Cinéma-vérité (pl. "kino prawdy") – nurt w filmie dokumentalnym, rozwijający się w latach 60. XX wieku we Francji, zbliżony do amerykańskiego kina bezpośredniego. Nazwa nurtu odwołuje się do Kino-Prawdy, cyklu kronik filmowych tworzonych przez Dżigę Wiertowa w latach 20. XX wieku w ZSRR. Twórcą ruchu był reżyser i etnograf Jean Rouch. Za pierwszy film cinema vérité uchodzi Kronika jednego lata (1961) Jeana Roucha i Edgara Morina.
Twórcy cinema vérité wykorzystywali nowy przenośny sprzęt - lekkie kamery dźwiękowe 16 mm i magnetofon przenośny Nagra - aby móc swobodnie rejestrować to, co się dzieje, nie zakłócając naturalności dużą ilością aparatury. Twórcy zrezygnowali ze scenariusza i fabuły, uważając, że oddzielają one film od prawdy. Kamera miała być katalizatorem, pozwalającym do tej prawdy dotrzeć. Stąd chętnie korzystali z wywiadów, ankiet i rozmów z ludźmi, niekiedy inscenizując też sytuacje, w których miała ujawnić się prawda. W warunkach psychodramy filmowana osoba miała ujawnić nie tylko swoje świadome, ale też nieświadome przekonania. Tworzyło to jednak chaos kompozycyjny i nie pozwalało często pogłębić badanego tematu.
Oprócz Roucha z nurtem związani byli też Michel Brault, Chris Marker i Mario Ruspoli.
Choć powstało zaledwie kilka filmów pełnometrażowych realizujących w pełni postulaty nurtu, to jednak wywarł on duży wpływ na kino, w tym na francuską Nową Falę.
Wybrane filmy cinéma-vérité Dzieci Hiroszimy (1952) Cienie (1959) Chronique d'un été (1961) Sleep (1963) Chłodnym okiem (1968) Faces (1968) Eat the Document (1969) Gimme Shelter (1970) Woodstock (1970) Wanda (1971) Cocksucker Blues (1972) F for Fake (1974) Grey Gardens (1975) C'était un rendez-vous (1976) The Emperor's Naked Army Marches On (1987) W obręczy marzeń (1994) After Life (1999) Distance (2001) W głąb siebie (2001) Jesus Camp (2006) Import/Export (2007) Iraq in Fragments (2007) Projekt X (2012) Scena zbrodni (2012) Citizenfour (2014)
Bibliografia Wit Dąbal, Piotr Andrejew, Kompendium terminologii filmowej, Oficyna Wydawnicza Sadyba, Warszawa 2005, s. 32.
Jerzy Płażewski, Historia filmu, Ossolineum, Warszawa 1995, s. 199, 217.
Kategoria:Nurty filmowe