Białomorski Okręg Wojskowy () – ogólnowojskowy, operacyjno-terytorialny związek Sił Zbrojnych RFSRR, a następnie ZSRR istniejący w latach 1918, 1920–1921, 1944–1956.

I i II formowanie Okręg został sformowany zgodnie z postanowieniem Rady Komisarzy Ludowych z maja 1918, istniał od 4 maja 1918 do 15 sierpnia 1918 i od 24 marca 1920 do 10 maja 1921 (20 marca 1920 - 17 maja 1921Беломорский военный округ; ostatni dostęp: luty 2016. Początkowo obejmował terytoria guberni archangielskiej, wołogodskiej i ołonieckiej, wyspy Morza Białego i część wysp Oceanu Północnego, zasięg terytorialny okręgu ulegał następnie zmianom.

III formowanie Po raz trzeci okręg sformowano 15 grudnia 1944 (według Wojskowego Słownika Encyklopedycznego z 1984; stycznia 1945 według encyklopedii Wielka Wojna Ojczyźniana) poprzez przemianowanie Archangielskiego Okręgu Wojskowego. Dowództwo rozmieszczono w mieście Kiem. W skład okręgu weszła 14 Armia i szereg samodzielnych jednostek. Okręg wypełniał zadania związane z obroną północnych granic ZSRR, jednocześnie formując i szkoląc oddziały rezerwistów, w tym uzupełniających jednostki frontowe)Великая Отечественная война 1941-1945 гг.: Действующая армия. Moskwa, Animi Fortitudo, Кучково поле, 2005..

W 1945 w skład okręgu wchodziły terytoria Archangielskiej, Wołogodskiej, Murmańskiej i Karelo-Fińskiej SRR oraz Komi ASRR.

W styczniu 1946 obwody archangielski i wołogodski oraz Komi ASRR zostały przekazane w skład ponownie utworzonego Archangielskiego Okręgu Wojskowego. W marcu 1946 siedzibę dowództwa przeniesiono do Pietrozawodska.

1 lipca 1951 (29 czerwca 1951) okręg przemianowano na Północny Okręg WojskowyВоенная энциклопедия: В 8 томах / Председатель Главной редакционной комиссии Родионов И. Н.; Moskwa, Воениздат, 1997. (okręg włączono w skład Północnego Okręgu Wojskowego).

Dowództwo Stacjonowało w miejscowościach Archangielsk, Wołogda, Kemi i Pietrozawodsk.

I formowanie Kierownik wojskowy Fiodor Ogorodnikow; Wojskowi komisarze polityczni A.D. Makarow, Anatolij Gekker; Szef sztabu Aleksandr Samojło.

II formowanie Okręgowi komisarze wojskowi: kwiecień — sierpień 1920 — Bronisław Krajewski; sierpień — wrzesień 1920 — G.S. Dudnikow (cz.p.o.) wrzesień — listopad 1920 — M. Szypow.

Dowodzący wojskami okręgu: listopad 1920 — kwiecień 1921 — Siergiej Nacarenus.

Wojskowi komisarze polityczni: kwiecień — październik 1920 — A.I. Pisariew; październik 1920 — kwiecień 1921 — Jan Springis-Szypow.

Szefowie sztabu: kwiecień 1920 — N.I. Łyszyński (cz.p.o.) kwiecień — maj 1920 — A.A. Koriełow (cz.p.o.); maj — czerwiec 1920 — Ł.N. Rostow; czerwiec 1920 — maj 1921 — A.A. Koriełow.

III formowanie Dowódcy: generał pułkownik Walerian Frołow (15 grudnia 1944 – kwiecień 1948) generał pułkownik Michaił Szumiłow (maj 1948 – czerwiec 1949) marszałek Związku Radzieckiego Kiriłł Mierieckow (czerwiec 1949 – 29 czerwca 1951)

Członek Rady Wojskowej (od stycznia 1947 do czerwca 1950 zastępcy dowódcy do spraw politycznych): generał major Gieorgij Jemieljanienko (styczeń 1945 – marzec 1947) generał major Aleksandr Fominych (maj 1947 – lipiec 1950) generał major Iwan Bieliakow (lipiec 1950 – 29 czerwca 1951)

Szef sztabu: cz.p.o. podpułkownik służb adm. A.I. Kuricyn (15 grudnia 1944 – styczeń 1945) generał major Michaił Iwanow (styczeń 1945) generał porucznik Lew Skwirski (styczeń 1945 – 9 lipca 1945) generał major Wiktor Orleanski (9 lipca 1945 – marzec 1947) cz.p.o. generał major Iwan Gierasew (marzec – maj 1947) generał porucznik Aleksandr Kuszczew (maj 1947 – październik 1948) cz.p.o. generał major Iwan Gierasew (listopad 1948) generał porucznik Gieorgij Kozłow (listopad 1948 – 29 czerwca 1951)

Przypisy

Kategoria:Okręgi wojskowe ZSRR Kategoria:Wojsko w Pietrozawodsku Kategoria:Radzieckie jednostki organizacyjne wojska utworzone w 1944 Kategoria:Jednostki organizacyjne wojska rozwiązane w 1951