front Demokratyczny wszedł w skład silniejszego Ludowego Frontu Wyzwolenia Okupowanej Zatoki PerskiejShichor, Yitzhak. The Middle East in China's Foreign Policy, 1949-1977. Cambridge: Cambridge University Press, 1979. s. 153Allen, Calvin H., and W. Lynn Rigsbee. Oman Under Qaboos: From Coup to Constitution, 1970-1996. London: Frank Cass, 2000. s. 69, zachował on jednak odrębne strukturyAbir, Mordechai. Oil, Power and Politics: Conflict in Arabia, the Red Sea and the Gulf. London: Cass, 1974. s. 12-13, 69.
Rebelianci oprócz wsparcia ze strony Jemenu Południowego, po 1968 roku otrzymali też wsparcie ze strony ZSRR i ChinCalabrese, J. (1990). From Flyswatters to Silkworms: The Evolution of China's Role in West Asia. Asian Survey 30. s. 867.. W 1973 roku wojska do Omanu wysłał Iran, co spowodowało przesunięcie szali zwycięstwa na stronę rządu – do 1976 roku oddziały partyzanckie zostały rozbite przez połączone siły rządowe, irańskie, a także brytyjskieAllen & Rigsbee, s. 72–73. Rząd wsparty został również przez Jordanię, Pakistan i Zjednoczone Emiraty ArabskieThe Dhofar Rebellion. W walkach zginęło 187 omańskich żołnierzy, 24 brytyjskich i 72 irańskich, rannych zostało odpowiednio: 559, 55 i 142 kolejnych. Po stronie rebelianckiej zginęło 1400 partyzantów, a 2000 zostało pojmanychOman(and Dhofar) 1952-1979. W wyniku wojny zginęło około 10 tysięcy cywiliPolitical Science. Middle East/North Africa/Persian Gulf Region. University of Central Arkansas. 2011..
Przypisy
Kategoria:1962 w Azji Kategoria:1963 w Azji Kategoria:1964 w Azji Kategoria:1965 w Azji Kategoria:1966 w Azji Kategoria:1967 w Azji Kategoria:1968 w Azji Kategoria:1969 w Azji Kategoria:1970 w Azji Kategoria:1971 w Azji Kategoria:1972 w Azji Kategoria:1973 w Azji Kategoria:1974 w Azji Kategoria:1975 w Azji Kategoria:1976 w Azji Kategoria:Historia Iranu Kategoria:Historia Jemenu Kategoria:Historia Omanu Zufar