Carabus (Morphocarabus) chaudoiri – gatunek chrząszcza z rodziny biegaczowatych i podrodziny Carabinae.
Taksonomia Gatunek ten został opisany w 1847 roku przez Frédérica Auguste'a Geblera, a jego epitet gatunkowy nadany został na cześć Maximiliena Chaudoira. Jako lokalizację typową wskazano na etykiecie lektotypu góry Ałtaj, zaś w opisie Geblera Ałatau Kuźniecki i rzekę Kan, obie te lokacje są od siebie bardzo oddalone i brak pewności która jest prawidłowa. Przez Breuninga gatunek ten umieszczany był w sekcji Eucarabus, a przez Jakobsona w sekcji Diocarabus. Ostatecznie w podrodzaju Morphocarabus umieścił go Thierry Deuve.
Opis Ciało długości od 18,2 do 24,2 mm. Jego barwa może być jednolicie czarna, czarna z mosiężnym lub zielonym połyskiem, ciemnomosiężna, cimenomiedziana, mosiężna, czarniawo-mosiężna, zielona lub zielonkawo-mosiężna. Rudobrązowe są żuwaczki i pazurki, a niekiedy też golenie i wierzchołki czterech pierwszych członów czułków. Spód ciała czarny lub czarniawo-brązowy. Podbródek z dwoma lub czterema szczecinkami, a przedostatni człon głaszczków wargowych z dwoma. Boczne płaty bródki dłuższe od jej środkowego ząbka. Przedtułów poprzeczny, około środka najszerszy. Przedplecze wypukłe, grubo i gęsto punktowane, bokami i z tyłu grubo pomarszczone, o wyraźnej linii środkowej, płytkich i wewnątrz grubo pomarszczonych dołeczkach przypodstawowych, bokach wąsko obrzeżonych, a tylnych kątach krótkich, równomiernie zaokrąglonych i nieco ku dołowi zagiętych. Pokrywy najszersze za środkiem, owalne do podłużno-owalnych, o bokach szeroko obrzeżonych, a ramionach nieco wystających. Rzędy pokryw grubo punktowane. Dołeczki pierwszorzędowe na pokrywach wyraźne. Międzyrzędy pierwszorzędowe na całej długości przerywane na krótkie i długie "ogniwa łańcuszka", a drugorzędowe i trzeciorzędowe analogicznie przerywane tylko na części lub na całej długości. Edeagus prawie wcale niezróżnicowany między podgatunkami, silnie zakrzywiony w pobliżu nasady, prawie prosty w części dystalnej i wyposażony w wąską blaszkę wierzchołkową
Występowanie Biegacz ten zasiedla tundrę, zarówno nizinną jak i górską, tundrę lesistą oraz górskie lasy modrzewiowe na rzędnych od 1000 po 2600 m n.p.m..
Chrząszcz palearktyczny, znany z Mongolii i Rosji, rozprzestrzeniony od Półwyspu Czukockiego i Jakucji po góry południowo-wschodniej Syberii i północną Mongolię. Jeżeli włączać w skład tego gatunku C. michailovi w randze podgatunku, jak chcą niektórzy autorzy, to w jego zasięg wchodził będzie również Kazachstan.
Systematyka Gatunek ten według bazy Carabidae of the World dzieli się na 8 podgatunków:
Carabus chaudoiri beladici Obydov, 2001 Carabus chaudoiri chaudoiri Gebler, 1847 Carabus chaudoiri czadanicus Obydov, 1997 Carabus chaudoiri juliae Obydov, 2002 Carabus chaudoiri marusiki Obydov, 1997 Carabus chaudoiri mongolorum Csiki, 1927 Carabus chaudoiri shilenkovi O.Berlov, 1989 Carabus chaudoiri zaikai Obydov, 1999
Z kolei Bernard Lassalle stosuje podział na 4 podgatunki i 6 nacji:
Carabus chaudoiri chaudoiri Gebler, 1847 Carabus chaudoiri chaudoiri n. chaudoiri Gebler, 1847 Carabus chaudoiri chaudoiri n. mongolorum Csiki, 1927 Carabus chaudoiri michailovi Kabak et Makarov, 1992 Carabus chaudoiri beladici Obydov, 2001 Carabus chaudoiri shilenkovi O.Berlov, 1989 Carabus chaudoiri shilenkovi n. shilenkovi Berlov, 1989 Carabus chaudoiri shilenkovi n. czadanicus Obydov, 1997 Carabus chaudoiri shilenkovi n. marusiki Obydov, 1997 Carabus chaudoiri shilenkovi n. zaikai Obydov, 1999
Przypisy
Kategoria:Biegacze Kategoria:Chrząszcze Mongolii Kategoria:Chrząszcze Rosji Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1847 roku